«Να πάρουμε πίσω όλα αυτά που μας έχουν κλέψει»

Η ομιλία του Καρί Πίτερσεν-Σμιθ, Αμερικανού σοσιαλιστή και μέλους του κινήματος Black Lives Matter στην 11η Αντιρατσιστική Γιορτή

Οι άν­θρω­ποι στις ΗΠΑ και όλο τον κόσμο ξέ­ρουν ότι οι σύ­ντρο­φοι εδώ ηγού­νταν του αρι­στε­ρού κι­νή­μα­τος διε­θνώς. Συ­γκε­κρι­μέ­να, πρό­κει­ται για την αλ­λη­λεγ­γύη στους με­τα­νά­στες εδώ στην Ελ­λά­δα, τον αγώνα σας ενά­ντια στους φα­σί­στες, όπως φυ­σι­κά και τους αγώ­νες ενά­ντια στη λι­τό­τη­τα. Έλεγα πριν στους συ­ντρό­φους εδώ ότι ντρέ­πο­μαι κάπως που ήρθα στην Ελ­λά­δα χωρίς να ξέρω κα­θό­λου ελ­λη­νι­κά. Και μετά θυ­μή­θη­κα ότι υπάρ­χει μια ελ­λη­νι­κή λέξη που ξέρω: ΟΧΙ! Ο κα­θέ­νας στην Αρι­στε­ρά που πα­ρα­κο­λου­θεί τις διε­θνείς εξε­λί­ξεις ξέρει ότι ο αγώ­νας σας στην Ελ­λά­δα ήταν αυτός που έμαθε σε όλο τον πλα­νή­τη να λέει «όχι». Οπότε είναι τιμή μου να βρί­σκο­μαι εδώ μαζί σας, σε αυτήν τη ση­μα­ντι­κή συ­ζή­τη­ση.

Τώρα λοι­πόν θα μι­λή­σω για μια πιο άτυχη χώρα, τις ΗΠΑ. Αυτήν τη στιγ­μή, στην Κα­ραϊ­βι­κή και στις νό­τιες ΗΠΑ, οι άν­θρω­ποι προ­σπα­θούν να ξα­να­στή­σουν τη ζωή τους, μετά τους κα­τα­στρο­φι­κούς τυ­φώ­νες. Είναι συ­νη­θι­σμέ­νο να έχου­με έναν-δύο τυ­φώ­νες στην Κα­ραϊ­βι­κή στη διάρ­κεια του κα­λο­και­ριού. Φέτος εί­χα­με τρεις τυ­φώ­νες, τον έναν μετά τον άλλο, με έντα­ση τέ­τοια που δεν εί­χα­με ξα­να­δεί. Ήταν ιδιαί­τε­ρα κα­τα­στρο­φι­κό για μια σειρά νησιά στην Κα­ραϊ­βι­κή. Ήταν επί­σης κα­τα­στρο­φι­κό για τους αν­θρώ­πους στο Τέξας και στη Φλό­ρι­ντα των ΗΠΑ. Ένας τυ­φώ­νας ρή­μα­ξε το Χιού­στον, μια πόλη του Τέξας. Και οι επι­ζή­σα­ντες που μι­λού­σαν στις ει­δή­σεις επα­να­λάμ­βα­ναν όλοι το ίδιο πράγ­μα: «Χά­σα­με τα πάντα». Έχα­σαν τα σπί­τια τους, έχα­σαν όλη τη ζωή τους, και δεν υπάρ­χει κα­νέ­να σχέ­διο για να βοη­θη­θούν.

