ΜΕΛΕΤΕΣ - ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ

11Δεν ξεχνάμε, δεν συγχωρουμε.
«Κάποιος θα πρέπει να γράψει ένα ποίημα για τα βάσανα των απεργών πείνας. Θα ‘θελα να το γράψω εγώ, αλλά πώς να το τελειώσω;» έγραψε στο ημερολόγιό του στις 10 Μαρτίου 1981 ο Sands.
Σαν σήμερα, 5 Μαΐου 1981, πέθανε μετά από 66 ημέρες απεργίας πείνας ο Gerard Robert «Bobby» Sands, 25 ετών μέλος του ΙRΑ αλλά και εκλεγμένος στο Βρετανικό Κοινοβούλιο, στην φυλακή Maze προκαλώντας παγκόσμια συγκίνηση.
Ο Bobby Sands ήταν ο ηγέτης της απεργίας πείνας του 1981 κατά την οποία άλλοι εννέα κρατούμενοι των φυλακών έχασαν τη ζωή τους αγωνιζόμενοι για την άρση του ειδικού καθεστώτος κράτησης των Ιρλανδών πολιτικών κρατουμένων.
Την 1η Μάρτη του 1981 ξεκίνησε νέα απεργία πείνας με κύριο αίτημα να χαρακτηριστούν οι κρατούμενοι πολέμου ως πολιτικοί κρατούμενοι. Ο Bobby Sands ήταν ο πρώτος που αρνήθηκε την τροφή. «Δεν θα με σπάσουν καθώς η επιθυμία για ελευθερία και για την ελευθερία του Ιρλανδικού λαού βρίσκεται στην καρδιά μου. Θα φθάσει η μέρα όπου όλος ο λαός της Ιρλανδίας θα έχει την επιθυμία για ελευθερία. Τότε θα αλλάξουν τα πράγματα. Πιστεύω και στηρίζω το δικαίωμα του Ιρλανδικού έθνους στην κυρίαρχη ανεξαρτησία και το δικαίωμα κάθε Ιρλανδού και Ιρλανδής να στηρίξει αυτό το δικαίωμα με την ένοπλη επανάσταση» υποστήριζε ο Sands.
Η κυβέρνηση της Βρετανίας, δια της πρωθυπουργού, Μάργκαρετ Θάτσερ, απέρριψε το συμβιβασμό με τους κρατούμενος. Λίγο πριν την έναρξη της απεργίας, ο ανεξάρτητος Ιρλανδός βουλευτής Tyrone πέθανε. Ο Sands ήταν υποψήφιος και έλαβε τη θέση του στις 9 Απριλίου του 1981. Ωστόσο παρέμεινε βουλευτής για κάτι λιγότερο από ένα μήνα καθώς στις 5 Μαΐου του 1981 πέθανε στο νοσοκομείο της φυλακής μετά από 66 μέρες απεργίας πείνας.

10«Αρχηγέ, εκφράζομεν δι’ υμών τας θερμάς και απείρους ευχαριστίας  μας προς τον αξιότιμον κ. Νικόλαον  Χερτούραν δια το πατρικόν αυτού ενδιαφέρον δια τα μαχητικά στελέχη του Εθνικοσοσιαλιστικού Κόμματος όπερ εξεδηλώθη δια της χορηγήσεως διαφόρων τροφίμων εις αυτά, και εις τα μεν εύπορα μέλη του Κόμματος επί τη καταβολή της αγοραστικής αυτών αξίας, εις δε τα άπορα εντελώς δωρεάν. Αλλά και ο αλτρουισμός υμών κ. Αρχηγέ, η ανιδιοτέλεια και το πατρικό σας ενδιαφέρον δια τας οικογενείας των Εθνικοσοσιαλιστικών στελεχών, τα άφθαστα ανθρωπιστικά αισθήματα υφ’ ων ανέκαθεν εμφορείσθε και ως άνθρωπος και ως ηγέτης έν Ελλάδι της Μεγάλης Εθνικοσοσιαλιστικής Ιδεολογίας, συγκινεί βαθύτατα πάντας ημάς. Τοιούτοι άνδρες λαμπρύνουν το ελληνικόν  όνομα και τονώνουν το ηθικόν των πενομένων και μαστιζομένων κοινωνικών τάξεων…Πειθαρχικοί εις τα κελεύσματα Σας, Σας ακολουθούμεν πιστώς και δεν θα διστάσωμε να θυσιάσωμεν και την ζωήν μας ακόμη υπέρ του μεγαλείου της Μεγάλης Εθνικοσοσιαλιστικής Ιδεολογίας μας».

