Ο Μπορίς Βιάν γεννήθηκε το 1920 στη Βιλ ντ’ Αβραί. Τι και αν πέθανε σε ηλικία μόλις 39 ετών; Ο Μπορίς Βιάν πρόλαβε να ασχοληθεί με όλα όσα θέλησε. Μηχανικός, συγγραφέας, μουσικός της τζαζ, ηθοποιός και αρθρογράφος. Δίκαια αναγνωρίζεται ως ένας από τους σημαντικότερους διανοούμενους της μεταπολεμικής Γαλλίας. Σπούδασε στη Σχολή Εφαρμοσμένων Τεχνών, απ’ όπου πήρε πτυχίο μηχανικού το 1942. Μια σύντομη δημοσιοϋπαλληλική καριέρα (1942-6) και ένας χρόνος εργασίας σε μια μεγάλη χαρτοποιία, έκλεισαν το 1947, με την έκδοση του πρώτου του βιβλίου, με τίτλο Ο αφρός των ημερών. Με το ψευδώνυμο «Βέρνον Σάλλιβαν» πρωτοεμφανίστηκε την ίδια χρονιά (1947), υπογράφοντας το Θα φτύσω στους τάφους σας, που έγινε κινηματογραφική ταινία το 1959. Ακολούθησαν κι άλλα «σκληρά» μυθιστορήματα αμερικανικού τύπου, που τον έκαναν διάσημο ως Σάλλιβαν, αλλά τα βιβλία που δημοσίευσε με το δικό του όνομα δεν γνώρισαν ιδιαίτερη επιτυχία.Το 1959, απογοητευμένος και σε οικονομικό αδιέξοδο, εγκατέλειψε οριστικά το γράψιμο. Είχε προλάβει ωστόσο να δημοσιεύσει μια ποιητική συλλογή και δύο θεατρικά έργα.
Μέσα σε μία τετραετία, από το 1946 ως το 1950, ο Μπορίς Βιάν, διακεκριμένος δραματουργός και μουσικός, ανάμεσα στις άλλες ιδιότητές του, δημοσίευσε τέσσερα νουάρ μυθιστορήματα που συνδύαζαν τον ερωτισμό και το θρίλερ. Το πρώτο από αυτά, το βλάσφημο Θα φτύσω στους τάφους σας, προκάλεσε θόρυβο στη Γαλλία και την επέμβαση του εισαγγελέα, που είχε ως αποτέλεσμα μια πολύκροτη δίκη. Εμφανισθείς ως μεταφραστής του ανύπαρκτου αμερικανού συγγραφέα Βέρνον Σάλιβαν, ο Βιάν απέδειξε ότι οποιαδήποτε ιστορία μπορεί να γίνει αστυνομικό μυθιστόρημα και να διαβαστεί με ενδιαφέρον αν ο δημιουργός της τη χειριστεί επιδέξια.
Ο Βιάν υπήρξε τρομπετίστας με μεγάλη αγάπη προς τον Ντιούκ Έλινγκτον, μηχανικός με δίπλωμα ευρεσιτεχνίας, αδιόρθωτος ερωτύλος, συγγραφέας προβοκατόρικος με απαγορευμένα έργα και ωραίες πικάντικες σκηνές στα βιβλία του, φίλος του Σαρτρ, άξιος συνεχιστής των σουρεαλιστών. Είχε φύσημα στην καρδιά κι οι γιατροί του είχαν πει «σταματά την μουσική ή πεθαίνεις»· έφυγε στα 39 του από έμφραγμα χωρίς ν’ αποχωριστεί την τρομπέτα του.
«Το σπουδαιότερο πράγμα στη ζωή, είναι να βγάζεις βιαστικά τα συμπεράσματά σου, ανάλογα με την περίσταση. Γιατί είναι γεγονός ότι τα άτομα έχουν πάντοτε δίκιο -και οι μάζες πάντα άδικο. Προσοχή όμως: δεν πρέπει να δούμε στη στάση αυτή κάποιους κανόνες της ανθρώπινης συμπεριφοράς· οι κανόνες δεν χρειάζεται να είναι γραπτοί για να τους ακολουθήσουμε. Μόνο δυο πράγματα έχουν σημασία: ο έρωτας, κάθε είδους έρωτας, με κάθε είδους ωραία κορίτσια, και η μουσική του Ντιούκ Έλλινγκτον, ή η παραδοσιακή τζαζ. Τίποτ’ άλλο δε μετράει, γιατί τα υπόλοιπα είναι άσχημα. Οι σελίδες που ακολουθούν είναι απλώς ένα παράδειγμα των όσων είπα. Η δύναμή τους πηγάζει από την αλήθεια τους, και είναι αληθινές επειδή τις έχω κατασκευάσει εγώ, απ’ αρχής μέχρι τέλους…»
Μ.Β.