Ίσως ανα­ρω­τιέ­στε γιατί ξε­κι­νάω την πα­ρέμ­βα­σή μου σε μια συ­ζή­τη­ση για το ρα­τσι­σμό και το φα­σι­σμό μι­λώ­ντας για τυ­φώ­νες. Ένας λόγος είναι φυ­σι­κά για να θυ­μί­σω την οι­κο­λο­γι­κή κρίση που έχει δη­μιουρ­γή­σει ο κα­πι­τα­λι­σμός. Ο άλλος λόγος είναι γιατί υπάρ­χει μια πραγ­μα­τι­κή κοι­νω­νι­κή κα­τα­στρο­φή που είναι σε εξέ­λι­ξη στις ΗΠΑ. Οι τυ­φώ­νες, ναι, ήταν κα­τα­στρο­φι­κοί, αλλά απο­κά­λυ­ψαν και μια κα­θη­με­ρι­νή κοι­νω­νι­κή κα­τα­στρο­φή που συμ­βαί­νει στις ΗΠΑ. Υπάρ­χουν πολ­λές εκ­φρά­σεις αυτής της κοι­νω­νι­κής κα­τα­στρο­φής, αλλά μια πολύ χα­ρα­κτη­ρι­στι­κή είναι πως οι ΗΠΑ είναι η μόνη χώρα της «κα­τη­γο­ρί­ας» της όπου ο μέσος όρος ζωής των αν­θρώ­πων μειώ­νε­ται. Υπάρ­χει επί­σης μια με­γά­λη συ­ζή­τη­ση στις ΗΠΑ για την ύπαρ­ξη μιας οξεί­ας και καλ­πά­ζου­σας κρί­σης με τα ναρ­κω­τι­κά. Καθώς η οι­κο­νο­μι­κή και κοι­νω­νι­κή κα­τά­στα­ση γί­νε­ται τόσο σκλη­ρή, και η πο­λι­τι­κή κα­τά­στα­ση τόσο απελ­πι­στι­κή, πολ­λοί άν­θρω­ποι κα­τα­φεύ­γουν στα ναρ­κω­τι­κά απλώς για να τα βά­λουν πέρα. Ανα­πό­φευ­κτα, οι άν­θρω­ποι θα επι­χει­ρή­σουν να κα­τα­λά­βουν γιατί βρι­σκό­μα­στε σε μια τέ­τοια κοι­νω­νι­κή κρίση και πώς μπο­ρού­με να την ξε­πε­ρά­σου­με. Και σε αυτό το πλαί­σιο έχου­με με­γά­λες ευ­και­ρί­ες για την Αρι­στε­ρά, για να προ­σφέ­ρου­με μια αρι­στε­ρή εξή­γη­ση και ένα αρι­στε­ρό όραμα. Αλλά υπάρ­χουν με­γά­λες ευ­και­ρί­ες και για τη Δεξιά, για να κα­τη­γο­ρή­σει τους πλέον κα­τα­πιε­σμέ­νους της κοι­νω­νί­ας ως υπεύ­θυ­νους για την κρίση.

Και όπως είπε και η Λιζ, με αυτή την κοι­νω­νι­κή κρίση, έχεις το Κο­γκρέ­σο να ψη­φί­ζει ένα τε­ρά­στιο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμό για τις ένο­πλες δυ­νά­μεις. Ο προ­ϋ­πο­λο­γι­σμός τον οποίο ψή­φι­σαν είναι στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα 5% με­γα­λύ­τε­ρος από αυτό που είχε ζη­τή­σει ο Τραμπ. Άρα, αντι­μέ­τω­πο με την κοι­νω­νι­κή δυ­στυ­χία, το κρά­τος δεν επι­διώ­κει να βοη­θή­σει τους αν­θρώ­πους, αλλά αντί­θε­τα να ενι­σχύ­σει τις δυ­νά­μεις της βίας. Αυτό ισχύ­ει και στο εξω­τε­ρι­κό, με το στρα­τό των ΗΠΑ, αλλά και στο εσω­τε­ρι­κό, με τις δυ­νά­μεις κα­τα­στο­λής.

Έχου­με λοι­πόν δύο πολύ σο­βα­ρούς αντι­πά­λους, το κρά­τος και την ακρο­δε­ξιά. Και πρώτα θα μι­λή­σω για το κρά­τος.

