Σε μια συμβολική αλλά και ιδιαίτερα πρακτική κίνηση για να απομακρύνει οριστικά τον ναζιστικό συμβολισμό από το σπίτι όπου γεννήθηκε ο Αδόλφος Χίτλερ, η Αυστρία εγκαινίασε αστυνομικό τμήμα στο ιστορικό κτίριο της πόλης Μπράουναου αμ Ιν (Braunau am Inn), επιδιώκοντας να αποτρέψει τη μετατροπή του σε τόπο προσκυνήματος για νεοναζιστές.
Ο Χίτλερ γεννήθηκε στις 20 Απριλίου 1889 σε ένα ενοικιαζόμενο διαμέρισμα του κτιρίου, όπου έζησε μόνο τις πρώτες εβδομάδες της ζωής του.
Ωστόσο, επί δεκαετίες η συγκεκριμένη διεύθυνση προσέλκυε ακροδεξιούς από διάφορες χώρες, οι οποίοι κατέθεταν λουλούδια, φωτογραφίζονταν χαιρετώντας ναζιστικά ή πραγματοποιούσαν συγκεντρώσεις ανήμερα των γενεθλίων του.
Στο πλήρως ανακαινισμένο κτίριο στεγάζεται πλέον ειδική μονάδα της αυστριακής αστυνομίας για την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών, μια επιλογή που, σύμφωνα με την κυβέρνηση, αποσκοπεί στην «εξουδετέρωση» της ιστορικής φόρτισης του χώρου και στην αποθάρρυνση κάθε προσπάθειας μετατροπής του σε σημείο λατρείας του ναζισμού.
Η επιλογή δεν είναι τυχαία. Η περιοχή βρίσκεται πολύ κοντά στα σύνορα με τη Γερμανία και αποτελεί σημαντικό πέρασμα για τη διακίνηση ναρκωτικών, όπως εξήγησε ο διοικητής της τοπικής αστυνομίας, Στέφαν Χάσλμπεργκερ.
Πολυετής διαμάχη για το μέλλον του κτιρίου
Η μετατροπή του ιστορικού ακινήτου κόστισε περίπου 20 εκατομμύρια ευρώ και αποτέλεσε το αποτέλεσμα μιας μακράς δημόσιας αντιπαράθεσης σχετικά με το τι έπρεπε να γίνει με το κτίριο.
Κατά καιρούς εξετάστηκαν διαφορετικά σενάρια, από τη δημιουργία μουσείου μέχρι ακόμη και την κατεδάφισή του. Ωστόσο, ειδική επιτροπή εμπειρογνωμόνων κατέληξε ότι μια χρήση με κοινωνικό, φιλανθρωπικό ή δημόσιο χαρακτήρα ήταν η πλέον ενδεδειγμένη.
Οι ειδικοί προειδοποίησαν ότι ένα μουσείο θα μπορούσε να λειτουργήσει ως επιπλέον πόλος έλξης για ακροδεξιούς εξτρεμιστές, ιδιαίτερα για όσους υιοθετούν την ιδεολογία του «αίματος και της γης», η οποία αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στους τόπους γέννησης και ταφής ιστορικών προσώπων. Από την άλλη πλευρά, η κατεδάφιση θα εξαφάνιζε ένα σημαντικό ιστορικό τεκμήριο της αυστριακής ιστορίας.
Δημοσκοπήσεις έδειξαν ότι η πλειονότητα των Αυστριακών προτιμούσε το κτίριο να αποκτήσει έναν νέο ρόλο που θα υπηρετεί τη δημοκρατία και το κράτος δικαίου.
«Ένα νέο κεφάλαιο»
Στα εγκαίνια του νέου αστυνομικού τμήματος, ο υπουργός Εσωτερικών της Αυστρίας, Γκέρχαρντ Κάρνερ, χαρακτήρισε τη νέα χρήση του κτιρίου «την αρχή ενός νέου κεφαλαίου».
Όπως δήλωσε, πλέον το κτίριο θα αποτελεί «χώρο δημοκρατίας, κράτους δικαίου και ασφάλειας», υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα ότι η ιστορική μνήμη δεν πρόκειται να διαγραφεί.
