Το «NAZA» όπως ονομάζεται, θα κάνει την παγκόσμια πρεμιέρα του στη Βενετία στις 10 Σεπτεμβρίου. Πρόκειται για ένα έργο με έντονο πολιτικό φορτίο σχετικά με τη Γάζα και διεκδικεί τον περίφημο Χρυσό Λέοντα. Την είδηση ανακοίνωσε σήμερα Δευτέρα η Mostra στον ιστότοπό της.

«Η νέα ταινία, η οποία έχει τίτλο “NAZA“, γυρίστηκε τη νύχτα, στις ταράτσες του Τελ Αβίβ και αποκαλύπτει λεπτομερώς τους μηχανισμούς που υποστηρίζουν τη σχεδιασμένη σφαγή Παλαιστινίων αμάχων από το Ισραήλ στη Γάζα», αναφέρει η ανακοίνωση της Mostra.

Mια θλιβερή είδηση βλέπει το φως της δημοσιότητας, καθώς όπως ανακοίνωσε η Κινηματογραφική Λέσχη Αιγίου, η πολυαναμενόμενη προβολή της ταινίας «Αρκουδότρυπα» την Κυριακή 16 Αυγούστου, «ακυρώνεται έπειτα από τις ακραίες ομοφοβικές αντιδράσεις μιας ισχνής μειοψηφίας».

Η ταινία ήταν προγραμματισμένο να προβληθεί στον ορεινό οικισμό της Παρασκευής του Δήμου Αιγιαλείας, ενώ η Λέσχη υπογραμμίζει πως θα κάνει ό,τι είναι δυνατόν «προκειμένου να οριστεί νέα ημερομηνία σε άλλη τοποθεσία και η επιχειρούμενη φίμωση της έβδομης τέχνης να μην καταστεί εντέλει δυνατή».

Η ανακοίνωση της Κινηματογραφικής Λέσχης Αιγίου

Θα θέλαμε να σας ενημερώσουμε πως η πολυαναμενόμενη προβολή της ταινίας «Αρκουδότρυπα», η οποία ήταν προγραμματισμένη για την Κυριακή 16 Αυγούστου στον ορεινό οικισμό της Παρασκευής του Δήμου Αιγιαλείας, ακυρώνεται έπειτα από τις ακραίες ομοφοβικές αντιδράσεις μιας ισχνής μειοψηφίας.

Θέλουμε, ωστόσο, να καταστήσουμε σαφές ότι οι αντιδράσεις αυτές σε καμία περίπτωση δεν χαρακτηρίζουν συνολικά το χωριό και τους κατοίκους του, με τους οποίους διατηρούμε όλα τα τελευταία χρόνια άριστες σχέσεις και υπάρχει αμοιβαία εκτίμηση.

Θα κάνουμε ό,τι είναι δυνατόν προκειμένου να οριστεί νέα ημερομηνία σε άλλη τοποθεσία και η επιχειρούμενη φίμωση της έβδομης τέχνης να μην καταστεί εντέλει δυνατή.

Αρκουδότρυπα: Η σύνοψη της ταινίας και το τρέιλερ

Η ιστορία της ταινίας έχει ως εξής: Η Αργυρώ και η Αννέτα είναι δύο κολλητές που ζουν στο ορεινό χωριό της Τύρνας. Όταν η Αννέτα αποκαλύπτει πως είναι έγκυος και σκοπεύει να φύγει με τον αστυνομικό φίλο της, η Αργυρώ, συντετριμμένη, την προκαλεί να πάνε μια πεζοπορία στη θρυλική Αρκουδότρυπα.

Πρόκειται για μια τρυφερή ταινία για την ενηλικίωση, τη φιλία και τον έρωτα, που μιλἀ για τις κουήρ σχέσεις στην επαρχία.

του Γιώργου Ρούσσου

Πηγή: tvxs.gr

Σοβαρές καταγγελίες για εκτεταμένα περιστατικά βασανιστηρίων, σεξουαλικής κακοποίησης και βιασμών Παλαιστινίων κρατουμένων σε ισραηλινά κέντρα κράτησης φέρνει στο φως έρευνα που παρουσιάζεταi σε νέο ντοκιμαντέρ του Al Jazeera με τίτλο Bodies of Evidence, που βασίζεται σε μαρτυρίες πρώην κρατουμένων, αλλά και σε ευρήματα διεθνών οργανισμών ανθρωπίνων δικαιωμάτων και θεσμικών φορέων του ΟΗΕ.

Πρώην κρατούμενοι περιγράφουν ένα περιβάλλον συστηματικής βίας και εξευτελισμού μετά την έναρξη του πολέμου στη Γάζα τον Οκτώβριο του 2023, όπου υπέστησαν σεξουαλική κακοποίηση, βασανιστήρια και απάνθρωπη μεταχείριση κατά τη διάρκεια της κράτησής τους.

Ένας από αυτούς, ο Μοχάμεντ αλ-Μπάκρι, θυμάται με απόλυτη ακρίβεια, όπως λέει, την ημέρα που υπέστη σεξουαλική κακοποίηση.

Ήταν στις 10 Απριλίου 2024, κατά τη διάρκεια της γιορτής του Έιντ αλ-Φιτρ, μετά το τέλος του Ραμαζανιού. Ο ίδιος είχε συλληφθεί έναν μήνα νωρίτερα και, σύμφωνα με τη μαρτυρία του, είχε ήδη υποστεί ξυλοδαρμούς, βασανιστήρια και εξευτελισμούς.

Όπως υποστηρίζει, μαζί με άλλους κρατουμένους οδηγήθηκε γυμνός, δεμένος και με καλυμμένα μάτια σε χώρο όπου, όπως καταγγέλλει, υπέστη βιασμό από μέλη των ισραηλινών δυνάμεων, ενώ παρόντες στρατιώτες φέρονται να γελούσαν και να κατέγραφαν όσα συνέβαιναν.

Παράλληλα, υποστηρίζει ότι κατά τη διάρκεια της κακοποίησης χρησιμοποιήθηκαν και στρατιωτικοί σκύλοι, γκλόμπ και άλλα αντικείμενα όπως σωλήνες.

Παρόμοια είναι και η μαρτυρία άλλου πρώην κρατουμένου, ο οποίος αναφέρεται στο ντοκιμαντέρ με το ψευδώνυμο «Τζομπ». Όπως καταγγέλλει, υπέστη επανειλημμένη σεξουαλική κακοποίηση κατά τη διάρκεια ανακρίσεων, ενώ στρατιώτες κατέγραφαν το περιστατικό και το αντιμετώπιζαν ως θέαμα.

Ο ίδιος υποστηρίζει ότι βασανίστηκε επίμονα προκειμένου να δώσει πληροφορίες για την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023, παρότι, όπως λέει, δεν είχε καμία απολύτως σχέση με τα γεγονότα.

Οι συγκεκριμένες μαρτυρίες εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο καταγγελιών που έχουν καταγραφεί από διεθνείς οργανισμούς. Έκθεση του ΟΗΕ που δημοσιεύθηκε τον Μάρτιο του 2025 κατέληγε στο συμπέρασμα ότι υπάρχουν ενδείξεις «συστηματικής χρήσης σεξουαλικής, αναπαραγωγικής και έμφυλης βίας» από το Ισραήλ εις βάρος Παλαιστινίων μετά τις 7 Οκτωβρίου 2023.

Τον Μάιο του ίδιου έτους, το Ισραήλ εντάχθηκε στη λεγόμενη «μαύρη λίστα» του ΟΗΕ για περιστατικά σεξουαλικής βίας σε εμπόλεμες ζώνες.

Παράλληλα, οργανώσεις όπως η Human Rights Watch, η Amnesty International, η ισραηλινή B’Tselem, το Palestinian Centre for Human Rights (PCHR) και το Euro-Med Human Rights Monitor έχουν καταγράψει μαρτυρίες που περιγράφουν επαναλαμβανόμενα περιστατικά σεξουαλικής κακοποίησης και βασανιστηρίων σε βάρος Παλαιστινίων κρατουμένων.