Όπως ίσως ξέ­ρε­τε, υπάρ­χει ένα κύμα ρα­τσι­στι­κής αστυ­νο­μι­κής βίας στις ΗΠΑ. Αυτό απο­κα­λύ­φθη­κε αλλά και πο­λε­μή­θη­κε και πο­λε­μιέ­ται από το κί­νη­μα Black Lives Matter. Αυτό το κί­νη­μα έχει πε­τύ­χει πολλά όσον αφορά την αλ­λα­γή της συ­ζή­τη­σης στις ΗΠΑ, και την ανα­βάθ­μι­ση του αγώνα ενά­ντια στο ρα­τσι­σμό. Αλλά στο επί­πε­δο της πρα­κτι­κής της αστυ­νο­μί­ας, φέτος οι αστυ­νο­μι­κοί έχουν σκο­τώ­σει πε­ρισ­σό­τε­ρους αν­θρώ­πους από ό,τι πέ­ρυ­σι, και πέ­ρυ­σι είχαν σκο­τώ­σει πε­ρισ­σό­τε­ρους από ό,τι πρό­περ­σι. Το πιο πρό­σφα­το πα­ρά­δειγ­μα αστυ­νο­μι­κής βίας είναι από την πόλη Σεντ Λούις. Πριν από έξι χρό­νια, το 2011, ένας αστυ­νο­μι­κός δο­λο­φό­νη­σε έναν μαύρο άνδρα. Στα πε­ρι­πο­λι­κά υπάρ­χουν κά­με­ρες, οπότε το βί­ντεο τον έδει­ξε να λέει κατά τη διάρ­κεια της κα­τα­δί­ω­ξης «θα τον σκο­τώ­σω τον κα­ριό­λη». Αυτός ο αστυ­νο­μι­κός πριν από κάνα δυο βδο­μά­δες αθω­ώ­θη­κε στη δίκη. Σε απά­ντη­ση υπήρ­ξαν με­γά­λες δια­δη­λώ­σεις δια­μαρ­τυ­ρί­ας που αντι­με­τω­πί­στη­καν με με­γά­λη αστυ­νο­μι­κή κα­τα­στο­λή. Σε μια πολύ γνω­στή σκηνή από αυτές τις δια­δη­λώ­σεις, ενώ η αστυ­νο­μία επι­τί­θε­ται, μια λευκή ηλι­κιω­μέ­νη κυρία λέει στους δια­δη­λω­τές: «Στα­θεί­τε πίσω μου, η αστυ­νο­μία δεν θα χτυ­πή­σει μια γριά γυ­ναί­κα». Οι αστυ­νο­μι­κοί τη χτύ­πη­σαν, την έρι­ξαν κάτω, την πο­δο­πά­τη­σαν και μετά γύ­ρι­σαν και τη συ­νέ­λα­βαν. Οπότε στο Σεντ Λούις, κα­τα­λα­βαί­νε­τε, εί­χα­με μέρες και νύ­χτες δια­δη­λώ­σε­ων, μέρες και νύ­χτες αστυ­νο­μι­κής βίας. Και ύστε­ρα από μια βρα­δι­νή δια­δή­λω­ση, αφού οι αστυ­νο­μι­κοί εκ­κέ­νω­σαν τους δρό­μους, συ­γκε­ντρώ­θη­καν όλοι μαζί και τρα­γου­δού­σαν «Ποιων είναι οι δρό­μοι; Δικοί μας είναι!» («Whose streets? Our streets!»), δη­λα­δή έλε­γαν ότι οι δρό­μοι τούς ανή­κουν. Αυτό είναι ένα δικό μας σύν­θη­μα, που το φω­νά­ζει η Αρι­στε­ρά όταν δια­δη­λώ­νει. Αυτή είναι λοι­πόν η κα­τά­στα­ση με την αστυ­νο­μία.

