Όλα ξεκίνησαν στις 17 Ιουνίου του 1972. Στα γραφεία του Δημοκρατικού Κόμματος των ΗΠΑ, συλλαμβάνονται κάποιοι διαρρήκτες που φέρουν επάνω τους «κοριούς» για υποκλοπές τηλεφωνημάτων. Ο πρόεδρος Ρίτσαρντ Νίξον αρνείται κάθε ανάμιξη…
Η παραίτηση Νίξον
Στις 9 Αυγούστου 1974, παρά τις προσπάθειες του 37ου προέδρου των ΗΠΑ να αποφύγει την παραπομπή του στη δικαιοσύνη, εξαναγκάζεται σε παραίτηση. Αν και ο Λευκός Οίκος διέψευσε τα πάντα και ο Νίξον επανεξελέγη το Νοέμβριο του 1972 με μεγάλη πλειοψηφία, το Μάιο του 1973 άρχισαν οι αποκαλύψεις.
Στην αρχή αποκαλύφθηκε η σχέση τριών κορυφαίων στελεχών της κυβέρνησης με τις υποκλοπές, οι οποίοι καταδικάστηκαν και φυλακίστηκαν. Στη συνέχεια παραιτήθηκε ο υπουργός Δικαιοσύνης Έλιοτ Ρίτσαρτνσον, εξαιτίας των πιέσεων που δέχτηκε και την προσπάθεια αποπομπής του ειδικού ανακριτή, Άρτσιμπαλντ Κοξ, ο οποίος είχε αναλάβει την υπόθεση. Όλα τα στοιχεία ενοχοποιούν το άμεσο περιβάλλον του Νίξον, άρα και τον ίδιο. Ο ομοσπονδιακός δικαστής Τζον Σιρίκα που κινεί τα νήματα διαλεύκανσης του μεγαλύτερου πολιτικού σκανδάλου στην ιστορία των ΗΠΑ, ανακηρύσσεται από το περιοδικό Τάιμ, ο άνθρωπος της χρονιάς. Ο αντιπρόεδρος, Τζέραλντ Φορντ, αναλαμβάνει την προεδρία μετά την παραίτηση Νίξον και μερικές εβδομάδες μετά, με προεδρικό διάταγμα απονέμει χάρη στον προκάτοχό του «για όσα αδικήματα ενδέχεται να διέπραξε από τις 20 Ιανουαρίου 1969 μέχρι τις 9 Αυγούστου 1974».
Το Βαθύ Λαρύγγι του Εφ Μπι Άι
Ο Καρλ Μπερνστάιν και ο Μπομπ Γούντγουορντ, ήταν δύο δημοσιογράφοι στην Ουάσινγκτον Ποστ. Οι δύο αυτοί άνθρωποι, ήταν που, ουσιαστικά με τις επίπονες έρευνές τους, έφεραν στο φως το σκάνδαλο. Αξιοποιώντας τα στοιχεία της πηγής τους, που οι εφημερίδες της εποχής ονόμαζαν Βαθύ Λαρύγγι, έκαναν έρευνα σε βάθος τα αποτελέσματα της οποίας έδειξαν την πόρτα εξόδου από την προεδρία στο Ρίτσαρντ Νίξον. Επί δεκαετίες οι δύο άνδρες αρνούνταν να αποκαλύψουν την ταυτότητα της πηγής τους, έχοντας δεσμευτεί πως θα την αποκαλύψουν μόνο μετά το θάνατό του. Την περασμένη Πέμπτη διαβάσαμε στις εφημερίδες πως ο μυστηριώδης άνθρωπος, που όλοι γνώριζαν ως Βαθύ Λαρύγγι, αποκαλύφθηκε ο ίδιος σε συνέντευξή του στο περιοδικό Βάνιτι Φέιρ. Ήταν ο Μαρκ Φελτ, 91 ετών σήμερα και πρώην υποδιευθυντής του Εφ Μπι Άι. Οι Μπερνστάιν και Γούντγουορντ, μετά την ομολογία του Φελτ, επιβεβαίωσαν την αλήθεια των λόγων του. Όπως είπε ο ίδιος στη συνέντευξη που παραχώρησε στο περιοδικό, ένας από τους λόγους που τον ώθησε στην πράξη του, ήταν η οικογένειά του που κατάφερε να τον πείσει πως η πράξη του είναι ηρωική και θα αποδειχτεί ωφέλιμη για τον ίδιο.
