Το δημοψήφισμα έχει γίνει ένα ακόμα κεφάλαιο στην πικρή ιστορία της περιοχής.
Ο MasoudBarzani, πρόεδρος του ιρακινού Κουρδιστάν είπε: «θα ήθελα να πεθάνω στη σκιά της σημαίας του ανεξάρτητου Κουρδιστάν»
Ο Masoud Barzani γεννήθηκε σε μία προσωρινή ανεξάρτητη κούρδικη πολιτεία και ήλπιζε να πεθάνει σε μία τέτοια. Το όνειρο όμως του ανεξάρτητου κουρδικού κράτους έχει στοιχειώσει πολλούς προέδρους του ιρακινού κουρδιστάν -αλλά η υπερβολική περιφάνεια και πεποίθηση του Masoud Barzani ότι είναι αυτός ο ηγέτης που μπορεί να το καταφέρει, τον οδήγησε να πάρει το ρίσκο αυτή την περίοδο. Το δημοψήφισμά υπερ της ανεξαρτησίας, του προηγούμενου μήνα, που απορρίφθηκε από το Ιρακ και από τη διεθνή κοινότητα αλλά γιορτάστηκε από τον Mr Barzani, τον πρόεδρο της αυτόνομης Κουρδικής τοπικής κυβέρνησης (KRG), έγινε ακόμη ένα θλιβερό κεφάλαιο στην κούρδικη ιστορία, και επισκιάστηκε από απογοήτευση επειδή δεν αναγνωρίστηκε από τους συμμάχους τους, αλλά και από την απληστία και την προδοσία των ίδιων των Κούρδων.
Εβδομάδες μετά που οι Κούρδοι χαρούμενοι παραβρέθηκαν στα εκλογικά τμήματα, χαιρετώντας την τρίχρωμη σημαία και ψηφίζοντας πανηγυρικά «ΝΑΙ» με στόχο να αποσπαστούν από το Ιρακ, σοκαρίστηκαν βλέποντας τις ιρακινές δυνάμεις να προχωρούν καθώς οι κουρδικές δυνάμεις των Peshmerga γρήγορα αποσύρθηκαν από τις αμφισβητούμενες περιοχές που τις διεκδικούσε και ηκυβέρνηση KRG αλλά και η Βαγδάτη.
Η αρχή έγινε όταν το Ιράκ μπήκε μέσα στην πλούσια σε πετρέλαιο περιοχή του Kirkuk, μετά από μυστική συμφωνία που έγινε μεταξύ της Βαγδάτης και του αντίπαλου κόμματος του MrBarzani, του κόμματος της Πατριωτικής Ενότητας του Κουρδιστάν (PUK) και από τη μερική μεσολάβηση του Ιράν.
Μέσα σε λίγες μέρες το μεγαλύτερο μέρος του Kirkuk, που ελεγχόταν από τους Κούρδους από τότε που το ISIS σάρωσε το βόρειο Ιράκ το 2014, είχε περάσει στην κυριαρχία του Ιράκ.
«Η πολιτική ελίτ σπατάλησε την ευκαιρία σε μια περίοδο που είχαμε την διεθνή κοινότητα στο πλάι μας και είχαμε μία χωρίς προηγούμενο οικονομία και αυτονομία» ανέφερε ο Barham Salih, ένας πρώην πρωθυπουργός της KRG, ο οποίος μιλούσε συχνά με τον MrBarzani κατα τη διάρκεια του δημοψηφίσματος. Επισήμανε ότι οι διεφθαρμένοι αξιωματικοί έστρεψαν τον Mr Barzani να ζητήσει την ανεξαρτησία του Κουρδιστάν, ώστε να μειωθεί έτσι η αυξανόμενη δυσαρέσκεια για την ανισότητα του πλούτου, αφού οι τιμές του πετρελαίου είχαν πέσει κατακόρυφα.
«Αυτό το δημοψήφισμα αναγνωρίστικε οριστικά με τη θέληση ενός άντρα- αλλά σημαντικό ρόλο έπαιξε και το δίκτυο της διαφθοράς όσων έκλεψαν πολλά χρήματα και καταχράστηκαν την εξουσία, προσπαθώντας να καλύψουν τα ίχνη τους» είπε χαρακτηριστικά.
Πολλοί αναρωτήθηκαν πως είναι δυνατόν ο MrBarzani να έκανε τόσο μεγάλο λάθος.
Οι διπλωμάτες ανέφεραν ότι είναι πεισματάρης και προσπαθούσαν δυναμικά αλλά μάταια να τον αντιμετωπίσουν. Οι επικριτές του είδαν ένα κυνικό σχέδιο για να μείνει στην εξουσία. Πολλοί όμως που γνωρίζουν τον MrBarzani υποστήριξαν ότι ήταν μια απελπισμένη προσπάθεια του να γράψει ιστορία.
«Θέλει ένα ανεξάρτητο Κουρδιστάν»«Θέλει να κάνει ό,τι δεν μπόρεσε να κάνει ο πατέρας του» είπε η EmmaSky η οποία υπηρέτησε στη θέση του πολιτικού συμβούλου στο Ιράκ κατα τη διάρκεια της Αμερικάνικης κατοχής. «Προσωπικά νομίζω ότι πίστευε πως η συνεισφορά των Κούρδων εναντίον του ISIS ήταν ανεκτίμητη και ότι πιθανώς η αναταμοιβή τους θα μπορούσε να είναι η ανεξαρτησία».