9Η τελετή του Αγίου Φωτός γίνεται στις 12 η ώρα το μεσημέρι του Μεγάλου Σαββάτου και αποτελείται από τρία στάδια:

  • α. Λιτανεία
  • β. Την είσοδο του Πατριάρχη στον Πανάγιο Τάφο και
  • γ. Τις προσευχές του Πατριάρχη για να βγει το Άγιο Φως.

Προετοιμασία του Πανάγιου Τάφου
Το Μεγάλο Σάββατο το πρωί πριν από την τελετή του Αγίου Φωτός γίνεται πρώτα ένας σχολαστικός έλεγχος του Παναγίου Τάφου και αμέσως μετά τον σφραγίζουν με το μελισσοκέρι που είχε ετοιμαστεί το πρωί. Ο έλεγχος γίνεται για να διαπιστωθεί ότι δεν υπάρχει οτιδήποτε μέσα στον Πανάγιο Τάφο το οποίο θα μπορούσε να προκαλέσει φωτιά. Αφού σφραγιστεί ο Πανάγιος Τάφος με το μελισσοκέρι οι αρχές τοποθετούν πάνω στο κερί τις σφραγίδες τους.

Μεγάλο ενδιαφέρον για τον έλεγχο δείχνουν και τα άλλα δόγματα τα οποία έχουν από παλιά αποκτήσει δικαιώματα στον Πανάγιο Τάφο. Το ενδιαφέρον αυτό δεν είναι καθόλου τυχαίο. Αν τύχει κάποια χρονιά να μη βγάλει το Άγιο Φως ο Ορθόδοξος Πατριάρχης τότε θα αναλάβουν το προβάδισμα της τελετής του Αγίου Φωτός άλλοι.

Ο έλεγχος αρχίζει στις 10 το πρωί του Μεγάλου Σαββάτου και τελειώνει στις 11. Όσο γίνεται ο έλεγχος, Ορθόδοξοι Άραβες νέοι διαδηλώνουν μέσα στον Ιερό Ναό υπέρ των ορθοδόξων δικαιωμάτων. Πρέπει να σημειωθεί ότι τον έλεγχο του Παναγίου Τάφου παρακολουθούν εκπρόσωποι των Αρμενίων και άλλων δογμάτων.

9Αφιερωμένο στη Χρυσή Αυγή

Ήταν Μεγάλο Σάββατο (παραμονή Πάσχα των ορθοδόξων), 5 Μαΐου 1945. Ο ναύαρχος Καρλ Ντένιτς, διάδοχος του Χίτλερ για πέντε μέρες, είχε δώσει την έγκρισή του κι ένας στρατηγός υπέγραψε την άνευ όρων παράδοση των γερμανικών δυνάμεων που βρίσκονταν στη Βόρεια Γερμανία και στις Ολλανδία, Δανία και Νορβηγία.

Στον Νότο, τα πράγματα έγιναν πιο επίσημα. Ήταν ξημερώματα, Δευτέρα του Πάσχα, 7 Μαΐου 1945, όταν ο στρατηγός Άλφρεντ Γιοντλ υπέγραψε την άνευ όρων παράδοση της Γερμανίας στους συμμάχους και δήλωσε: «Ο γερμανικός λαός επαφίεται στη γενναιοψυχία των νικητών».
Ο Β’ Παγκόσμιος πόλεμος είχε τελειώσει στην Ευρώπη. Από το Μεγάλο Σάββατο, όμως, δέος και ντροπή κατέκλυζαν την οικουμένη. Την ημέρα εκείνη, 5 Μαΐου 1945, πριν από 68 χρόνια, ένα αμερικανικό τανκ κατέβαινε πλάι στον Δούναβη, κοντά στην πόλη Λιντζ της Αυστρίας. Κάποιος από το πλήρωμα διέκρινε στο βάθος κάτι σαν άθλια στρατιωτική εγκατάσταση. Το τανκ στράφηκε κατά κει. Σε λίγο, βρισκόταν μπροστά σε ένα περίεργο στρατόπεδο. Ακάθεκτο, το τανκ όρμησε στην πύλη και την έλιωσε κάτω από τις ερπύστριες. Όμως, το γερμανικό στρατόπεδο του Μαουτχάουζεν δεν ήταν σαν κι αυτά που φαντάζονταν τα μέλη του πληρώματος του τανκ. Μέσα σ’ ελάχιστα δευτερόλεπτα, ένα ανατριχιαστικό πλήθος από 30.000 ζωντανούς σκελετούς με ριγέ κουρελιασμένες πιτζάμες περικύκλωσε αλαλάζοντας το άρμα.