Το διαβόητο Σντε Τεϊμάν

Ιδιαίτερο βάρος δίνεται στην υπόθεση του κέντρου κράτησης Σντε Τεϊμάν στην έρημο Νεγκέβ. Το καλοκαίρι του 2024, βίντεο που διέρρευσε φέρεται να κατέγραφε τον βιασμό Παλαιστίνιου κρατουμένου από μέλη των δυνάμεων ασφαλείας.

Δέκα στελέχη ασφαλείας συνελήφθησαν αρχικά, ωστόσο οι κατηγορίες εις βάρος τους αποσύρθηκαν αργότερα. Την ίδια στιγμή, ακροδεξιοί διαδηλωτές και πολιτικοί επιχείρησαν να παρέμβουν υπέρ των κατηγορουμένων, ενώ η αξιωματικός που φέρεται να διέρρευσε το βίντεο συνελήφθη.

Η ειδική εισηγήτρια του ΟΗΕ για τα Παλαιστινιακά Εδάφη, Φραντσέσκα Αλμπανέζε, υποστηρίζει ότι η σεξουαλική βία χρησιμοποιείται όχι μόνο για την πρόκληση σωματικού πόνου, αλλά και ως μέσο ψυχολογικής συντριβής και αποδόμησης της ανθρώπινης αξιοπρέπειας των θυμάτων.

«Ο βιασμός και τα βασανιστήρια αυτού του τύπου καταστρέφουν την προσωπικότητα και την ικανότητα του ανθρώπου να ξαναχτίσει τη ζωή του», σημειώνει, προσθέτοντας ότι μετά τις επιθέσεις της 7ης Οκτωβρίου η σκληρότητα εις βάρος των Παλαιστινίων κρατουμένων έχει κλιμακωθεί σε πρωτοφανές επίπεδο.

Στην ίδια κατεύθυνση κινείται και ο καθηγητής Διεθνούς Δικαίου Τριεστίνο Μαρινιέλο, μέλος της νομικής ομάδας που εκπροσωπεί θύματα της Γάζας στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο. Όπως επισημαίνει, το διεθνές δίκαιο διαχωρίζει τα μεμονωμένα περιστατικά σεξουαλικής βίας από εκείνα που εντάσσονται σε ένα οργανωμένο και επαναλαμβανόμενο μοτίβο.

«Όταν τέτοιες πράξεις πραγματοποιούνται συστηματικά και σε μεγάλη κλίμακα, δεν συνιστούν απλώς εγκλήματα πολέμου, αλλά ενδέχεται να στοιχειοθετούν εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας», υπογραμμίζει.

Παράλληλα, η έρευνα εξετάζει τον ρόλο της ρητορικής που αναπτύχθηκε στο Ισραήλ μετά την επίθεση της Χαμάς. Αναφορές σε δηλώσεις πολιτικών και κρατικών αξιωματούχων παρουσιάζονται ως ενδείξεις μιας ευρύτερης διαδικασίας αποανθρωποποίησης των Παλαιστινίων, η οποία, σύμφωνα με τους επικριτές της ισραηλινής πολιτικής, συνέβαλε στη δημιουργία κλίματος ανοχής απέναντι σε πρακτικές βίας και κακοποίησης.

Παρά τις καταγγελίες, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων σημειώνουν ότι μέχρι σήμερα δεν έχει υπάρξει καταδίκη Ισραηλινού στρατιώτη ή δεσμοφύλακα για σεξουαλική κακοποίηση Παλαιστινίων κρατουμένων, ενώ οι προσπάθειες διεθνών οργανισμών να διερευνήσουν τις σχετικές υποθέσεις έχουν συναντήσει σημαντικά εμπόδια.

Οι ισχυρισμοί αυτοί απορρίπτονται από το Ισραήλ, το οποίο έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι ενεργεί σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο και ότι οι κατηγορίες που διατυπώνονται εναντίον των δυνάμεών του είναι αβάσιμες ή πολιτικά υποκινούμενες.

Η υπόθεση παραμένει αντικείμενο έντονης διεθνούς αντιπαράθεσης, καθώς οργανισμοί ανθρωπίνων δικαιωμάτων ζητούν ανεξάρτητη διερεύνηση των καταγγελιών και λογοδοσία για τυχόν παραβιάσεις του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου.

Δείτε το ντοκιμαντέρ του Al Jazeera Bodies of Evidence, το οποίο έκανε πρεμιέρα σήμερα Τρίτη στο YouTube:

Aμέσως μετά την επιτυχία της ταινίας ορόσημο «Ξένοιαστος Καβαλάρης» του 1969, ο Ντένις Χόπερ (17 Μαΐου του 1936 – 29 Μαΐου του 2010) κάθεται για δεύτερη φορά στην καρέκλα του σκηνοθέτη, για την ανατρεπτική «Τελευταία Ταινία». Πρόκειται για ένα εξαφανισμένο μέχρι πρόσφατα αριστούργημα που αποκτά πλέον τη θέση που του αξίζει στην κινηματογραφική ιστορία.

Η «Τελευταία Ταινία» πραγματοποίησε την πρεμιέρα της στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας το 1971, όπου αποθεώθηκε κερδίζοντας το Βραβείο των Κριτικών, αλλά το στούντιο πίσω από την παραγωγή της αρνήθηκε να την κυκλοφορήσει στις αίθουσες.

Η ταινία για δεκαετίες παρέμεινε ένας χαμένος θρύλος με σποραδικές μόνο προβολές και με μια κάκιστη VHS εκδοχή της να παραμένει ο βασικός τρόπος να την παρακολουθήσει κάποιος. Ανάμεσα στους φανατικούς της θαυμαστές που βοήθησαν όσο λίγοι στην διάσωσή της μέσα στα χρόνια συγκαταλέγεται ο cult δημιουργός Άλεξ Κοξ (Repo Man, Straight to Hell, Σιντ και Νάνσι).

Το 2018 ολοκληρώθηκε επιτέλους η ψηφιακή της αποκατάσταση σε ποιότητα 4Κ και προβλήθηκε με επιτυχία στις Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς και στη Γαλλία και στη Μεγάλη Βρετανία. Στην Ελλάδα η ταινία είχε παρουσιαστεί μόνο στις Νύχτες Πρεμιέρας το 2004 από φιλμ 35mm σε μια αλησμόνητη προβολή, ενώ κυκλοφόρησε κανονικά στις αίθουσες, την Πέμπτη 5 Σεπτεμβρίου του 2019, σε διανομή της εταιρείας One from the Heart.

Ανάμεσα στις πιο περιπετειώδεις παραγωγές της εποχής του Νέου Χόλιγουντ, η Universal είχε δώσει λευκή κάρτα στον Χόπερ μετά την τεράστια επιτυχία του φιλμ, «Ξένοιαστος Καβαλάρης». Η κυκλοφορία της «Τελευταίας Ταινίας» στις ελληνικές αίθουσες συνέπεσε σημαδιακά τόσο με αυτήν της ταινίας του Κουεντίν Ταραντίνο, «Κάποτε στο… Χόλιγουντ», η οποία επιχειρεί να σκιαγραφήσει αυτή την τόσο σημαντική περίοδο του Αμερικανικού Σινεμά όσο και με τον θάνατο του σπουδαίου Πίτερ Φόντα, στενού φίλου του Χόπερ που εμφανίζεται επίσης και σε αυτήν την ταινία.

Ο Ντένις Χόπερ, σε ρόλο σεναριογράφου, σκηνοθέτη και πρωταγωνιστή, έφυγε για να γυρίσει την ταινία στο Περού, όσο πιο μακριά μπορούσε από το Χόλιγουντ. Μαζί του είχε μια ομάδα που συμπεριλάμβανε τον σπουδαίο διευθυντή φωτογραφίας Λάζλο Κόβακς, αλλά και τους Κρις Κριστόφερσον, Τζούλι Άνταμς, Στέλα Γκαρσία, Πίτερ Φόντα, Ντιν Στόκγουελ, Τόνι Μπαζίλ, Ρας Τάμπλιν, Μισέλ Φίλιπς και τον θρυλικό σκηνοθέτη, Σαμ Φούλερ.

