του Νικόλα Κολυτά
Θεωρώ πολύ δύσκολο αυτό που έκανε ο Τάσος Μπουλμέτης. Η ταινία αναφέρεται σε μια χρονιά που επηρέασε παγκόσμια την ανθρωπότητα και ο σκηνοθέτης αποτυπώνει την αντανάκλασή της στην εγχώρια πραγματικότητα δένοντάς την με τον αθλητικό θρύλο της τότε μπασκετικής ΑΕΚ .
Η αποτύπωση μιας ολόκληρης εποχής είναι δύσκολο πράγμα. Δεν είναι περιγραφή, είναι αφήγηση. Και γι αυτό όπως αναφέρεται και στην ταινία «οι ομάδες με προσφυγική ιστορία, όταν παίζουν αφηγούνται». Εμείς δηλαδή είδαμε την αφήγηση της αφήγησης. Την κινηματογραφική αφήγηση της αθλητικής αφήγησης.
Ο Αμερικάνος, ο Ζούπας, ο Λαρετζάκης, ο Τρόντζος και όλη η τότε ομάδα της ΑΕΚ, για κάποιους ήταν τα φτωχόπαιδα που κατέκτησαν την ευρώπη, για κάποιους άλλους οι παιδικοί τους ήρωες, για κάποιους άλλους η προσωρινή διέξοδος από τη χουντική πραγματικότητα, για κάποιους άλλους η αναζήτηση της χαμένης τους ζωής.
Όλοι αυτοί οι κάποιοι αφηγούνται το πώς έζησαν το κατόρθωμα αυτής της ομάδας. Ο Μπουλμέτης δένει υπέροχα τις συνεντεύξεις των τότε πρωταγωνιστών με τις μικρές ιστορίες που συναπαρτίζουν την ταινία μεταφέροντάς μας πενήντα χρόνια πριν. Ο πατέρας μου που ήτανε παιδάκι το 1968, μου το πιστοποίησε πως για μιάμιση κινηματογραφική ώρα μεταφέρθηκα στο πραγματικό 1968.
Είναι μια ταινία που ανεξαρτήτως οπαδικών προτιμήσεων παρουσιάζει ενδιαφέρον καθώς περισσότερο ηθογραφεί μια εποχή παρά την εξωραίζει στη ματιά του σήμερα. Γι αυτό και στις ηθογραφίες τα νοήματα δεν αποτυπώνονται στη λεκτική πολιτική ορθότητα αλλά στο νόημα και στο συναίσθημα που αφήνουν. Η μουσική της Ρεμπούτσικα καθώς και η φράση «κερδίσαμε γιατί δεν μπορούσαμε να χάσουμε μπροστά σε 80.000 κόσμο» νομίζω πως ήταν ανατριχιαστικές.
Ένα γεγονός που συνέβη 50 χρόνια πριν με έκανε ακόμη περισσότερο αεκτζή 50 χρόνια μετά.
Συνήθως στην παιδική ηλικία οι περισσοτεροι δενόμαστε με μια ομάδα. Αγαπάμε τα χρώματά της, έχουμε πρότυπα τους παίχτες της, χαιρόμαστε και λυπόμαστε στις νίκες και στις ήττες. Κατά κάποιο περίεργο τρόπο αυτό το δέσιμο είναι ένα παιδικό σύμπτωμα που ορισμένους ανθρώπους τους κυνηγά σε όλη τους τη ζωή. Άλλους πάλι τους αφήνει αδιάφορους.
Αν κάποιος ανήκει στην πρώτη κατηγορία, βλέποντας την ταινία θα ξαναγίνει ένα πιτσιρίκι αεκάκι. Που είτε μεγάλωσε με το Νεστορίδη και τον Παπαϊωάννου, είτε με τον Μπάγεβιτς και τον Μαύρο, είτε με το Μανωλά και το Νικολαϊδη, θα νιώσει ένα ανώτερο αλλά και πρωτόγονο συναίσθημα θαυμασμού στον παγκόσμιο Γιώργο Αμερικάνο αλλά και σε όλη την ΑΕΚ.
Άλλωστε αυτή είναι η ιστορία της ομάδας μας: ένα βαρύ φορτίο στην πλάτη, και ένα προκλητικό μέλλον μπροστά.