Υπάρ­χει επί­σης μια πολύ βά­ναυ­ση κα­τά­στα­ση για τους με­τα­νά­στες στις ΗΠΑ, κάτι που δεν απο­τε­λεί έκ­πλη­ξη. Όσον αφορά την αστυ­νο­μι­κή κα­τα­στο­λή, αυτό δεν είναι κάτι και­νούρ­γιο: η κυ­βέρ­νη­ση Ομπά­μα απέ­λα­σε πε­ρισ­σό­τε­ρους με­τα­νά­στες από οποια­δή­πο­τε κυ­βέρ­νη­ση στην αμε­ρι­κα­νι­κή ιστο­ρία. Αλλά υπήρ­χε μια πιο «σιω­πη­λή» πλευ­ρά αυτής της επί­θε­σης στους με­τα­νά­στες, ενώ η αστυ­νο­μία με­τα­νά­στευ­σης επί Τραμπ λει­τουρ­γεί πολύ πιο ανοι­χτά. Επί Τραμπ η αστυ­νο­μία με­τα­νά­στευ­σης κάνει εφό­δους στο μετρό, έξω από εκ­κλη­σί­ες, ακόμα και σε νο­σο­κο­μεία, για να αρ­πά­ξει με­τα­νά­στες και να τους απε­λά­σει. Υπάρ­χει μια ιστο­ρία από την πε­ρα­σμέ­νη εβδο­μά­δα, που δύο με­τα­νά­στες γο­νείς πήγαν το μικρό παιδί τους στο νο­σο­κο­μείο, και καθώς το παιδί βρι­σκό­ταν στο χει­ρουρ­γείο ήρθε η αστυ­νο­μία και συ­νέ­λα­βε τους γο­νείς. Δυ­στυ­χώς υπάρ­χουν πολλά ακόμα πα­ρα­δείγ­μα­τα για το πώς αντι­με­τω­πί­ζο­νται οι μου­σουλ­μά­νοι, τι επι­θέ­σεις δέ­χο­νται τα γυ­ναι­κεία δι­καιώ­μα­τα, τι επι­θέ­σεις δέ­χο­νται τα ΛΟΑΤ άτομα.

Αυτό που κα­τά­φε­ρε πολύ καλά ο Τραμπ είναι να συν­δυά­σει την ισλα­μο­φο­βία, που προ­έρ­χε­ται από τον λε­γό­με­νο «πό­λε­μο κατά της τρο­μο­κρα­τί­ας», με τη δια­χρο­νι­κή στο­χο­ποί­η­ση των με­τα­να­στών –ιδιαί­τε­ρα από το Με­ξι­κό και την υπό­λοι­πη Λα­τι­νι­κή Αμε­ρι­κή– και να τα δέσει με τη «βαθιά» πα­ρά­δο­ση ρα­τσι­σμού κατά των μαύ­ρων στις ΗΠΑ. Προ­φα­νώς η άκρα Δεξιά εν­θαρ­ρύ­νε­ται από όλα αυτά και λο­γι­κά ξέ­ρε­τε για τις διά­φο­ρες ρα­τσι­στι­κές δια­δη­λώ­σεις τους, αλλά θέλω να σας πω μια ιστο­ρία που ίσως δεν έχετε ακού­σει. Τις πε­ρα­σμέ­νες δύο εβδο­μά­δες έγι­ναν δε­ξιές δια­δη­λώ­σεις έξω από κλι­νι­κές που κά­νουν εκτρώ­σεις. Τέ­τοιου τύπου συ­γκε­ντρώ­σεις δεν είναι και­νούρ­γιες, αλλά το και­νούρ­γιο είναι ότι πλέον ει­σβάλ­λουν στις κλι­νι­κές. Έχου­με λοι­πόν μια ρα­τσι­στι­κή, μι­σο­γυ­νι­κή, ξε­νο­φο­βι­κή άκρα Δεξιά.