Αν και κέρδισε το Βραβείο CIDALC το 1971 στο Φεστιβάλ Βενετίας, η «Τελευταία Ταινία» θα τερμάτιζε μοιραία την καριέρα του Χόπερ για πολλά χρόνια, καθώς η βιομηχανία του Χόλιγουντ τον ξέγραψε ως έναν εγωκεντρικό τρελό. Οι περιπέτειες και το παρασκήνιο των γυρισμάτων όσο και της μετέπειτα πορείας της θα μπορούσαν από μόνες να τροφοδοτήσουν το υλικό μιας άκρως ενδιαφέρουσας, ταινίας τεκμηρίωσης.

Πέρα όμως από το περιπετειώδες παρασκήνιο, παραμένει και σήμερα όχι απλώς ένα μοναδικό τεκμήριο μιας ρηξικέλευθης περιόδου του Αμερικανικού Σινεμά, αλλά μια ολοζώντανη δημιουργία εντυπωσιακά καινοτόμα στην κινηματογραφική γλώσσα και μοναδικά σύγχρονη, επηρεασμένη ιδιαίτερα από τη γαλλική Νουβέλ Βαγκ, αλλά και τον Αλεχάντρο Γιοντορόφσκι που όπως λέγεται ήταν αυτός που έπεισε τον Χόπερ να «απελευθερωθεί» ολοκληρωτικά στο μοντάζ ακολουθώντας μια ονειρική λογική, καθώς και από τους καλλιτέχνες της Ποπ και της Αφηρημένης Τέχνης που τόσο θαύμαζε ο Χόπερ, ανάμεσα τους και ο Μπρους Κόνερ.

Συνειδητά αυτοαναφορική και γραμμένη από τον Χόπερ και τον σεναριογράφο του «Επαναστάτη Χωρίς Αιτία», Στιούαρτ Στερν, η «Τελευταία Ταινία» ακολουθεί ένα συνεργείο από το Χόλιγουντ κατά τη διάρκεια γυρίσματος ενός γουέστερν σε ένα απομακρυσμένο χωριό στο Περού. Όταν η παραγωγή ολοκληρώνεται, ο Χόπερ, ως ο κασκαντέρ Κάνσας, παραμένει εκεί, προσπαθώντας να βρει τη λύτρωση στην απομόνωση του Περού και στην αγκαλιά μιας πρώην πόρνης.

Την ίδια στιγμή, οι ντόπιοι έχουν καταλάβει το ερειπωμένο σκηνικό και ξεκινούν να στήσουν μια τελετουργική αναπαράσταση της παραγωγής, με τον Κάνσας ως το εξιλαστήριο θύμα τους. Ο Χόπερ είχε στο μυαλό του μια κατά μέτωπο επίθεση στην ψευδαισθητική λειτουργία του Χολιγουντιανού Σινεμά, ένα μανιφέστο ενάντια στη ίδια την κινηματογραφική βιομηχανία που τον τιμώρησε τελικά παραδειγματικά. Το αποτέλεσμα είναι μια από τις πλέον ρηξικέλευθες και εμβληματικές ταινίες του Αμερικανικού Σινεμά των αρχών της δεκαετίας του ’70, γεμάτη ιδέες.

«Θα πρέπει να σκέφτεστε λίγο τον Γκοντάρ όταν βλέπετε την ταινία. Την έφτιαξα επειδή διάβασα αυτό που είχε πει ότι οι ταινίες θα πρέπει να έχουν αρχή, μέση και τέλος αλλά όχι απαραίτητα με αυτή τη σειρά. Προσπαθούσα να χρησιμοποιήσω το φιλμ όπως ένας ζωγράφος του Αφηρημένου Εξπρεσιονισμού χρησιμοποιούσε τα χρώματα για να ζωγραφίσει. Σας θυμίζω συνεχώς ότι φτιάχνουμε μια ταινία, ενώ εσείς βρίσκεστε στο κοινό και αφήνεστε να πιστέψετε την ιστορία της.» – Ντένις Χόπερ (17 Μαΐου του 1936 – 29 Μαΐου του 2010)

Η Τελευταία Ταινία / The Last Movie
Σκηνοθεσία: Ντένις Χόπερ
Σενάριο: Dennis Hopper, Stewart Stern
Πρωταγωνιστούν: Ντένις Χόπερ, Στέλα Γκαρσία, Σάμουελ Φούλερ, Πίτερ Φόντα, Χένρι Τζάγκλομ, Ντιν Στόκγουελ
Διευθυντής Φωτογραφίας: Λάζλο Κόβακς
Χώρα Παραγωγής: Η.Π.Α.
Έτος Παραγωγής: 1971
Διάρκεια: 108 λεπτά

Σφοδρές αιχμές κατά του BBC άφησαν οι δημιουργοί του ντοκιμαντέρ Gaza: Doctors Under Attack, το οποίο αρχικά αποσύρθηκε από το βρετανικό δίκτυο πριν τελικά προβληθεί από το Channel 4, κατά τη διάρκεια της απονομής των τηλεοπτικών βραβείων Bafta, όπου η παραγωγή απέσπασε το βραβείο στην κατηγορία επικαιρότητας.

Το ντοκιμαντέρ, που καταγράφει μαρτυρίες Παλαιστινίων εργαζομένων στον τομέα της υγείας στη Γάζα, βραβεύτηκε στο Royal Festival Hall του Λονδίνου, σχεδόν έναν χρόνο μετά την απόφαση του BBC να μην το μεταδώσει, επικαλούμενο ανησυχίες περί «αμεροληψίας».

Κατά την παραλαβή του βραβείου, ο εκτελεστικός παραγωγός της ταινίας, Μπεν ντε Πιρ, ευχαρίστησε τους δημοσιογράφους που εργάστηκαν για την παραγωγή και στη συνέχεια έστρεψε ευθέως τα πυρά του προς το BBC, το οποίο μετέδωσε την τελετή απονομής με καθυστέρηση άνω των δύο ωρών από το BBC One.

«Και τέλος, έχω μόνο μία ερώτηση για το BBC: αφού απορρίψατε το ντοκιμαντέρ μας, θα μας “κόψετε” και από την αποψινή μετάδοση των Bafta;» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ανάλογο τόνο είχε και η τοποθέτηση της δημοσιογράφου και παρουσιάστριας Ραμίτα Ναβάι, η οποία κατηγόρησε ανοιχτά τον βρετανικό ραδιοτηλεοπτικό οργανισμό για λογοκρισία.

«Αυτά είναι τα ευρήματα της έρευνάς μας, για την οποία πλήρωσε το BBC αλλά αρνήθηκε να προβάλει», δήλωσε από τη σκηνή. «Όμως εμείς αρνούμαστε να φιμωθούμε και να λογοκριθούμε. Ευχαριστούμε το Channel 4 που μετέδωσε αυτή την ταινία».

Η Ναβάι υποστήριξε ακόμη ότι περισσότεροι από 1.700 Παλαιστίνιοι γιατροί και εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας έχουν σκοτωθεί, ενώ πάνω από 400 έχουν συλληφθεί κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Γάζα. Παράλληλα, αφιέρωσε το βραβείο στους Παλαιστίνιους υγειονομικούς που κρατούνται σε ισραηλινές φυλακές.

Σύμφωνα με βρετανικά μέσα ενημέρωσης, το BBC φέρεται να αφαίρεσε τμήματα της ομιλίας της Ναβάι από την τηλεοπτική μετάδοση της τελετής, έπειτα από διαβουλεύσεις με την ομάδα συμμόρφωσης του δικτύου.

