ΕΝΤΥΠΑ

του Παναγιώτη Λίλλη

Από τη χρονιά που εκδόθηκε το βιβλίο του Κορδάτου «Η κοινωνική σημασία της επανάστασης του 1821» (1927) και έσπασε τη μονοκρατορία της εθνικής μυθολογίας, το 1821 συνδέθηκε με τον αντικατοχικό αγώνα του ΕΑΜ και στη συνέχεια με έναν αριστερό λαϊκισμό που πάντα είχε σαν κύριους εχθρούς τους ξένους, την εξάρτηση και τον ιμπεριαλισμό.

Όμως τι  νόημα έχει σήμερα αυτή η σχέση; Κατά τη γνώμη μας, η Αριστερά έχει δύο θεμιτούς στόχους μπροστά της. Ο πρώτος είναι θετικός. Η Αριστερά έχει υποχρέωση να μάθει, να κατανοήσει και να αποτιμήσει το πρώτο ρεύμα ριζοσπαστισμού στον βαλκανικό χώρο, που ήταν ο ελληνικός διαφωτισμός με τα κηρύγματά του αλλά και τις δημοκρατικές συνταγματικές κατακτήσεις  της επανάστασης. Μπορούμε να το πούμε και διαφορετικά: ο Ρήγας Φεραίος (1757-1798), ο ριζοσπάστης δημοκράτης και φίλος της Γαλλικής Επανάστασης, ανήκει στην  ελληνική και βαλκανική Αριστερά και όχι στην ελληνική άρχουσα τάξη.

Κυκλοφόρησε τις τελευταίες μέρες του Δεκεμβρίου του 2020 το νέο βιβλίο του Δημήτρη Δαμασκηνού Εξόριστοι στο νησί του θανάτου. Σ’ αυτήν την πλήρως τεκμηριωμένη ιστορική μελέτη περιέχονται σπάνιες μαρτυρίες, ντοκουμέντα και δημοσιεύματα για τις εκτοπίσεις αγωνιστών στη Γαύδο, την εποχή που στο νησί  λειτούργησε η πιο σκληρή εκτόπιση του Μεσοπολέμου (1929-1941) αλλά και κατά τη διάρκεια του Εμφυλίου πολέμου (1946-1951).

 

Όλα αυτά τα «ίχνη του παρελθόντος» εντάσσονται στο ευρύτερο κοινωνικο-πολιτικό τους πλαίσιο σε μια ιστορική γραφή που συνυφαίνει την απόλαυση της «λογοτεχνικότητας» των κειμένων με τις εκτενείς υποσημειώσεις και παραπομπές στις πηγές.

 

Η καλαίσθητη έκδοση που έγινε από τις εκδόσεις Παρασκήνιο με την ευγενή οικονομική αρωγή του Δήμου Γαύδου και του Δημοτικού Συμβούλιου της Γαύδου, συνοδεύεται από τον ονομαστικό κατάλογο των εξόριστων στη Γαύδο, πηγές-βιβλιογραφία και  φωτογρ. υλικό.

Παναγιώτης Παναγιωτόπουλος*

Το μήνυμα που στέλνει διαχρονικά από το 1932 μέχρι τα σήμερα ο Φαλάντα είναι ο αγώνας που πρέπει να δίνει ο κάθε άνθρωπος για μια καλύτερη κοινωνία, για ένα καλύτερο αύριο, για έναν καλύτερο κόσμο, με δικαιοσύνη, ισότητα στις ευκαιρίες και αξιοπρέπεια

Φωτεινή Λαμπρίδη

«Το βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας, είναι σαν να σας το έδωσε ο Παύλος για να δείτε ποιος ήταν και ποιοι τον δολοφόνησαν. Ο Παύλος απάντησε στην εισαγγελέα μέσω της Χρύσας» γράφει η Μάγδα Φύσσα προλογίζοντας το βιβλίο της δικηγόρου της οικογένειας Χρύσας Παπαδοπούλου «Όρθιος σε δημόσια θέα», που περιλαμβάνει την αγόρευση της στη δίκη της Χρυσής Αυγής.  Με αφορμή το βιβλίο η Χρ. Παπαδοπούλου, μίλησε  για το πως άλλαξε οριστικά τη ζωή της η δίκη, για τους Λαγό και Παππά που παραμένουν ασύλληπτοι, για τον πολύχρονο αγώνα έως την καταδίκη της ναζιστικής οργάνωσης, τον φόβο αλλά και το θάρρος που χρειάστηκε από όλη την πολιτική αγωγή από την αρχή έως το τέλος.