Και αν οι πρώ­τοι μήνες της δια­κυ­βέρ­νη­σης Τραμπ χα­ρα­κτη­ρί­στη­καν από δια­δη­λώ­σεις ενα­ντί­ον του, το τέλος της άνοι­ξης και το κα­λο­καί­ρι χα­ρα­κτη­ρί­στη­καν από τις συ­γκε­ντρώ­σεις της άκρας Δε­ξιάς. Έκα­ναν συ­γκε­ντρώ­σεις που ισχυ­ρί­ζο­νταν πως γί­νο­νταν για το δι­καί­ω­μά τους στην ελευ­θε­ρία λόγου. Και οι πό­λεις που επέ­λε­γαν για να δια­δη­λώ­σουν –Μπέρ­κλεϊ, Βο­στό­νη, Σάρ­λο­τσβιλ– έχουν τη φήμη φι­λε­λεύ­θε­ρων, προ­ο­δευ­τι­κών πό­λε­ων. Το μή­νυ­μα που ήθε­λαν να στεί­λουν ήταν πως «αν μπο­ρού­με να πα­ρε­λά­σου­με σε αυτά τα μέρη, μπο­ρού­με να πα­ρε­λά­σου­με πα­ντού». Τον Απρί­λη έκα­ναν φυ­σι­κές επι­θέ­σεις σε αρι­στε­ρούς στο Μπέρ­κλεϊ και ξέ­ρε­τε όλοι πώς μας επι­τέ­θη­καν στο Σάρ­λο­τσβιλ τον Αύ­γου­στο. Στο Σάρ­λο­τσβιλ εμ­φα­νί­στη­καν εκα­το­ντά­δες ακρο­δε­ξιοί, κρα­τώ­ντας δάδες στα χέρια, προς υπε­ρά­σπι­ση ενός αγάλ­μα­τος που τιμά τη Συ­νο­μο­σπον­δία του Νότου κατά τον Αμε­ρι­κα­νι­κό Εμ­φύ­λιο, δη­λα­δή τους δου­λο­κτή­τες του Νότου. Και χρη­σι­μο­ποιώ­ντας ένα αυ­το­κί­νη­το ως όπλο τρο­μο­κρα­τί­ας, δο­λο­φό­νη­σαν μια συ­ντρό­φισ­σά μας, τη Χέδερ Χάιερ, και τραυ­μά­τι­σαν δε­κά­δες άλ­λους.

Μια βδο­μά­δα μετά, σχε­δί­α­ζαν συ­γκέ­ντρω­ση στη Βο­στό­νη, όπου ζω, και είμαι πε­ρή­φα­νος να πω ότι στη Βο­στό­νη τους νι­κή­σα­με. Ακόμα και στη διάρ­κεια της εβδο­μά­δας που προη­γή­θη­κε της συ­γκέ­ντρω­σής τους, καθώς έβλε­παν την αντι­δια­δή­λω­σή μας να ορ­γα­νώ­νε­ται και να με­γα­λώ­νει, αρ­κε­τοί ομι­λη­τές τους δή­λω­σαν δη­μό­σια ότι δεν θα πα­ρα­βρε­θούν. Τη μέρα της συ­γκέ­ντρω­σης, δε­κά­δες χι­λιά­δες κά­τοι­κοι της Βο­στό­νης κα­τέ­βη­καν στο δρόμο. Οι πε­ρισ­σό­τε­ροι συ­γκε­ντρω­θή­κα­με σε μια ιστο­ρι­κή μαύρη γει­το­νιά και από εκεί ξε­κι­νή­σα­με να δια­δη­λώ­νου­με προς το κέ­ντρο της πόλης για να αντι­με­τω­πί­σου­με τους φα­σί­στες. Οι φα­σί­στες υπο­τί­θε­ται ότι θα δια­δή­λω­ναν για δύο ώρες, αλλά τε­λι­κά έφυ­γαν ύστε­ρα από 45 λεπτά, συ­νο­δευό­με­νοι από την αστυ­νο­μία. Όχι μόνο τους νι­κή­σα­με στη Βο­στό­νη, αλλά τα­πει­νώ­θη­καν τόσο που ακύ­ρω­σαν άλλες 67 φα­σι­στι­κές συ­γκε­ντρώ­σεις τους σε όλη τη χώρα.

Αυτό είναι πολύ ση­μα­ντι­κό, γιατί στις ΗΠΑ το κυ­ρί­αρ­χο επι­χεί­ρη­μα όσον αφορά την αντι­με­τώ­πι­ση των φα­σι­στών, που ακού­με από δη­μάρ­χους ή από κομ­μα­τι­κά στε­λέ­χη των Δη­μο­κρα­τι­κών, είναι ότι πρέ­πει να τους αγνο­ού­με. Αλλά εμείς ξέ­ρου­με ότι ο κα­λύ­τε­ρος τρό­πος είναι να αντι­με­τω­πί­ζου­με τους φα­σί­στες και να τους διώ­ξου­με από τους δρό­μους.