Το ντοκιμαντέρ είχε αρχικά ανατεθεί από το BBC στην ανεξάρτητη εταιρεία παραγωγής Basement Films πριν από περισσότερο από έναν χρόνο. Ωστόσο, η προβολή του «πάγωσε» την περίοδο που ο οργανισμός πραγματοποιούσε εσωτερική αξιολόγηση για άλλο σχετικό ντοκιμαντέρ με θέμα τη Γάζα, το «Gaza: How To Survive a War Zone».

Δείτε ολόκληρο το ντοκιμαντέρ εδώ:
Αργότερα, το BBC αποφάσισε οριστικά να μη μεταδώσει το «Gaza: Doctors Under Attack», υποστηρίζοντας ότι η προβολή του θα μπορούσε να δημιουργήσει «αντίληψη μεροληψίας που δεν συνάδει με τα υψηλά πρότυπα που δικαιολογημένα αναμένει το κοινό από το BBC».

Ο οργανισμός υπογράμμισε επίσης ότι η αμεροληψία εξακολουθεί να αποτελεί «θεμελιώδη αρχή» της δημοσιογραφικής λειτουργίας του.

Τελικά, το ντοκιμαντέρ εξασφάλισε τηλεοπτική στέγη στο Channel 4, το οποίο το μετέδωσε τον Ιούλιο.

Μιλώντας αργότερα στα παρασκήνια της τελετής, ο Ντε Πιρ αναφέρθηκε και στους δημοσιογράφους από τη Γάζα, Τζάμπερ Μπαντουάν και Οσάνα Αλ Άσι, οι οποίοι παρείχαν οπτικό υλικό για την παραγωγή.

Όπως είπε, η ομάδα του ντοκιμαντέρ «ξυπνούσε κάθε μέρα αναρωτώμενη αν οι δύο δημοσιογράφοι που βρίσκονταν στο έδαφος ήταν ακόμη ζωντανοί»

Πηγή: tvxs.gr

Το I was Stranger, μια ταινία ζωής για τον σπουδαίο Αμερικανό σκηνοθέτη και παραγωγό Μπραντ Αντερσεν, αφορά σπονδυλωτές ιστορίες που τις συνδέει η πορεία μίας γιατρού από τη Συρία στον Καναδά. Βλέπεις την ταινία και αλλάζεις μάτια και ματιά.

Μίλησα με τον Μπραντ μετά από σύσταση του Κωνσταντίνου Μαρκουλάκη, που πρωταγωνιστεί στο ελληνικό κομμάτι της ταινίας που αφορά τη Λέσβο, και είναι καλός φίλος του Μπραντ. Ο ίδιος ο σκηνοθέτης θα μου πει πως «η ταινία άξιζε και μόνο που γνώρισε τον Κωνσταντίνο που είναι πια σαν αδελφός του». Μιλάμε για τον Ελληνα ηθοποιό, off the record – πιο πολύ γιατί λέμε μόνο πόσο καταπληκτικός, ευφυής, καλός είναι, και μετά ξεκινάμε το ταξίδι ζωής του ιδίου του Μπραντ.

Mιας ζωής γεμάτης ευαισθησίες και ενσυναίσθηση, έκφραση της ανάγκης για προσφορά μέσα από τη δημιουργία, που είναι αυτό που ξέρει να κάνει καλά, μιας ζωής γεμάτης προορισμούς που πονούν και καταγραφές που αφυπνίζουν και σοκάρουν. Ο Μπραντ δεν είναι απλώς ένας σκηνοθέτης, ένας άνθρωπος του Χόλιγουντ (που, ναι, έχει συνεργαστεί με τους μεγαλύτερους σταρ), ένας επιτυχημένος βολεμένος αστός. Είναι ένας τυχερός (το ομολογεί ο ίδιος) άνθρωπος με ψυχή και αγκαλιά ανοιχτή, που κάνει όσα περνούν από το χέρι του για έναν καλύτερο κόσμο.

‘Η τουλάχιστον για να μετακινήσει όλους εμάς σε αυτόν τον κόσμο για να προσπαθήσει ο καθένας μας να βελτιώσει τον δικό του. Και συνεπώς της ανθρωπότητας.

Το I was a Stranger είναι ένα πρώτο πετραδάκι σε ένα μονοπάτι που χτίζεται με ελπίδα. Κάντε του τη χάρη να το δείτε. Θα κάνετε χάρη στον εαυτό σας και θα τιμήσετε όσους χάθηκαν παλεύοντας για τα δικά μας αυτονόητα – μια απλή, ασφαλή, αξιοπρεπή ζωή.

Το “I was a Stranger” με έκανε να δω με άλλα μάτια ένα θέμα που εδώ στην Ελλάδα τουλάχιστον ζούμε έντονα, αλλά μοιάζει σαν να το έχουμε συνηθίσει. Οταν μια ταινία σε κάνει να βλέπεις, αυτό είναι πολύ σημαντικό. Ποια ήταν η δική σου πρόθεση όταν ξεκίνησες όλες αυτές τις ιστορίες; Ήταν για να κάνεις τον κόσμο να δει; Ήταν περισσότερο μια πολιτική θέση; Ή μια ανάγκη επειδή είσαι και ακτιβιστής;

Νομίζω ότι το βασικότερο πράγμα που ήθελα να κάνω ήταν να βοηθήσω τους ανθρώπους να νιώσουν και να τους τοποθετήσω, όσο καλύτερα μπορούσα, μέσα σε αυτή την κατάσταση, ελπίζοντας ότι αυτό θα τους προκαλέσει κάποια αντίδραση, όποια κι αν είναι αυτή. Καλή ή κακή, ενσυναίσθηση ή αποστροφή – οτιδήποτε, αρκεί φεύγοντας να τους έχει γεννηθεί κάποιο συναίσθημα. Nα αναρωτηθούν: «εγώ άραγε, πώς βλέπω ένα ζήτημα όπως αυτό της προσφυγικής κρίσης;».
Στην Αμερική δεν δεχόμαστε συχνά τέτοιου είδους πρόσφυγες, ενώ, εδώ στην Ευρώπη είναι πιο συχνό φαινόμενο σε κάποιες χώρες. Όμως στην Ελλάδα, είναι αλλιώς. Εχω πάει στη Λέσβο πάνω από 25 φορές και ένιωσα πως πρέπει να δώσω αυτόν τον «χώρο», αυτό το έργο τέχνης, για να νιώσει ο κόσμος τι συμβαίνει σε αυτή την πλευρά του κόσμου.

Σίγουρα το κατάφερες! Συνειδητοποίησα, επίσης, ότι ασχολήθηκες πολύ με το θέμα του πατέρα στην ταινία. Δεν το βλέπουμε συχνά.

Ηταν σκόπιμο. Είμαι κι εγώ πατέρας –έχω τρία παιδιά- οπότε αυτό είναι το συναίσθημα που καταλαβαίνω καλύτερα. Μάλιστα, κατά καιρούς είχα μια περίπλοκη σχέση με τον δικό μου πατέρα. Έτσι ένιωσα την ανάγκη να εξερευνήσω και τις δύο πλευρές: την πλευρά τού να είσαι πατέρας και να προσπαθείς να προστατεύσεις τα παιδιά σου μέσα σε μια τραγωδία, αλλά και την πλευρά του στρατιώτη με έναν πατέρα που δεν είναι περήφανος για όσα κάνει ο γιος του, του διακινητή, που είναι τρυφερός πατέρας αλλά για να επιβιώσει κάνει πολύ μεγάλο κακό στους άλλους και τέλος, την πλευρά του λιμενικού που ζει αυτή την εσωτερική σύγκρουση – να θέλει να είναι παρών για το παιδί του, να το αγαπά, αλλά ταυτόχρονα να τον τραβά κάτι και να λείπει συνεχώς εκεί που νιώθει ότι τον χρειάζονται περισσότερο.