Ο Mr Barzani, που ντύνεται παραδοσιακά με ένα καφέ παντελόνι και σακάκι και με κόκκινο μαντήλι στα μαλλιά γεννήθηκε το 1946 στην κούρδικη Δημοκρατία του Mahabad, τωρινό τμήμα του Ιράν. Ο πατέρας του, ο MustafaBarzani, ήταν ο στρατιωτικός διοικητής της δημοκρταίας κατά τη διάρκεια της μονοετούς ύπαρξης της και ο Masoud γεννήθηκε εκεί.
«θέλω να πεθάνω στη σκιά της σημαίας του ανεξαρτητου Κουρδιστάν», είπε ο πρόεδρος του KRG σε πρόσφατη συνέντευξη του.
Αλλά όπως και το PUK, o Mr Barzani και η διοίκηση του κουρδικού δημοκρατικού κόμματος (KDP) δεν ήταν αλάθητος: κατα τη διάρκεια του εμφύλιου κουρδικου πολέμου o Mr Barzani προσκάλεσε τις δυνάμεις του Ιρακινού δικτάτορα Saddam Hussein στο Erbil το 1996 ώστε να υπερασπιστεί το PUK.
Ο αρχηγός του PUK Jalal Talabani πέθανε τον περασμένο μήνα. Αλλά οι συγγενείς του, που το προπύργιο τους είναι η πόλη Sulimaniya, συμφώνησαν με τη Βαγδάτη και μπορεί σύντομα να ρίξουν τη δυναμική του KRG όπου η ευμάρεια ευνοεί κυρίως τη μεριά του Erbil.
Μερικοί κούρδοι αξιωματούχοι κατηγορούν όσους διαβεβαίωναν τον Mr Barzani ότι θα τον στήριζε η Δύση. Ο Mr Barzani δεν έπρεπε, σύμφωνα με αυτούς, να συμπεριλάβει τις αμφισβητούμενες ιρακινές περιοχές και κυρίως το Kirkuk στο δημοψήφισμα.
Η Ουάσινγκτον, που θεωρεί τόσο τη Βαγδάτη όσο και το KRG σημαντικούς περιφεριακούς συμμάχους, δίνει μερίδιο ευθύνης επίσης για τα επαναλαμβανόμενα πρότυπα της σύνδεσης με τους Ιρακινούς αρχηγούς ανεξάρτητα από τις συνθήκες, εξηγεί ο αναλυτής. Οι Ηνωμένες πολιτείες υποστηρίξαν τον Nouri al-Maliki, πρώην Ιρακινό πρωθυπουργό, το 2010, παρά το γεγονός ότι το πολιτικό του κόμμα ήρθε δεύτερο στις εκλογές εκείνο το έτος. Η καταστολή του προς τους Ιρακινούς σουνίτες βοήθησε στη δημιουργία των κατάλληλων συνθηκών για την άνοδο του ISIS.
Κατά τη διάρκεια του πολέμου προς το ISIS, οι Αμερικανοί προσκολήθηκαν στον Mr Barzani – κυβερνάει ήδη δύο χρόνια περισσότερα από ότι ορίζει ο χρόνος της θητείας προέδρου.
Τώρα όμως οι Αμερικάνοι στέκονται δίπλα στον πρωθυπουργό του Ιρακ Haider al-Abadi αρνούμενοι να επέμβουν ακόμη και όταν οι ιρακινές δυνάμεις συγκρούστηκαν με τους κούρδους Peshmerga την Παρασκευή. Δύο αξιωματούχοι ανέφεραν ότι η Ουάσινγκτον αρνήθηκε να μιλήσει με τον Mr Barzani αυτήν την εβδομάδα.
Ο Mr Barzani έχει εξαφανιστεί από τις δημόσιες εμφανίσεις καθώς η κρίση αναδιπλώνεται και μόνο με γραπτές δηλώσεις καλεί σε εθνική ενότητα. Ένας αξιωματούχος της κυβέρνησης KRG δήλωσε ότι πηγαίνει στο γραφείο του καθημερινά.
«Ανεξαρτησία, αναβάλουμε αυτή τη συζήτηση για λίγο». Δεν πιστεύω όμως ότι έχει τελειώσει, είπε.
Ο Mahmoud al-Hafid, εγγονός του Mahmoud al-Barzinji, είπε ότι το επόμενο κεφάλαιο της ιστορίας είναι ξεκάθαρο. Ο ίδιος έδειξε μια φωτογραφία του παππού του στο σιδηροδρομικό σταθμό του Kirkuk 95 χρόνια πριν, πηγαίνοντας στη Βαγδάτη προκειμένου να διαπραγματευτεί με τον King Faisal σχετικά με τα δικαιώματα των κούρδων. «Για 95 χρόνια και εως τώρα αντιμετωπίζουμε τα ίδια προβλήματα», ανέφερε. Είναι έκδηλο ότι ξανα-ταξιδεύουμε με τα ίδια τραίνα πάλι».
Πηγή:https://www.ft.com
Μετάφραση: Λίνα Παλλάκη