Έξω από το κτίριο παραμένει το μνημείο από γρανίτη, κατασκευασμένο από πέτρα που προέρχεται από το πρώην στρατόπεδο συγκέντρωσης του Μαουτχάουζεν.
Η επιγραφή του αναφέρει: «Για την ειρήνη, την ελευθερία και τη δημοκρατία. Ποτέ ξανά φασισμός. Τα εκατομμύρια των νεκρών αποτελούν προειδοποίηση.»
Μέτρα ακόμη και για τα μπάζα της ανακαίνισης
Σύμφωνα με το αυστριακό πρακτορείο APA, ακόμη και τα μπάζα από τις εργασίες ανακατασκευής μεταφέρθηκαν σε μυστική τοποθεσία, ώστε να μη χρησιμοποιηθούν ως αντικείμενα λατρείας από οπαδούς του ναζισμού.
Τα τελευταία χρόνια το κτίριο είχε γίνει επανειλημμένα σκηνικό προκλήσεων, με ακροδεξιούς να αφήνουν στεφάνια και τριαντάφυλλα στα γενέθλια του Χίτλερ ή να φωτογραφίζονται κάνοντας τον ναζιστικό χαιρετισμό.
Για τους κατοίκους της περιοχής είχε αποκτήσει το προσωνύμιο «το σπίτι του κακού».
Ένα κτίριο με μακρά ιστορία
Το κτίριο, τμήματα του οποίου χρονολογούνται από τον 17ο αιώνα, λειτουργούσε παλαιότερα ως πανδοχείο και ζυθοποιείο, ενώ στους επάνω ορόφους υπήρχαν κατοικίες, μία από τις οποίες νοίκιασε για σύντομο χρονικό διάστημα η οικογένεια Χίτλερ.
Πριν από περίπου δέκα χρόνια, το αυστριακό κράτος απέκτησε την ιδιοκτησία του από ιδιώτη, ο οποίος προηγουμένως το εκμίσθωνε στο υπουργείο Εσωτερικών.
Μέχρι το 2011 στεγαζόταν εκεί δομή φιλοξενίας ατόμων με αναπηρία, ενώ έκτοτε το κτίριο παρέμενε κενό.
Πρόσφατα, το γερμανικό περιοδικό Der Spiegel αποκάλυψε ότι χάκερ είχαν αλλάξει τη διεύθυνση του κτιρίου στους χάρτες της Google, αντικαθιστώντας τον πραγματικό αριθμό με τον αριθμό 88, έναν γνωστό νεοναζιστικό κώδικα που παραπέμπει στο σύνθημα «Heil Hitler», καθώς το γράμμα H είναι το όγδοο του λατινικού αλφαβήτου.
Ένα δύσκολο ιστορικό φορτίο
Η απόφαση της αυστριακής κυβέρνησης αποκτά ιδιαίτερο συμβολισμό σε μια χώρα που επί δεκαετίες δυσκολεύτηκε να αναγνωρίσει τη δική της ευθύνη για τα εγκλήματα του ναζισμού μετά την προσάρτησή της από τη Γερμανία το 1938.
Παράλληλα, η πολιτική συγκυρία έχει αναζωπυρώσει τη συζήτηση γύρω από την άνοδο της άκρας δεξιάς, καθώς το Κόμμα της Ελευθερίας (FPÖ), που ιδρύθηκε μεταπολεμικά από πρώην ναζί, αναδείχθηκε πρώτο στις βουλευτικές εκλογές του Σεπτεμβρίου 2024.
Παρότι δεν κατάφερε να σχηματίσει κυβέρνηση, επειδή τα υπόλοιπα κόμματα αρνήθηκαν να συνεργαστούν μαζί του, οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι η επιρροή του εξακολουθεί να αυξάνεται.
Με τη λειτουργία του νέου αστυνομικού τμήματος, η αυστριακή κυβέρνηση εκφράζει την ελπίδα ότι ο χώρος θα χάσει οριστικά τον χαρακτήρα «ιερού τόπου» για τους θαυμαστές του Χίτλερ και θα μετατραπεί σε σύμβολο της δημοκρατίας και της απόρριψης κάθε μορφής φασισμού.
Πηγή: tvxs.gr
