Το σύμφωνο συμβίωσης και η ΛΟΑΤ κοινότητα

Για πολ­λές δε­κα­ε­τί­ες στην Ελ­λά­δα τα ΛΟΑΤ άτομα ήταν οι πα­ρί­ες της κοι­νω­νί­ας, εντε­λώς απο­μο­νω­μέ­να από το υπό­λοι­πο κοι­νω­νι­κό σύ­νο­λο. Το πο­λι­τι­κό σύ­στη­μα λόγω του πο­λι­τι­κού κό­στους απέ­στρε­φε το βλέμ­μα από την οποια­δή­πο­τε διεκ­δί­κη­ση της ΛΟΑΤ κοι­νό­τη­τας, όσο αυ­το­νό­η­τη και δί­καιη και αν έμοια­ζε αυτή. Στην ουσία για το ελ­λη­νι­κό κρά­τος τα ΛΟΑΤ άτομα δεν υπήρ­χαν.

Τα απο­τε­λέ­σμα­τα αυτής της αντι­με­τώ­πι­σης ήταν πολλά και επώ­δυ­να. Ζευ­γά­ρια αν­δρών ή γυ­ναι­κών που συμ­βί­ω­ναν για δε­κα­ε­τί­ες δεν είχαν κα­νέ­να δι­καί­ω­μα ο ένας απέ­να­ντι στον άλλον σε κλη­ρο­νο­μι­κά και ασφα­λι­στι­κά θέ­μα­τα, ούτε μπο­ρού­σε κά­ποιος να διεκ­δι­κή­σει την κοινά απο­κτη­θεί­σα κατά τη διάρ­κεια της συμ­βί­ω­σης πε­ριου­σία. Επι­πλέ­ον, σε πε­ρί­πτω­ση που ένα από τα δύο άτομα αρ­ρώ­σται­νε, ο/η σύ­ντρο­φος δεν μπο­ρού­σε να εμ­φα­νι­στεί ως συγ­γε­νής και δεν μπο­ρού­σε να πάρει ια­τρι­κές απο­φά­σεις για τον/τη σύ­ντρο­φο. Tα ΛΟΑΤ άτομα επο­μέ­νως δεν είχαν κα­νέ­να δι­καί­ω­μα στην οι­κο­γε­νεια­κή ζωή.

Ο νόμος για το σύμ­φω­νο συμ­βί­ω­σης, που ήρθε στο ελ­λη­νι­κό κοι­νο­βού­λιο το 2008 από τον τότε υπουρ­γό Δι­καιο­σύ­νης Χα­τζη­γά­κη, δια­τή­ρη­σε αυτό το απα­ρά­δε­κτο κα­θε­στώς εξαι­ρώ­ντας από την εφαρ­μο­γή του τα ζευ­γά­ρια ΛΟΑΤ ατό­μων, λόγω αντι­δρά­σε­ων της εκ­κλη­σί­ας αλλά και του συ­ντη­ρη­τι­κού εκλο­γι­κού ακρο­α­τη­ρί­ου της Νέας Δη­μο­κρα­τί­ας. Ο νόμος αυτός ήταν ξε­κά­θα­ρα αντί­θε­τος με το ευ­ρω­παϊ­κό δί­καιο και αυτό πράγ­μα­τι απο­φάν­θη­κε το Ευ­ρω­παϊ­κό Δι­κα­στή­ριο Αν­θρω­πί­νων Δι­καιω­μά­των το Νο­έμ­βριο του 2013, όταν εξέ­τα­σε τη σχε­τι­κή προ­σφυ­γή κά­ποιων ζευ­γα­ριών από την Ελ­λά­δα. Σύμ­φω­να με την από­φα­ση, η Ελ­λά­δα, η μόνη μαζί με τη Λι­θουα­νία από όσες ευ­ρω­παϊ­κές χώρες έχουν θε­σπί­σει το σύμ­φω­νο συμ­βί­ω­σης που εξαι­ρούν τα ΛΟΑΤ ζευ­γά­ρια από αυτό, πα­ρα­βιά­ζει τη Χάρτα Αν­θρω­πί­νων Δι­καιω­μά­των της Ευ­ρω­παϊ­κής Ένω­σης και συ­γκε­κρι­μέ­να το άρθρο 8 περί προ­στα­σί­ας της οι­κο­γε­νεια­κής ζωής και το άρθρο 14 περί απα­γό­ρευ­σης των δια­κρί­σε­ων. Έτσι η Ελ­λά­δα ανέ­λα­βε την υπο­χρέ­ω­ση να φέρει έναν και­νούρ­γιο νόμο.