Θέλω λοι­πόν να κα­τα­λή­ξω λέ­γο­ντας ότι θα συ­νε­χί­σου­με να συ­γκρουό­μα­στε με την ακρο­δε­ξιά, αλλά όσο ση­μα­ντι­κό κι αν είναι να απω­θή­σου­με την ακρο­δε­ξιά, πρέ­πει να πα­ρου­σιά­σου­με και ένα αρι­στε­ρό όραμα. Ένα από τα πιο συ­ναρ­πα­στι­κά πράγ­μα­τα που συμ­βαί­νουν στις ΗΠΑ σή­με­ρα είναι ότι δεν υπάρ­χουν μόνο κι­νή­μα­τα δια­μαρ­τυ­ρί­ας, αλλά υπάρ­χει και αυ­ξα­νό­με­νος εν­θου­σια­σμός και εν­δια­φέ­ρον από τους νέους αν­θρώ­πους για την ιδέα του σο­σια­λι­σμού. Αυτό είναι ση­μα­ντι­κό, γιατί το όραμα του σο­σια­λι­σμού είναι ανα­γκαίο για να νι­κή­σου­με την ακρο­δε­ξιά μια για πάντα. Και θέλω να πω δυο λόγια με αφορ­μή τις φω­το­γρα­φί­ες που είδα στο χώρο της Γιορ­τής. Είδα συ­γκλο­νι­στι­κές φω­το­γρα­φί­ες, πολύ συ­γκι­νη­τι­κές, με αν­θρώ­πους –πρό­σφυ­γες και ντό­πιους– να μοι­ρά­ζο­νται ό,τι έχουν, να μοι­ρά­ζο­νται τρό­φι­μα και άλλα πράγ­μα­τα για να επι­βιώ­σουν. Αυτού του εί­δους η αλ­λη­λεγ­γύη είναι πολύ ανα­γκαία, και σπου­δαία πηγή έμπνευ­σης, αλλά σε τε­λι­κή ανά­λυ­ση, πέρα από το να μοι­ρα­ζό­μα­στε αυτά τα λίγα που έχου­με, πρέ­πει να πά­ρου­με πίσω όλα αυτά που μας έχουν κλέ­ψει. Αυτό το όραμα ενός αντι­ρα­τσι­στι­κού αγώνα που επι­διώ­κει να κα­τα­λά­βει τον πλού­το και να τον δια­νεί­μει δη­μο­κρα­τι­κά είναι κρί­σι­μο.

Είναι επί­σης ση­μα­ντι­κό να μα­θαί­νου­με ο ένας από τους αγώ­νες του άλλου, πέρα από τα σύ­νο­ρα, γιατί είναι ένας διε­θνής αγώ­νας. Όπως είπε η Λιζ, η αυ­στρα­λια­νή κυ­βέρ­νη­ση εμπνέ­ε­ται από τον αμε­ρι­κα­νι­κό ιμπε­ρια­λι­σμό. Και στην πραγ­μα­τι­κό­τη­τα ισχύ­ει και ότι η αμε­ρι­κα­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση έχει ως πα­ρά­δειγ­μα όσα κάνει η αυ­στρα­λια­νή κυ­βέρ­νη­ση όσον αφορά τη φύ­λα­ξη των συ­νό­ρων. Κα­τα­λα­βαί­νω επί­σης ότι οι φα­σί­στες της Χρυ­σής Αυγής εδώ στην Ελ­λά­δα χαι­ρέ­τι­σαν τα αδέρ­φια τους στο Σάρ­λο­τσβιλ για τις βί­αιες επι­θέ­σεις τους. Οπότε, αν οι εχθροί μας –το κρά­τος και η ακρο­δε­ξιά– μπο­ρούν να μα­θαί­νουν ο ένας από τον άλλο και να συ­νερ­γά­ζο­νται διε­θνώς, και εμείς στην Αρι­στε­ρά πρέ­πει να μα­θαί­νου­με ο ένας από τον άλλο και να χτί­σου­με ένα κί­νη­μα χωρίς σύ­νο­ρα.

Είμαι λοι­πόν πε­ρή­φα­νος που στέ­κο­μαι χέρι με χέρι στο πλάι σας, στον αγώνα ενά­ντια στο φα­σι­σμό, ενά­ντια στο ρα­τσι­σμό, ενά­ντια στα σύ­νο­ρα, για το σο­σια­λι­σμό και την απε­λευ­θέ­ρω­ση.