Γιώργος Τσιάκαλος
Αγαπώντας χωρίς αυταπάτες – Η ζωή και το έργο του Γιάνους Κόρτσακ
Κυκλοφόρησε αυτή την εβδομάδα το πρώτο βιβλίο της σειράς των Παιδαγωγών της Αλληλεγγύης: Μια βιογραφία του Γιάνους Κόρτσακ με πρόλογο δικό μου.

Ο πλήρης τίτλος αυτού του πολύ αξιόλογου βιβλίου που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Άπαρσις, είναι Οι Ρομά από την Πόλη στην Ελλάδα / Ε ΡΟΜΑ ΑΝΤΑΡ ΣΤΑΜΠΟΛΙ ΑΝΤΟ ΓΙΟΥΝΑΝΟΣ. Συγγραφείς του είναι δύο Έλληνες Ρομά, ο Νίκος Μπατζαλής και ο Κωνσταντίνος Χηνάς, απόγονοι τσιγγάνων που έφυγαν από την Κωνσταντινούπολη πριν έναν αιώνα περίπου — και οι δύο άνθρωποι της βιοπάλης. Το βιβλίο τους είναι προϊόν εκτεταμένης έρευνας και περιλαμβάνει και αδημοσίευτο φωτογραφικό υλικό από τους προγόνους τους στην Κωνσταντινούπολη μέχρι σήμερα.

της Μαρίας Καβάλα (*)

Τον Φεβρουάριο του 2020 κυκλοφόρησε στα ελληνικά το «στρατοπεδικό χρονικό» του Μωσέ Αελιών Ωδίνες θανάτου. Οι Ωδίνες είχαν πρωτοεκδοθεί στα εβραϊκά το 1992 και αφορούσαν τα στρατόπεδα θανάτου αλλά όχι μόνο. Το βιβλίο μεταφράστηκε στα αγγλικά (2005) και στα λαντίνο (μετά το 2000) ενώ ήταν πολλαπλά αναμενόμενο στα ελληνικά. Η πρωτοβουλία της κ. Αλίκης Αρούχ, υπεύθυνης του Ιστορικού Αρχείου της Ισραηλιτικής Κοινότητας Θεσσαλονίκης, του επίκουρου καθηγητή της Έδρας Εβραϊκών Σπουδών του ΑΠΘ, Γιώργου Αντωνίου και η συνεργασία με τον Σπύρο Κακουριώτη (μετάφραση) και τις εκδόσεις Αλεξάνδρεια έδωσαν ένα μεστό και πολύτιμο αποτέλεσμα.

του Κωνσταντίνου Πουλή

Ξεκινώ λέγοντας ότι αυτό ακριβώς πιστεύω ότι καλούμαστε να κάνουμε, αυτό που γράφει ο Παπαδάκης στον επίλογο της αγόρευσής του, όταν λέει πως δεν ζητούμε εκδίκηση εναντίον των πολιτικών αντιπάλων μας, ζητούμε μόνο τη δικαστική προστασία των θυμάτων της εγκληματικής δράσης της χρυσής αυγής. Με άλλα λόγια, να ακουστούν όλοι αυτοί που δεν έχουν φωνή.

Προσθέτει πως υπάρχουν στοιχεία που δείχνουν ότι οι χρυσαυγίτες γνώριζαν πολύ καλά πως τα αδικήματα που διέπρατταν απαιτούσαν καταγγελία που ήξεραν ότι πολύ δύσκολα ένας μετανάστης θα έκανε, λόγω δυσκολίας καταβολής του παράβολου, λόγω του φόβου διότι δεν είχαν χαρτιά, διότι οι αστυνομικοί ήταν φασίστες που δεν άφηναν να γίνει η μήνυση κοκ, πράγματα που μας είναι δυστυχώς γνωστά. Όλα αυτά μας κάνουν να αναλογιστούμε πόσο μεγάλη είναι η ευθύνη μας απέναντι σε όλους αυτούς τους ανθρώπους, που βρέθηκαν αβοήθητοι απέναντι στο τέρας και πόσο μεγάλη είναι η σημασία του έργου της πολιτικής αγωγής.