Ο εκπληκτικός ηθοποιός Ομάρ Σάι υποδύεται σίγουρα τον πιο σοκαριστικό χαρακτήρα, έναν αδίστακτο διακινητή. Πώς γίνεται κάποιος να είναι τόσο τρυφερός με το παιδί του και ταυτόχρονα τόσο σκληρός με άλλους ανθρώπους;

Υπήρχε πράγματι ένα συνεχές φάσμα εναλλαγής συναισθημάτων στην ταινία, σε έντονο ρυθμό. Οσον αφορά αυτό που κάνει ο Ομάρ Σάι, συνάντησα έναν διακινητή από τη Δυτική Αφρική στις ακτές της Τουρκίας κι έτσι εμπνεύστηκα τον χαρακτήρα.

Ήταν μονογονεϊκός πατέρας, και αυτό το κράτησα στην ταινία, και όταν μιλούσε για τον γιο του, συνειδητοποιούσα πως ήταν πολύ καλός πατέρας, παρά το γεγονός ότι έκανε αποτρόπαια πράγματα. Στο τέλος τον ρώτησα: «Πώς το συμβιβάζεις αυτό; Να είσαι πατέρας και ταυτόχρονα να στέλνεις παιδιά στον θάνατο;». Η απάντησή του ήταν ψυχρή και απλή: «Αν δεν το κάνω εγώ, θα το κάνει κάποιος άλλος. Και χρειαζόμαστε τα χρήματα».

Επίσης, γνωρίζω ανθρώπους στις ΗΠΑ που ήταν εξαιρετικοί πατέρες, αλλά έκαναν πράγματα στη δουλειά τους, π.χ., που τους οδήγησαν στη φυλακή. Εμένα, αυτό που με ενδιέφερε ήταν το πώς αυτοί οι άνθρωποι συμφιλιώνουν αυτές τις δύο πλευρές – τον καλό πατέρα και τον άνθρωπο που κάνει κάτι λάθος. Πιστεύω ότι κανένας άνθρωπος δεν είναι απόλυτα καλός ή απόλυτα κακός και δεν ήθελα έναν μονοδιάστατο χαρακτήρα.. Είναι πολύ απλοϊκό να παρουσιάζονται έτσι τα πράγματα και εγώ θέλω να δείχνω την πραγματικότητα. Να κάνω τέχνη που να είναι αληθινή. Και αυτό -όσο περίπλοκο κι αν είναι- παραμένει αληθινό: ακόμα και οι κακοί άνθρωποι έχουν ανθρώπους που τους αγαπούν.

Αναρωτιέμαι αν τελικά η τέχνη μπορεί να φέρει αλλαγή.

Αυτή είναι μια πολύ καλή ερώτηση. Όταν έκανα αυτή την ταινία, πίστευα -και θέλω ακόμη να πιστεύω- ότι η τέχνη μπορεί να φέρει αλλαγή. Όμως τώρα δυσκολεύομαι περισσότερο να το πιστέψω. Περνάω μια μικρή κρίση πίστης σε σχέση με αυτό, οπότε δεν ξέρω την απάντηση.

Κάποιος που είναι «προνομιούχος» όπως εσύ, μπορεί να είναι ακτιβιστής; Πολλοί το ειρωνεύονται αυτό.

Λοιπόν, νομίζω ότι δεν μπορώ να κάνω αλλιώς παρά να αντιδρώ ή να δημιουργώ τέχνη με βάση όσα νιώθω μέσα μου. Και ναι, είμαι προνομιούχος -προνομιούχος ως προς τον τόπο που γεννήθηκα, ως προς τον τρόπο που γεννήθηκα. Έχω υπάρξει αρκετά προνομιούχος ώστε να ταξιδέψω. Δεν το αρνείται κανείς αυτό. Ούτε χρειάζεται να απολογηθώ γι’ αυτό.

Δεν τίθεται ζήτημα ενοχής λοιπόν.

Δεν είμαι ένοχος, γιατί δεν επέλεξα τίποτα από αυτά. Ήταν θέμα καθαρής τύχης. Ξέρω ότι όποιος βρίσκεται στη θέση μου είναι σαν να έχει κερδίσει το λαχείο. Αυτό που μπορώ να κάνω είναι να πω αυτό νιώθω, κάτι που με άγγιξε βαθιά.

Ετσι έκανα στη ζωή μου: ακολούθησα την καρδιά μου, ήμουν ειλικρινής με τον εαυτό μου. Ενιωσα ότι με αυτό τον τρόπο έκφρασης της τέχνης, μπορούσα να πω όσα νιώθω. Τόσο που, τα γυρίσματα ας πούμε της συγκεκριμένης ταινίας μου άφησαν κάποια προβλήματα υγείας λόγω καταπόνησης, και ακόμη κάνω μαγνητικές εγκεφάλου για αυτόν τον λόγο. Και δεν το λέω για να προκαλέσω τη συμπόνοια – επιλογή μου ήταν.

Το λέω απλώς για να πω ότι νιώθω τα πράγματα πολύ έντονα. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, θέλω να πω πως είναι μεγάλη η αγάπη που τρέφω για τον συριακό λαό και μεγάλη αγάπη για τον ελληνικό λαό – ιδιαίτερα για τον τρόπο που βοήθησε τους Σύριους, ειδικά στην αρχή της εξόδου. Ξέρω ότι τα τελευταία χρόνια έχει γίνει ένα ιδιαιτέρως αμφιλεγόμενο θέμα στην Ελλάδα. Σίγουρα, η άφιξη όλων αυτών των ανθρώπων θα επιβάρυνε πολύ την οικονομία και τις τοπικές κοινωνίες. Ομως σε μεγάλο βαθμό, οι Έλληνες τους υποδέχτηκαν. Και αυτό είναι κάτι όμορφο.

Είναι από τα καλύτερα στοιχεία του ελληνικού λαού: η φιλοξενία και η καλοσύνη του. Το είδα με τα μάτια μου. Είδα ανθρώπους να δίνουν φαγητό, καφέ, να βγαίνουν έξω και να προσφέρουν ζεστό τσάι σε ανθρώπους που μόλις είχαν βγει από τη θάλασσα. Με πολλούς τρόπους, αυτή η ταινία είναι και ένας φόρος τιμής στους Έλληνες για την καλοσύνη τους. Είναι αλήθεια ότι αυτή πάντα είναι μια δύσκολη περίοδος για την Ελλάδα, όταν δέχονται πολλούς πρόσφυγες, αλλά είναι συγκινητικοί αληθινά γιατί όλο αυτό πηγάζει από την καρδιά. Και δεν είναι εύκολο ούτε το συναντάς παντού.

Και εσύ, πώς νιώθεις ζώντας στις ΗΠΑ με όλα αυτά που συμβαίνουν; Φόβος, πόλεμοι ολούθε, παρανοϊκές δηλώσεις και κινήσεις.

Δεν είμαι υπέρ των πολέμων, είμαι ειρηνιστής. Πιστεύω στην αναζήτηση τρόπων επίλυσης των προβλημάτων που δεν περιλαμβάνουν τη θανάτωση αθώων ανθρώπων. Και πάντα θα το υποστηρίζω αυτό. Δεν κουβαλάω μίσος, κουβαλάω κυρίως αγάπη. Ο κόσμος στον οποίο ζούμε είναι δύσκολος να κατανοηθεί και ακόμα πιο δύσκολος να συμφιλιωθείς μαζί του. Και είναι πολύ δύσκολο να ανακαλύψεις τρόπους να κάνεις τη διαφορά.

Δεν είμαι πολιτικός και έτσι οι δυνατότητές μου είναι περιορισμένες, αλλά νιώθω ότι η τέχνη είναι ο τρόπος μου να εκφραστώ.

Έχω βρεθεί σε πολλές εμπόλεμες ζώνες και, προσωπικά, δεν έχω δει σχεδόν ποτέ κάτι καλό να προκύπτει από τον πόλεμο. Εκτός ίσως από το τέλος του Ολοκαυτώματος και την υποταγή της Γερμανίας, αλλά αυτό είναι σπάνιο. Σχεδόν πάντα, ο πόλεμος φέρνει καταστροφή και μας πηγαίνει πίσω ως ανθρωπότητα.

