«Δεν μεταφέρουμε επιβάτες που ταξιδεύουν για αναψυχή ή για τη δουλειά τους, αλλά ανθρώπους ταλαιπωρημένους, φοβισμένους. Oπότε χρειάζεται μια ιδιαίτερη φροντίδα από το πλήρωμα» λέει ο πλοίαρχος κ. Γασπαράτος.
Με την επιβίβαση το πλήρωμα μοιράζει σάντουιτς και νερά. Οι οικογένειες με βρέφη οδηγούνται σε καμπίνες χωρίς επιπλέον χρέωση.
Στο δρομολόγιο που ακολουθούμε, έχουν επιβιβαστεί με τους γονείς τους 575 ανήλικοι, ανάμεσά τους και μωρά λίγων ημερών. «Τους βλέπω και βάζω τα παιδιά μου στη θέση τους» λέει ο προϊστάμενος αρχιθαλαμηπόλος Διονύσης Μπούνιας, καθώς συντονίζει τους καμαρότους.
«Φαντάζεσαι αύριο να σου τύχει να πουλήσεις τα υπάρχοντά σου, να φορτωθείς μια τσάντα και να τραβιέσαι με την οικογένειά σου στο άγνωστο;».
Με τον απόπλου ένας μετανάστης χτυπάει κάποιον άλλο στο πρόσωπο γιατί θεώρησε ότι πήγε να του πάρει τη θέση. Αμεσα επεμβαίνει το πλήρωμα χωρίζοντας τους δύο άντρες. Σύντομα σε όλα τα καταστρώματα, στις τραπεζαρίες και στα δύο πατώματα της ντίσκο απλώνεται σιωπή. Σε καθίσματα και καρέκλες, στο πάτωμα και κάτω από σκάλες, άντρες, γυναίκες και παιδιά κουρνιάζουν αποκαμωμένοι.
Ενας Σύρος πρόσφυγας που συναντάμε στo κεντρικό σαλόνι σκοπεύει να μείνει ξάγρυπνος. Θέλει να δει τον ήλιο να ανατέλλει στη θάλασσα. «Θα είναι η πρώτη φορά και νομίζω ότι θα είναι πανέμορφο» λέει.
Με το ξημέρωμα λιγοστοί άντρες προσεύχονται χαμηλόφωνα. Σύντομα σχηματίζονται ουρές έξω από τις τουαλέτες και τις κοινόχρηστες ντουσιέρες. Με τα σαμπουάν μιας χρήσης που μοιράζει το πλήρωμα κάποιοι κάνουν μπάνιο μετά πολλές ημέρες διαμονής σε καταυλισμούς υπό άθλιες συνθήκες υγιεινής. Αλλοι πλένουν τα ρούχα τους απλώνοντας την μπουγάδα στο εξωτερικό κατάστρωμα. Οσοι δεν μερίμνησαν τη νύχτα αναζητούν τώρα διαθέσιμες πρίζες.
«Το πολύπριζο μας έφερε κοντά» λέει ο 28χρονος Χάνι, που κάθεται σε ένα τραπέζι με αγνώστους γύρω από πέντε κινητά τηλέφωνα που φορτίζουν. «Βρήκα ρεύμα μετά από τρεις ημέρες και μίλησα με τους δικούς μου. Τους είπα ότι τώρα ξεκινάει το ταξίδι για τη Γερμανία» λέει. Ο ήλιος έχει ήδη ανέβει στον ουρανό. Βρισκόμαστε ανοιχτά της Ανδρου και νεαρά ζευγάρια βγάζουν σέλφι με τα κινητά τηλέφωνά τους στο εξωτερικό κατάστρωμα.
Ακόμη μια ουρά σχηματίζεται έξω από το εστιατόριο. Εξι μάγειρες και τρεις καθαριστές δούλευαν αδιάκοπα στην κουζίνα του πλοίου από την αναχώρησή του για τη Μυτιλήνη. Επρεπε να προφτάσουν να ετοιμάσουν χιλιάδες γεύματα που δίνονται δωρεάν στους επιβάτες.
Είχαν προμηθευτεί γι’ αυτό το ταξίδι 85 κιβώτια με κοτόπουλο και εκατοντάδες κιλά λαχανικών. «Δεν μας έχουν σκίσει ούτε μισή καρέκλα, δεν έχουν πάρει ούτε για δείγμα ένα ποτήρι ή ένα μαχαίρι» λέει ο κ. Μπούνιας. «Σε ένα ταξίδι με προορισμό την Ιταλία και 140 οδηγούς φορτηγών χάνω περίπου 50 μπουρνούζια από την Πάτρα μέχρι την Ανκόνα. Σε αυτά τα δρομολόγια με τους 2.500 επιβάτες δεν χάνω τίποτα».
Φτάνοντας στον Πειραιά
«Αυτοί οι άνθρωποι ακόμη χαμογελούν», λέει ο Τζαβέντ Σόφι για τους πρόσφυγες.
Καθώς ψάχνει να βρει τη δική του θέση στην ουρά για το μεσημεριανό, ο 27χρονος Αφγανός Τζαβέντ Σόφι εντυπωσιάζεται από τους πρόσφυγες που βλέπει πλάι του. «Αυτοί οι άνθρωποι άφησαν στις χώρες τους ό,τι είχαν και ακόμη χαμογελούν. Το λατρεύω αυτό» λέει. Ο ίδιος δούλεψε στην πατρίδα του ως διερμηνέας για τις ένοπλες δυνάμεις της Σουηδίας. Αυτή η συνεργασία όμως, όπως λέει, τον έβαλε στο στόχαστρο των Ταλιμπάν και έπρεπε να εγκαταλείψει το σπίτι του.
Πίσω στην τραπεζαρία του πλοίου, μόλις φτάνει η σειρά του Σόφι να εξυπηρετηθεί, το «Ελευθέριος Βενιζέλος» έχει ήδη δέσει στον Πειραιά. Από τα μεγάφωνα του πλοίου καλούν τον κόσμο να αποβιβαστεί, όμως αρκετοί περιμένουν ακόμη στην ουρά της τραπεζαρίας για να λάβουν το μεσημεριανό γεύμα.
Τρία αστικά λεωφορεία παρουσία λιμενικών περιμένουν τους πρόσφυγες στο λιμάνι για να τους οδηγήσουν στον σταθμό του Ηλεκτρικού.
Κάποιοι από τους επιβάτες όμως δεν απομακρύνονται αμέσως. Σχηματίζουν μικρά πηγαδάκια κουβεντιάζοντας το επόμενο βήμα τους, προσπαθώντας να επικοινωνήσουν με συγγενείς τους ή με διακινητές.
Στο εσωτερικό του πλοίου, μέλη του πληρώματος που δεν μετρούν πάνω από δύο ώρες ύπνου ξεκινούν τις εργασίες καθαριότητας. «Πρέπει να μάθεις να αντέχεις την αϋπνία» λέει ένας από αυτούς. Σε λίγο θα αναχωρήσουν πάλι για Μυτιλήνη. Στο λιμάνι του νησιού περιμένουν ξανά χιλιάδες πρόσφυγες.