9Μετά τις προεδρικές εκλογές του 1960, οι ακτιβιστές των πολιτικών δικαιωμάτων πιέζουνε την κυβέρνηση Kennedy να στηρίξει το σκοπό τους και τους υπάρχοντες νόμους. Το Ανώτατο Δικαστήριο έχει εκδώσει δύο φορές διαταγή που απαγορεύει τον διαχωρισμό λευκών-μαύρων σε ταξίδια από τη μια Πολιτεία στην άλλη, αλλά οι νότιες πολιτείες κατά κόρον αγνοούν τις αποφάσεις του. Το Μάιο του 1961, το Συμβούλιο για Φυλετική Ισότητα CORE4 στέλνει μικτές ομάδες μη βίαιων εθελοντών γνωστών ως επιβατών της ελευθερίας (freedom riders) με λεωφορεία στο Ντίξι, οι οποίοι συναντούν μικρή αντίσταση στον Άνω Νότο, αλλά όταν φτάνουν στην Αλαμπάμα ξεσπούν έντονες φασαρίες. Οι υπέρμαχοι του διαχωρισμού των φυλών ρίχνουν βόμβα σε ένα λεωφορείο στο ́Ανιστον της Αλαμπάμα, και μέλη της Ku Klux Klan επιτίθενται στους επιβάτες καθώς αποβιβάζονται στο Μπέρμινγχαμ.
Ο γενικός εισαγγελέας Robert Kennedy προσπαθεί να προστατέψει τους επιβάτες αυτών των λεωφορείων λέγοντας στον κυβερνήτη John Patterson, ότι θα στείλει ομοσπονδιακά στρατεύματα εάν η πολιτεία δεν διατηρήσει τον νόμο και την τάξη. Στο επόμενο σκέλος του ταξιδιού, από το Μπέρμινχαμ στο Μοντγκόμερυ η αστυνομία που υποτίθεται ότι θα συνόδευε τους επιβάτες είναι ανύπαρκτη. Όταν φτάνουν στην γενέτειρα πόλη του Μάρτιν Λούθερ Κίνγκ οι επιβάτες δέχονται επιθέσεις και το κίνημα τους βάφεται με αίμα. Καθώς η βία γίνεται ανεξέλεγκτη, ο Robert Kennedy καλεί ομοσπονδιακά στρατεύματα, και τελικά ο Patterson αναγκάζεται να δώσει εντολή στην Εθνοφρουρά της Αλαμπάμα για την καταστολή των επεισοδίων.

1August Spies, αλλοδαπός, γερμανός μετανάστης

Samuel Fielden, αλλοδαπός, άγγλος μετανάστης

Adolph Fischer, αλλοδαπός, γερμανός μετανάστης

Albert Parsons, αλλοδαπός αμερικάνος, μετανάστης δεύτερης γενιάς από την αγγλία

Michael Schwab, αλλοδαπός, γερμανός μετανάστης

George Engel, αλλοδαπός, γερμανός μετανάστης

Louis Lingg, αλλοδαπός, γερμανός μετανάστης

Oscar Neebe, αλοδαπός αμερικάνος, μετανάστης δεύτερης γενιάς από τη Γερμανία

 

“Ο όχλος που παρακινήθηκε από τον Spies και τον Fielden σε δολοφονίες δεν αποτελείται από αμερικανούς. Είναι καθάρματα από την Ευρώπη που ζήτησαν καταφύγιο σ’ αυτές τις ακτές για να καταχραστούν τη φιλοξενία μας και να περιφρονήσουν τις αρχές της χώρας”

Εφημερίδα Chicago Herald, 6 Μάη, αναφερόμενη στις κινητοποιήσεις για το οχτάωρο στο  Σικάγο του 1886

9Τη πρώτη Μάη του 1948 ο Glen Hearst Taylor συλλαμβάνεται και καταδικάζεται στο Birmingham της Alabama επειδή μπήκε σε ένα κτήριο από την είσοδο που είχε ταμπέλα «για νέγρους» αντι να χρησιμοποιήσει τη πόρτα που η ταμπέλα έγραφε «για λευκούς» (ήταν ο υποψήφιος του βραχύβιου «προοδευτικού» κόμματος, για αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, και θα απεύθυνε χαιρετισμό στο συνέδριο νέων αφροαμερικανών).