Γιατί επισκέπτεσαι εμπόλεμες ζώνες; Για πλάνα και documenting;

Πηγαίνω για να καταγράψω. Πήγα στη Συρία για να καταγράψω μια μονάδα νεογνών, μωρά που γεννιούνται εν μέσω πολέμου, έξω από το Χαλέπι.

Πέταξα πάνω από τη Γάζα κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, με την Ιορδανική Αεροπορία, ρίχνοντας ανθρωπιστική βοήθεια και το κατέγραψα. Το υλικό έγινε viral, ιδιαίτερα στον αραβικό κόσμο παρότι δεν είμαι ενεργός στα κοινωνικά δίκτυα.
Έχω πάει και στην Αφρική σε καιρό πολέμου, πάλι για ανθρωπιστική βοήθεια και καταγραφή. Νιώθω ότι πρέπει να πηγαίνω και αυτό μου έχει δώσει μια οπτική που αλλιώς δεν θα είχα.

Πώς το αντιμετωπίζει η οικογένειά σου αυτό;

Ήταν πιο δύσκολο όταν τα παιδιά μου ήταν μικρά – τώρα είναι 18, 21 και 25 ετών.
Κατάλαβαν ότι αυτό ήταν κάτι που ένιωθα ότι έπρεπε να κάνω. Πάντα τους μάθαινα να ακολουθούν τα συναισθήματά τους, και αυτό είναι σημαντικό. Αλλωστε, το κάνω από τότε που ήταν μικρά οπότε δεν γνωρίζουν κάτι διαφορετικό.

Θέλησαν ποτέ να έρθουν μαζί σου;

Ναι. Πρόσφατα προσκλήθηκα στη Συρία για να δείξω την ταινία και ο μικρότερος γιος μου θα ερχόταν μαζί μου. Έχει ταξιδέψει μαζί μου στην Τουρκία. Τον παίρνω όταν το ταξίδι είναι ασφαλές.

Όταν συναντάς ανθρώπους που είναι ακραίοι -φασίστες ή ακόμα και δολοφόνοι- μπορείς να διαχειριστείς αυτές τις συζητήσεις; Να παραμείνεις ψύχραιμος;

Ασφαλώς, δεν υπάρχει λόγος να μην κάνεις διάλογο. Όταν μπαίνω σε μια συζήτηση δεν πιστεύω ότι θα καταφέρω απαραιτήτως να αλλάξω την άποψη του άλλου, αλλά σίγουρα ο θυμός δεν βοηθά. Και με πολιτικούς στις ΗΠΑ, διαφωνώ. Να, για παράδειγμα είχα μια τυχαία συνάντηση με τον επικεφαλής των Συντηρητικών στο Ηνωμένο Βασίλειο, που ήταν πολύ αρνητικός απέναντι στους πρόσφυγες. Περάσαμε ένα βράδυ συζητώντας για την ανθρώπινη πλευρά του θέματος. Δεν άλλαξε άποψη, αλλά απέκτησε μια διαφορετική οπτική. Αυτό είναι επίσης πολύ σημαντικό.

Ποιο ήταν το πιο δύσκολο πράγμα σε αυτή την ταινία;

Το ότι είχαμε πολύ περιορισμένο budget και πολύ απαιτητικό πρόγραμμα γυρισμάτων. Ευτυχώς είχα εξαιρετικούς ηθοποιούς, όπως ο Κωνσταντίνος για παράδειγμα. Αλήθεια, σου είπε όσα αναγκάστηκε να κάνει;

Αν μιλάς για τη σκηνή μέσα στο νερό, ναι, μου είπε.

Πολύ δύσκολο πράγμα και εκείνος ανταπεξήλθε εντυπωσιακά! Ημασταν στην Τουρκία σε μια πισίνα όπου δημιουργήσαμε τρικυμία – ήταν και η μόνη σκηνή που δεν γυρίστηκε στο Αιγαίο. Επρεπε να γυριστεί μια σκηνή στο βάθος του νερού, με βάρη στο σώμα για να φαίνεται και η καταπόνηση και ο κασκαντέρ, ενώ προσπάθησε πολλές φορές να το κάνει, απλώς δεν μπορούσε. Τότε είπα στον Κωνσταντίνο ότι θα πάω να κουρέψω τα μαλλιά μου για να το κάνω εγώ, γιατί ήξερα ότι μπορώ.

Εκείνος μου είπε: «Όχι, άσε με να δοκιμάσω εγώ». Ειλικρινά, με αιφνιδίασε που ήταν πρόθυμος να το κάνει – κάτι τέτοιο είναι εντελώς άγνωστο για το Χόλιγουντ, κανείς δεν θα δεχόταν να το κάνει. Κι όμως, μπήκε και το έκανε άψογα. Επίσης έκανε ένα ακόμη επικίνδυνο γύρισμα με μια μεγάλη βουτιά από βατήρα. Και στη σκηνή στο τέλος της ταινίας, όπου πηδά από το καΐκι στο Αιγαίο, το έκανε κι αυτό ο ίδιος και μάλιστα καμιά δεκαριά φορές για να το πετύχει. Ήταν ο καλύτερος συνεργάτης που θα μπορούσα να ελπίζω. Και πλέον είναι ένας από τους πιο κοντινούς μου φίλους – σχεδόν σαν αδελφός. Αυτό ήταν ένα από τα μεγαλύτερα «δώρα» αυτής της ταινίας.

Πες μου λίγο και για το Χόλιγουντ. Πώς είναι για σένα;

Δεν νιώθω ότι ζω μια «χολιγουντιανή» ζωή. Ζω μια πολύ απλή ζωή, με έμφαση στη φροντίδα και στη βοήθεια των άλλων. Ό,τι έχει σχέση με το Χόλιγουντ είναι δευτερεύον σε σχέση με το ίδρυμά μου που είναι το πιο σημαντικό και αν έπρεπε να διαλέξω, θα διάλεγα τον ακτιβισμό. Αλλά αγαπώ τον κινηματογράφο. Αγαπώ να λέω ιστορίες, γιατί όταν ήμουν παιδί το σινεμά με επηρέασε βαθιά. Μου άνοιξε κόσμους που δεν γνώριζα και μου προκάλεσε συναισθήματα που αλλιώς δεν θα είχα βιώσει. Τελικά, διαμόρφωσε αυτό που είμαι.

Πώς μπήκες στον χώρο; Υπήρχε οικογενειακή παράδοση;

Όχι απλώς ξεκίνησα σπουδές σε σχολή κινηματογράφου, αλλά μετά τα παράτησα και ίδρυσα μια εταιρεία τεχνολογίας, την οποία έτρεξα για πέντε χρόνια. Μετά επέστρεψα και τελείωσα σπουδές στην Καλών Τεχνών και στη συνέχεια ξαναγύρισα στον κινηματογράφο. Μετά, ένας φίλος με σύστησε σε έναν παραγωγό στο Χόλιγουντ και αυτή η γνωριμία άνοιξε κι άλλες πόρτες.

Ας κλείσουμε με το Ιδρυμά σου, το “Τhe Reel Foundation”. Με τι ασχολείται;

Ευχαριστώ γιατί αυτό με ενδιαφέρει πολύ. Το ίδρυμα επικεντρώνεται κυρίως στο να βοηθά νέους ανθρώπους – από παιδιά μέχρι και ανθρώπους 30 ή 40 ετών – να αποκτήσουν μια ευκαιρία στη ζωή και να πουν τη δική τους ιστορία μέσα από την τέχνη. Κατά τη διάρκεια των γυρισμάτων, για παράδειγμα, είχαμε Σύριους ασκούμενους που δούλεψαν στην ταινία. Συνεχίσαμε να τους στηρίζουμε και μετά: με εκπαίδευση, με ευκαιρίες, βοηθώντας τους να μπουν στον χώρο του κινηματογράφου. Είδα τη χαρά τους όταν απέκτησαν αυτή την ευκαιρία.