πηγή: poihsh-pezografia.blogspot.gr
«Θα φτύσω στους τάφους σας»:
“Αυτό που καθορίζει το βιβλίο δεν είναι απλώς η σεξουαλική φαντασίωση αλλά ο θυμός και ο πόνος…”
James Baldwin, The Devil Finds Work, 1976
Τον Νοέμβριο του 1946 ένας Παριζιάνος εκδότης εκδίδει το μυθιστόρημα ενός αγνώστου, ονόματι Βέρνον Σάλιβαν, με τη διευκρίνηση: «μετάφραση από τα αμερικανικά, Μπορίς Βιάν». Το Θα φτύσω στους τάφους σας θα προκαλέσει αμέσως σκάνδαλο και σύντομα θα γίνει ένα από τα γνωστότερα long sellers του εικοστού αιώνα. Σ’ αυτό συνέβαλε η ερωτική-σαδιστική τέχνη του «μεταφραστή» του, η μήνυση για προσβολή των χρηστών ηθών που υπέβαλε εναντίον του ένας πουριτανικός σύλλογος και, τέλος, ένα πραγματικό έγκλημα πάθους, όπου ο δολοφόνος άφησε, ως υπογραφή δίπλα στο πτώμα της ερωμένης του, ένα αντίτυπο του βιβλίου!
Το θέμα του βιβλίου είναι πολύ γνωστό: ένας νέγρος εκδικείται το λιντσάρισμα του αδερφού του βιάζοντας και σκοτώνοντας λευκές Αμερικανιδούλες (ο αδερφός του ενοχοποιήθηκε άδικα με την ψευδή κατηγορία του βιασμού).
Η φήμη του βιβλίου συνδέεται κυρίως με την ικανότητα του συγγραφέα να ενεργοποιήσει επιδέξια διάφορα στερεότυπα αμερικανικής γραφής (όπως το θρίλερ ή το pulp fiction), κινηματογραφικές τεχνικές (όπως της υποκειμενικής κάμερας), καθώς και κοινωνικά στερεότυπα της αμερικανικής μυθολογίας: σκληρά αρσενικά, που πίνουν και σκοτώνουν με ευκολία, διασταυρώνονται σε μια καταιγιστική δράση με ανδροφάγα σαγηνευτικά θηλυκά. Και, όλα αυτά, μέσα σ’ έναν άγριο ρυθμό, που ενσωματώνει επιτυχημένα το μπιτ της Dixieland τζαζ.
Μέσα από αυτές τις επιλογές το βιβλίο χειρίζεται με σοφία το θέμα της κοινωνικής αδικίας, και κατ’ επέκταση της αυτοδικίας, ενώ παράλληλα, σε ένα δεύτερο, ψυχολογικό επίπεδο, υπογραμμίζει με δραματικό τρόπο την υπόγεια συγγένεια που συνδέει τον θύτη με το θύμα, όταν τις συνθήκες της επαφής τους υπαγορεύει η κοινωνική βία. Το Θα φτύσω στους τάφους σας, ένα από τα πιο «θυμωμένα» και αντιρατσιστικά βιβλία που γράφτηκαν ποτέ, είναι ένα λαχανιασμένο μπλουζ, που αναμειγνύει τη σεξουαλική φαντασίωση με τη βαθύτερη αγωνία της ύπαρξης.
Μπορίς Βιάν: 2 ποιήματα
Έχουνε όλα ειπωθεί εκατό φορές
Έχουνε όλα ειπωθεί εκατό φορές
Και μάλιστα καλύτερ’ από μένα
Αν λοιπόν γράφω στίχους
Είναι γιατί μ’ αρέσει
Είναι γιατί μ’ αρέσει
Είναι γιατί μ’ αρέσει
Να μπαίνω στο ρουθούνι σας.
Ο λιποτάχτης
Κύριε Πρόεδρε
Σας γράφω ένα γράμμα
Που ίσως να διαβάσετε
Αν έχετε καιρό.
Φτάσανε τα χαρτιά μου
Πως πρέπει να καταταγώ
Να φύγω για τον πόλεμο
Τo αργότερο Τετάρτη.
Όμως Κύριε Πρόεδρε
Δεν πρόκειται να πάω
Δεν βρέθηκα σ’ αυτή τη γη
Για να σκοτώνω αθώους.
Δε θέλω να θυμώσετε
Μα πρέπει να σας πω
Πως το ‘χω πάρει απόφαση
Να γίνω λιποτάχτης.
Βλέπω στη λίγη μου ζωή
Πως πέθανε ο πατέρας μου
Πως φύγανε τ’ αδέρφια μου
Και τα παιδιά μου κλαίνε.
Η μάνα μου απ’ τα βάσανα
Τώρα βαθιά στον τάφο
Γελάει με τους εξοπλισμούς
Περιγελάει τους στίχους.
Όταν με χώσαν φυλακή
Αρπάξαν τη γυναίκα μου
Αρπάξαν την ψυχή μου
Το παρελθόν που αγάπησα.
Αύριο ξημερώματα
Την πόρτα θα χτυπήσω
Στα μούτρα των νεκρών καιρών
Και θα χυθώ στους δρόμους.
Θα ζητιανέψω τη ζωή μου
Γυρνώντας τη Γαλλία
Από Βρετάνη ως Προβηγκία
Και σ’ όλους θα φωνάξω
Άρνηση στην υποταγή
Άρνηση στην κατάταξη
Μην πάει κανείς στον πόλεμο
Να φύγετε αρνηθείτε.
Αν πρέπει αίμα να χυθεί
Να δώστε το δικό σας
Αφού αυτό διδάσκετε
Σε όλους, Κύριε Πρόεδρε.
Κι αν είναι να με πιάσετε
Πέστε στους χωροφύλακες
Ότι θα είμαι άοπλος
Κι αν θέλουν, ας μου ρίξουν.
πηγή: itzikas.wordpress.com