Το 2013 κάποιοι θέλουν να ξεθάψουν τους φυλετικούς νόμους και να τους εφαρμόσουν στην Ελλάδα. Μιλάνε για αποκλεισμούς από στρατιωτικές σχολές μέχρι βρεφονηπιακούς με βάση τη καθαρότητα των γονιδίων.

Από fb Λέμε Όχι στη Χρυσή Αυγή

10Όσοι επιθυμούσαν μια περαιτέρω επίδειξη δύναμης του Σοσιαλδημοκρατικού κινήματος είχαν ήδη μπροστά τους ένα έτοιμο θέμα. Η πρώτη συνάντηση της Β’ Διεθνούς στο Παρίσι τον Ιούλη του 1889 είχε αποφασίσει πως μια “μεγάλη διεθνής διαδήλωση” για το οχτάωρο μεροκάματο έπρεπε να πραγματοποιηθεί την 1η Μάη του 1890. Οι ηγέτες των εργατών σε κάθε χώρα έμενε να αποφασίσουν την ακριβή μορφή της διαδήλωσης.

Στη Γερμανία ήταν στο χέρι των Σοσιαλδημοκρατών βουλευτών να ανακοινώσουν το τι θα γινόταν την Πρωτομαγιά. Μα η νεοεκλεγείσα κυβέρνηση δεν είχε κανένα λόγο να συγκληθεί κατά τον Μάρτη και τον Απρίλη αφού η βουλή δε θα συνεδρίαζε μέχρι την πρώτη εβδομάδα του Μάη. Ούτε λέξη δε βγήκε από το κόμμα μέσα στο Μάρτη. Οι πιο δυνατές φυσιογνωμίες του κόμματος, όπως ο Μπέμπελ, ο Λίμπκνεχτ, και ο Σίνγκερ, ήταν όλοι σιωπηλοί. Μα άλλες φωνές ακούγονταν. Κατά τη διάρκεια της πρώτης εβδομάδας του Μάρτη, η <<Berliner Volkstribuene>>, με επιμελητή τον Μαξ Σίπελ, συζητούσε την πιθανότητα μιας γενικής αργίας για την πρώτη του Μάη χωρίς να στηρίζει και ακριβώς ένα τέτοιο σχέδιο. Στα μέσα του Μάρτη, η ίδια εφημερίδα κατέγραψε πως 90.000 εργάτες στο Αμβούργο απαίτησαν να τηρηθεί γενική αργία την πρώτη του Μάη και να μην εμφανιστεί για δουλειά κανείς.

Έτσι οι εργάτες χάραζαν έναν δικό τους δρόμο, ανεξάρτητα από την ηγεσία του Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος και η ορμή τους όλο και αυξανόταν. Μια εβδομάδα αργότερα, αντιπρόσωποι από τους Σοσιαλδημοκράτες Βερολίνου ανακοίνωσαν ανοιχτά ένα κάλεσμα για γενική στάση εργασίας την πρώτη Μαΐου. Αυτό μετέφερε το κέντρο στο Βερολίνο, την έδρα του πιο ριζοσπαστικού κομματιού των Σοσιαλδημοκρατών. Στο τέλος του Μάρτη, η <<Berliner Volkstribuene>> στήριξε πλήρως την ιδέα πως το κόμμα πρέπει να καλέσει όλους τους εργάτες της Γερμανίας να γιορτάσουν την 1η Μαΐου με εργατικές συναντήσεις το πρωί και εκδηλώσεις το απόγευμα. Ακόμα καμιά λέξη δεν είχε βγει από την κεντρική επιτροπή.