Ο νόμος αυτός έρ­χε­ται από το υπουρ­γείο Δι­καιο­σύ­νης για ψή­φι­ση το επό­με­νο διά­στη­μα και αλ­λά­ζει όλα τα μέχρι τώρα δε­δο­μέ­να στην ελ­λη­νι­κή νο­μο­θε­σία. Το σύμ­φω­νο συμ­βί­ω­σης ανα­γνω­ρί­ζει ασφα­λι­στι­κά και κλη­ρο­νο­μι­κά δι­καιώ­μα­τα πα­ρό­μοια με του γάμου, ενώ επί­σης προ­βλέ­πει πιο σφι­χτές προ­ϋ­πο­θέ­σεις για τη λύση του από ό,τι ο προη­γού­με­νος νόμος. Ο νόμος αυτός απο­τε­λεί μια πολύ με­γά­λη κα­τά­κτη­ση της ίδιας της ΛΟΑΤ κοι­νό­τη­τας, η χει­ρα­φέ­τη­ση της οποί­ας και η δυ­να­μι­κή διεκ­δί­κη­ση της ορα­τό­τη­τάς της στον κοι­νω­νι­κό διά­λο­γο οδη­γεί το κρά­τος να κάνει αυτό το πρώτο βήμα.

 

Όμως ο νόμος αυτός δεν λύνει όλα τα προ­βλή­μα­τα. Δεν πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται για πα­ρά­δειγ­μα το δι­καί­ω­μα της τε­κνο­θε­σί­ας, ένα από τα ση­μα­ντι­κό­τε­ρα και ου­σια­στι­κό­τε­ρα δι­καιώ­μα­τα που δίνει το οι­κο­γε­νεια­κό δί­καιο. Ούτε επί­σης πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται το δι­καί­ω­μα της γο­νι­κής μέ­ρι­μνας για ήδη υπάρ­χο­ντα τέκνα του ενός από τους δύο συ­ντρό­φους. Ακόμα δεν πε­ρι­λαμ­βά­νε­ται το δι­καί­ω­μα της ανα­γνώ­ρι­σης των γάμων ή των συμ­φώ­νων συμ­βί­ω­σης για τα ζευ­γά­ρια εκεί­να που έχουν κάνει κάτι τέ­τοιο στο εξω­τε­ρι­κό.

Επι­πλέ­ον, τα ασφα­λι­στι­κά δι­καιώ­μα­τα πα­ρό­τι προ­βλέ­πο­νται στο νο­μο­σχέ­διο δεν δια­τυ­πώ­νο­νται ξε­κά­θα­ρα και η δια­σα­φή­νι­σή τους ενα­πό­κει­ται στην έκ­δο­ση προ­ε­δρι­κών δια­ταγ­μά­των από τα αρ­μό­δια υπουρ­γεία. Αν κα­νείς σκε­φτεί ότι οι προ­βλε­πό­με­νες με­λέ­τες για να εκ­δο­θούν τα αντί­στοι­χα προ­ε­δρι­κά δια­τάγ­μα­τα προ­ϋ­πο­θέ­τουν χρόνο αλλά και πο­λι­τι­κή βού­λη­ση, η ρύθ­μι­ση αυτή είναι εξαρ­χής προ­βλη­μα­τι­κή, γιατί αφε­νός στην πε­ρί­ο­δο που η ελ­λη­νι­κή κυ­βέρ­νη­ση εφαρ­μό­ζει ένα ακόμα μνη­μό­νιο οτι­δή­πο­τε προ­ϋ­πο­θέ­τει δη­μο­σιο­νο­μι­κό κό­στος είναι απευ­κταίο και άρα η κυ­βέρ­νη­ση θα προ­σπα­θή­σει να το απο­φύ­γει, και αφε­τέ­ρου τα προ­ε­δρι­κά δια­τάγ­μα­τα είναι ένας τρό­πος για να πα­ρα­πέμ­ψει κα­νείς το θέμα στις κα­λέν­δες.

Όλες αυτές οι πα­ρα­λεί­ψεις απο­δει­κνύ­ουν ότι το σύμ­φω­νο συμ­βί­ω­σης δεν απο­τε­λεί τη λύση για την πλήρη άρση των δια­κρί­σε­ων που υφί­στα­νται τα ΛΟΑΤ ζευ­γά­ρια. Θα χρεια­στεί πρώτα μια με­γά­λη ανα­μόρ­φω­ση του οι­κο­γε­νεια­κού δι­καί­ου όπου θα πε­ρι­λαμ­βά­νο­νται και οι ΛΟΑΤ οι­κο­γέ­νειες, ανα­μόρ­φω­ση που το υπουρ­γείο έχει δε­σμευ­τεί ότι σύ­ντο­μα θα φέρει.

Η πραγ­μα­τι­κά με­γά­λη, όμως, με­ταρ­ρύθ­μι­ση που θα λύσει τα προ­βλή­μα­τα δια­κρί­σε­ων όσον αφορά τα ΛΟΑΤ ζευ­γά­ρια είναι η ανα­γνώ­ρι­ση του δι­καιώ­μα­τος στον πο­λι­τι­κό γάμο με πλήρη και ίσα δι­καιώ­μα­τα. Και για να εί­μα­στε απο­λύ­τως ει­λι­κρι­νείς, εκεί θα χρεια­στού­με όλες τις δυ­να­τές συμ­μα­χί­ες, πο­λι­τι­κές και κι­νη­μα­τι­κές, αλλά και κάτι άλλο: την πο­λι­τι­κή βού­λη­ση, πράγ­μα που σή­με­ρα δεν υπάρ­χει.

Πηγή: http://www.rproject.gr