Και αυτό είναι κάτι για το οποίο είμαι πολύ περήφανος. Νιώθω ότι αυτό είναι μια παρακαταθήκη -όχι μόνο για το ίδρυμα, αλλά και για την ίδια την ταινία. Οι επιπτώσεις της θα συνεχίσουν να επηρεάζουν ζωές. Είμαι πολύ περήφανος για αυτή την ταινία. Έμαθα πολλά για τον εαυτό μου, για τους ανθρώπους, για όσα με κινητοποιούν. Και ακόμη συγκινούμαι όταν τη βλέπω, παρόλο που την έχω δει χιλιάδες φορές. Ίσως γιατί φτιάχτηκε από όλους μας με αγάπη και με την πρόθεση να κάνουμε κάτι διαφορετικό. Αν επηρεάσει έστω και λίγους ανθρώπους, θα είμαι ευγνώμων.

Αλλά πιστεύω ότι έχει ήδη επηρεάσει πολύ περισσότερους. Και ξέρω ότι ίσως να μη δω ποτέ πλήρως τον αντίκτυπό της, αλλά, όπως εγώ επηρεάστηκα από ταινίες όταν ήμουν παιδί, έτσι θα επηρεάσει και άλλους.

Σκέφτομαι, καθώς μιλάς, πώς να διαχειρίζεσαι άραγε όλη αυτή τη συναισθηματική ένταση, μια σχετική θλίψη που βλέπω στα μάτια σου όταν μιλάς για αυτά τα πράγματα.

Υπήρξε πολλή θλίψη που συνδέθηκε με αυτή την ταινία, κυρίως μετά το τέλος της.
Αλλά παρ’ όλα αυτά, άξιζε. Εξάλλου, έχω πει στον Κωνσταντίνο ότι θα άξιζε ακόμη κι αν ήταν μόνο για να τον γνωρίσω. Το εννοώ πραγματικά. Τον αγαπώ πολύ.

Παραθέτω ένα ποστ της συντρόφου Alison Victoria από το Instagram, ένα ποστ εξαιρετικά παραστατικό.

Ο σύντροφός μου, η αγάπη μου, ο Brandt Andersen, έγραψε, παρήγαγε και σκηνοθέτησε μια ταινία που μοιάζει λιγότερο με κινηματογραφικό έργο και περισσότερο με έναν παλμό καρδιάς. Το I Was a Stranger βγαίνει στις αίθουσες στις 9 Ιανουαρίου και είχα την τιμή να παρακολουθήσω την πορεία του και τη στιγμή που φώτισε τις οθόνες σε όλο τον κόσμο το περασμένο καλοκαίρι.
Έχω δει αυτόν τον άνθρωπο να δίνει τα πάντα για τους άλλους. Αγωνίζεται για τη δικαιοσύνη, κουβαλά το βάρος ιστοριών που πολύ συχνά αγνοεί ο κόσμος και καταθέτει την ψυχή του για να πει την αλήθεια με θάρρος και συμπόνια. Ταξιδέψαμε σε όλο τον κόσμο παρουσιάζοντας αυτή την ταινία και παντού όπου πήγαμε είδα καρδιές να ανοίγουν, δάκρυα να κυλούν και ανθρώπους να φεύγουν αλλαγμένοι.
Brandt, είσαι διαφορετικός από οποιονδήποτε άλλον έχω γνωρίσει ποτέ. Η αφοσίωσή σου στο να στηρίζεις τους άλλους, η άρνησή σου να στρέφεις το βλέμμα αλλού, η πίστη σου ότι η αφήγηση μπορεί να θεραπεύσει… Είσαι όμορφος και συγκινητικός. Και τώρα, με αυτή την ταινία, ετοιμάζεσαι να δείξεις στον κόσμο τι συμβαίνει όταν ένας σκοπός συναντά την τέχνη.

Η ταινία I was a Stranger βγαίνει στους κινηματογράφους την Πέμπτη 23 Απριλίου.

Πηγή: efsyn.gr

Το φιλμ «Στην Αγκαλιά του Δέντρου» είναι ένα σύγχρονο ιρανικό δράμα που προσεγγίζει με λεπτότητα και συναισθηματική ακρίβεια τη διάλυση μιας οικογένειας, φωτίζοντας τις επιπτώσεις της κρίσης όχι μόνο στους ενήλικες, αλλά κυρίως στα παιδιά. Με λιτή αφήγηση και έμφαση στην εσωτερικότητα των χαρακτήρων, η ταινία συνεχίζει την παράδοση του ιρανικού κινηματογράφου που εστιάζει στον άνθρωπο και στις ηθικές του επιλογές.

Η κρίση στη σχέση της Κίμια και του Φαριντ, ενός ζευγαριού παντρεμένου εδώ και δώδεκα χρόνια, διαταράσσει βίαια την οικογενειακή ισορροπία και απειλεί να καταστρέψει τον κόσμο των παιδιών τους.

Μέσα από τα μάτια των παιδιών — που μέχρι τότε γνώριζαν μόνο την καλοσύνη — ξεδιπλώνεται μια ευαίσθητη και βαθιά ανθρώπινη ιστορία για την οικογένεια, τη σιωπή και τις αόρατες ρωγμές των σχέσεων.

Το φιλμ «Στην Αγκαλιά του Δέντρου» εντάσσεται στη σύγχρονη παράδοση του ιρανικού κινηματογράφου, όπου η λιτότητα της φόρμας συναντά τη συναισθηματική ένταση. Ο Μπαμπάκ Λότφι Καζεπάσα σκηνοθετεί με διακριτικότητα, επιτρέποντας στις σιωπές και τα βλέμματα να αποκαλύψουν όσα οι λέξεις αδυνατούν να εκφράσουν.

Αποτέλεσε την επίσημη πρόταση του Ιράν για το Βραβείο Όσκαρ Καλύτερης Διεθνούς Ταινίας το 2025. Μία ευαίσθητη και βαθιά ανθρώπινη ματιά στις ρωγμές της οικογένειας.

Διαβάστε επίσης: Κινηματογράφος / Δέκα ταινίες που δείχνουν το καλλιτεχνικό στίγμα του Ιράν

Το «Στην Αγκαλιά του Δέντρου» κινείται στον πυρήνα της σύγχρονης ιρανικής κινηματογραφικής γραφής, εστιάζοντας όχι στο γεγονός αλλά στην επίδρασή του. Η κρίση ενός ζευγαριού δεν παρουσιάζεται μέσα από συγκρούσεις και εξάρσεις, αλλά μέσα από τη σιωπή, τις παύσεις και κυρίως μέσα από το βλέμμα των παιδιών.

Ο Μπαμπάκ Λότφι Καζεπάσα επιλέγει μια λιτή, σχεδόν αόρατη σκηνοθεσία, αφήνοντας τον θεατή να παρατηρήσει τις λεπτές μετατοπίσεις στις σχέσεις. Η οικογένεια δεν διαλύεται από ένα γεγονός, αλλά από τη συσσώρευση όσων δεν ειπώθηκαν ποτέ.

Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά η οπτική των παιδιών, τα οποία λειτουργούν ως σιωπηλοί μάρτυρες μιας πραγματικότητας που δεν μπορούν να κατανοήσουν πλήρως, αλλά βιώνουν με απόλυτη ένταση. Μέσα από αυτή την προσέγγιση, η ταινία μετατρέπεται σε μια στοχαστική παρατήρηση πάνω στην ευθραυστότητα των ανθρώπινων σχέσεων.

Χωρίς δραματουργικές υπερβολές, το έργο αναδεικνύει τη δύναμη της απλότητας και επιβεβαιώνει τη διαχρονική ικανότητα του ιρανικού κινηματογράφου να μετατρέπει το καθημερινό σε βαθιά υπαρξιακή εμπειρία.

Ο Μπαμπάκ Λότφι Καζεπάσα είναι Ιρανός σκηνοθέτης και σεναριογράφος, εκπρόσωπος της νεότερης γενιάς δημιουργών του ιρανικού κινηματογράφου. Το έργο του χαρακτηρίζεται από λιτή αφήγηση, έμφαση στις ανθρώπινες σχέσεις και ιδιαίτερη ευαισθησία στην απεικόνιση της οικογένειας και της παιδικής οπτικής.