9Ο Αλέξανδρος Παναγούλης γεννήθηκε στη Γλυφάδα το 1939. Ηταν ο δεύτερος στη σειρά γιος του αξιωματικού του στρατού ξηράς Βασιλείου Παναγούλη και της μητέρας του Αθηνάς. Μεγάλωσε στη Λευκάδα και στην Αθήνα, ενώ ήδη ως το 1961, την εποχή της κορύφωσης του αγώνα για το 1-1-4 και για το 15%, σπούδαζε στη Σχολή Μηχανολόγων-Ηλεκτρολόγων του Πολυτεχνείου. Εντάχθηκε στην Οργάνωση της Νεολαίας της Ενωσης Κέντρου (ΟΝΕΚ και έπειτα ΕΔΗΝ) του Γεωργίου Παπανδρέου. «Ηταν εξαιρετικά δραστήριος, πρωτοστατούσε στους αγώνες και είχε δημιουργήσει ένα πλέγμα ανθρώπων γύρω του» εξηγεί ο κ. Ν. Νικολαΐδης, πρόεδρος της ΕΔΗΝ από το 1965 ως την επιβολή του καθεστώτος της 21ης Απριλίου. Ο συναγωνιστής του Κώστας Ανδρουτσόπουλος έχει δηλώσει: «Την εποχή εκείνη, το να γράφεις στους τοίχους 1-1-4 ήταν τολμηρή πράξη. Το να σηκώνεις σημαία με το 1-1-4 ήταν επικίνδυνη. Και το να σχηματίζεις με στουπιά το 1-1-4 ήταν περίπου επαναστατική πράξη. Μια ομάδα υπό τον Αλέκο τα έκανε όλα αυτά. Εκινείτο στο περιθώριο του νόμου». Συχνά, ο τότε πρόεδρος της ΟΝΕΚ Λ. Βερυβάκης μεσολαβούσε στην αστυνομία πόλεων προκειμένου να απελευθερωθεί ο Παναγούλης.

9Η πρώτη Πρωτομαγιά στην Ελλάδα γιορτάστηκε το 1893, με πρωτοβουλία του Κεντρικού Σοσιαλιστικού Ομίλου, που είχε ιδρυθεί από τον Σταύρο Καλλέργη το 1889 (Δ. Λιβιεράτος: «Η Εργατική Πρωτομαγιά στην Ελλάδα, 1890-1999). Στις 2 Μαΐου του 1893, ημέρα Κυριακή, πεντακόσια άτομα συγκεντρώθηκαν πίσω από το Ζάππειο με καρφωμένες στο πέτο κόκκινες κονκάρδες. Ο Καλλέργης ζήτησε να περιοριστεί η εργασία σε οκτώ ώρες από δώδεκα και να κλείνουν την Κυριακή τα καταστήματα.

• Το 1908 στο Βόλο συγκροτήθηκε το πρώτο Εργατικό Κέντρο. Την επόμενη χρονιά ακολούθησε η δημιουργία της «Φεντερασιόν» στη Θεσσαλονίκη και το 1910 συγκροτήθηκε το Εργατικό Κέντρο Αθήνας, το γνωστό ΕΚΑ.

• Το 1911 γιορτάστηκε η Πρωτομαγιά τόσο στην Αθήνα (Μετς) όσο και στη Θεσσαλονίκη. Στην παρέλαση της Θεσσαλονίκης πήραν μέρος Ελληνες, Τούρκοι, Ισραηλίτες και Βούλγαροι. Ομιλητές ήταν οι: Βλαχώφ, Παπαθωμάς, Αρδίττι, Ιχσάν και ο Μπεναρόγια. Υπήρχαν κόκκινες σημαίες και ακουγόταν ο ύμνος της Διεθνούς σε όλες τις γλώσσες.

Μάης του ’36: Η Θεσσαλονίκη στα χέρια των εργατών
Το 1ο πανκαπνεργατικό συνέδριο έγινε στις 4/4/1936 στη Θεσ/νίκη και κατέληξε σε αιτήματα για αυξήσεις στα μεροκάματα και ταμείο ασφάλισης. Την Κυριακή 19/4 πραγματοποιήθηκε μεγάλη συγκέντρωση καπνεργατών/τριών στον κινηματογράφο «Ολύμπιον», όπου αποφασίστηκε κήρυξη απεργίας, αν τα αιτήματα του συνεδρίου δεν γίνονταν δεκτά. Οι εργοδότες καπνέμποροι σε απάντηση απείλησαν με απολύσεις και λοκ-άουτ, ενώ οι καπνεργάτες εξέλεξαν επιτροπές αγώνα κατά εργοστάσιο και κατά συνοικία και ξεκίνησαν οικονομική εξόρμηση.