Ακολουθώντας την παράδοση του σύγχρονου ιρανικού σινεμά, οι ταινίες του εστιάζουν σε καθημερινές ιστορίες, αναδεικνύοντας τις ηθικές και συναισθηματικές διαστάσεις των χαρακτήρων μέσα από απλούς, ρεαλιστικούς αφηγηματικούς τρόπους.

Το «Στην Αγκαλιά του Δέντρου» (2023) αποτελεί ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα έργα του, εστιάζοντας στη δυναμική της οικογένειας και στις επιπτώσεις των συγκρούσεων στους πιο ευάλωτους αποδέκτες τους: τα παιδιά.

Διαβάστε Επίσης:
Πέντε ταινίες για να καταλάβουμε τι συμβαίνει στην Τεχεράνη

Στην Αγκαλιά του Δέντρου / Dar Aghooshe Derakht / In the Arms of the Tree
Σκηνοθεσία / Σενάριο: Μπαμπάκ Λότφι Καζεπάσα
Πρωταγωνιστούν: Μαράλ Μπανιαντάμ, Τζαβάντ Γκαμάτι, Ρουχολάχ Ζαμάνι
Έτος Παραγωγής: 2023
Χώρα Παραγωγής: Ιράν
Διάρκεια: 88 λεπτά
Κυκλοφορεί στις εγχώριες Κινηματογραφικές Αίθουσες, από την Πέμπτη 16 Απριλίου, σε διανομή της εταιρείας New Star

Πηγή: tvxs.gr

Βουδαπέστη, 1957. Μετά την εξέγερση ενάντια στο κομμουνιστικό καθεστώς, ένα νεαρό εβραιόπουλο, ο Andor, μεγαλωμένος από τη μητέρα του με εξιδανικευμένες ιστορίες για τον «νεκρό» πατέρα του, βλέπει τον κόσμο του να ανατρέπεται όταν ένας άντρας εμφανίζεται, ισχυριζόμενος πως είναι ο πραγματικός του πατέρας.

Το φιλμ ακολουθεί την ιστορία ενός νεαρού αγοριού που μεγαλώνει στη μεταπολεμική Ουγγαρία και προσπαθεί να κατανοήσει την απουσία και τη μυστηριώδη επιστροφή του πατέρα του. Ο πατέρας του, Εβραίος επιζών του Ολοκαυτώματος, επιστρέφει στο σπίτι έπειτα από χρόνια, όμως η οικογένεια έχει ήδη αλλάξει.

Η σχέση πατέρα και γιου είναι πλέον φορτισμένη και δύσκολη: το παιδί δεν γνωρίζει πραγματικά τον άνθρωπο που ξαφνικά καλείται να αποκαλέσει «πατέρα», ενώ ο ίδιος ο πατέρας κουβαλά τραύματα, σιωπές και ενοχές από το παρελθόν.

Καθώς η πολιτική ατμόσφαιρα στη χώρα γίνεται ολοένα και πιο αυταρχική, το αγόρι έρχεται αντιμέτωπο όχι μόνο με την αλήθεια για την οικογένειά του, αλλά και με την πραγματικότητα μιας κοινωνίας που προσπαθεί να θάψει το παρελθόν της.

Για τον Λάζλο Νέμες, το «Χωρίς Πατέρα / Orphan» είναι μια «προσωπική» ταινία, βασισμένη στην παιδική ηλικία του πατέρα του στη Βουδαπέστη της δεκαετίας του ’50 και ταυτόχρονα μια ιστορία με μυθολογική, σχεδόν αρχετυπική διάσταση: το πέρασμα ενός παιδιού προς την ενηλικίωση, η αναζήτηση ταυτότητας και η αναμέτρηση με το σκοτάδι που κουβαλάει μέσα του.

Όπως και σε όλες τις ταινίες του, ο Ούγγρος σκηνοθέτης επέλεξε να γυρίσει το «Χωρίς Πατέρα / Orphan» σε φιλμ, δίνοντας έμφαση στη “πειθαρχία” και την υλικότητα της εικόνας, ενώ εργάζεται ξανά με τον σταθερό του συνεργάτη και διευθυντή φωτογραφίας, Μάτιας Έρντελι / Mátyás Erdély.

Η ταινία πραγματοποίησε την παγκόσμια πρεμιέρα της, τον Αύγουστο του 2025, στο επίσημο Διαγωνιστικό Τμήμα του Διεθνούς Κινηματογραφικού Φεστιβάλ της Βενετίας, ενώ στην Ελλάδα είχαμε την ευκαιρία να την δούμε για πρώτη φορά, τον Σεπτέμβριο της ίδιας χρονιάς, στο Διεθνές Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Αθήνας – Νύχτες Πρεμιέρας. Από την Πέμπτη 26 Μαρτίου, κυκλοφορεί πλέον και επίσημα στις εγχώριες Κινηματογραφικές Αίθουσες.

Λάζλο Νέμες / Laszlo Nemes

Γεννημένος στην Ουγγαρία το 1977, πέρασε την παιδική και νεανική του ηλικία στο Παρίσι, όπου ακολούθησε το 1989 την μητέρα του, που άρχισε μια νέα ζωή στη Γαλλική πρωτεύουσα. Οι γονείς του θεωρήθηκαν αντίπαλοι του κομμουνιστικού καθεστώτος. Ο Λάζλο μεγάλωσε ανάμεσα σε δύο κουλτούρες, επιλέγοντας να σπουδάσει πρώτα στο Παρίσι (Ινστιτούτο Πολιτικών Σπουδών του Παρισιού, μετά Σινεμά στην Σορβόννη) πριν φύγει για την Βουδαπέστη το 2003, σε ηλικία 26 ετών για να μάθει την τέχνη της κινηματογράφησης.

Εκεί έγινε βοηθός του σπουδαίου Μπέλα Ταρ, στο προλογικό απόσπασμα της συνεργατικής ταινίας: «Όψεις της Ευρώπης» και «Άνθρωπος από το Λονδίνο». Μετά σκηνοθέτησε τρεις ταινίες μικρού μήκους με πιο γνωστή την ταινία «Με Λίγη Υπομονή» που επιλέχθηκε από το Διεθνές Φεστιβάλ Βενετίας το 2007.

Ο Μπέλα Ταρ τον δίδαξε να «εστιάζει στις λεπτομέρειες, να κατανοεί την σπουδαιότητα μιας σκηνής, το γεγονός ότι τα πάντα είναι μια ενιαία και αυστηρή διαδικασία – από την επιλογή των συνεργατών μέχρι το τελικό γύρισμα». Περιστοιχιζόμενος από μια μικρή, πιστή, στενά συνεργαζόμενη ομάδα ο Λάζλο Νέμες πέρασε τα τελευταία 5 χρόνια υλοποιώντας το φιλμ «Ο Γιος Του Σαούλ», που τον καταξίωσε διεθνώς, όντας μία από τις σημαντικότερες ταινίες του 21ου αιώνα.

Χωρίς Πατέρα / Orphan
Σκηνοθεσία: Λάζλο Νέμες
Σενάριο: Λάζλο Νέμες, Κλάρα Ρόιερ
Πρωταγωνιστούν: Μποϊτόρτζαν Μπαράμπας Γκρέγκορι Γκαντεμπουά, Αντρέα Βασκόβικς, Ερμίνα Φατιόλ, Ελίζ Σάμπο, Σόμα Σαντόρ
Φωτογραφία: Μάτιας Έρντελι
Μοντάζ: Πίτερ Πολίτζερ
Μουσική: Εβγκένι Γκαλπερίν, Σάσα Γκαλπερίν
Έτος Παραγωγής: 2025
Χώρα Παραγωγής: Ουγγαρία
Διάρκεια: 132 λεπτά
Κυκλοφορεί στις εγχώριες Κινηματογραφικές Αίθουσες, από την Πέμπτη 26 Μαρτίου, σε διανομή της εταιρείας Spentzos Films

Πηγή: tvxs.gr