Ένα πολιτικό θρίλερ
Το 1976, ο αμερικανός σκηνοθέτης Άλαν Πάκουλα μετέφερε στον κινηματογράφο την υπόθεση του σκανδάλου Γουότεργκεϊτ. Η ταινία «Όλοι οι άνθρωποι του Προέδρου», ένα από τα πιο σημαντικά πολιτικά φιλμ που έχουν γυριστεί στις ΗΠΑ, ήταν βασισμένη στο αυτοβιογραφικό βιβλίο των δύο δημοσιογράφων, οι οποίοι πρωτοστάτησαν στην αποκάλυψη του σκανδάλου. Στους δύο πρωταγωνιστικούς ρόλους έχουμε δύο μεγάλους ηθοποιούς, τον Ντάστιν Χόφμαν (Μπερνστάιν) και το Ρόμπερτ Ρέντφορντ (Γούντγουορντ). Ο Πάκουλα κινηματογραφεί τις αγωνιώδεις προσπάθειες των δύο νεαρών δημοσιογράφων, οι οποίοι προσπαθούν να αποκρυπτογραφήσουν τα όσα τους λέει ο πληροφοριοδότης τους. «Ακολουθείστε το χρήμα» είναι η πρώτη του οδηγία κι όταν ο Γούντγουορντ τον ρωτά να του εξηγήσει τι εννοεί, εκείνος απαντά, «Δεν μπορώ να σας πω. Εσείς θα μου λέτε τι ξέρετε κι εγώ θα επιβεβαιώνω». Έτσι ξεκινάει η αγωνιώδης προσπάθειά τους να φτάσουν στην αλήθεια. Ακολουθώντας τα γεγονότα, ο Πάκουλα δεν αρκείται στην απλή καταγραφή τους. Άλλωστε είναι σκηνοθέτης και αυτό που κάνει είναι ταινία, άρα οφείλει να τηρήσει τους κανόνες. Έτσι με εξαιρετικό ρυθμό και νευρώδη σκηνοθεσία, δημιουργεί ένα πολιτικό θρίλερ που διαθέτει όλα τα στοιχεία που το κάνουν τέτοιο.
Τα τείχη της εξουσίας
Μπορεί οι περισσότεροι να γνωρίζουμε την υπόθεση της ταινίας, αλλά αυτό δεν εμποδίζει το σκηνοθέτη να δημιουργεί αγωνία και σασπένς, τέτοια ώστε να μας κρατά συνεχώς σε ένταση μέσα από τις συνεχείς σεναριακές ανατροπές. Από την άλλη μεριά και εκείνοι οι θεατές οι οποίοι δεν γνωρίζουν τα αληθινά γεγονότα, γοητεύονται από την εξέλιξη και απολαμβάνουν μια ταινία που πολύ δύσκολα θα τους αφήσει αδιάφορους. Αυτή είναι και η δύναμη του καλού αμερικάνικου σινεμά, που υπηρέτησε ο Πάκουλα, δηλαδή η ικανότητα να αφηγείται ιστορίες.
Το πιο ενδιαφέρον στοιχείο, πάντως, είναι εκεί που οι δύο κεντρικοί χαρακτήρες, αγωνίζονται να διαπεράσουν τα τείχη της εξουσίας και να πλησιάσουν την αλήθεια. Ουσιαστικά πρόκειται για μια ταινία χαρακτήρων, καθώς οι Μπερνστάιν και Γούντγουορντ σκιαγραφούνται και αναλύονται σε βάθος, γίνονται δυο άνθρωποι προσιτοί με τους οποίους ο θεατής συμπάσχει. Τα δυο ιερά τέρατα του αμερικανικού κινηματογράφου, Ντάστιν Χόφμαν και ο Ρόμπερτ Ρέντφορντ, δίνουν δύο συγκλονιστικές ερμηνείες αποτελώντας ένα από τα καλύτερα δίδυμα που έχουμε δει στη μεγάλη οθόνη.
Πέρα από τον Κίτρινο Τύπο
Με βαθιά πολιτική ματιά, ο σκηνοθέτης καταδεικνύει τη δύναμη του Τύπου, όταν αυτός λειτουργεί με ευσυνειδησία και σέβεται τη δεοντολογία. Η αξιέπαινη προσπάθεια των δύο νεαρών δημοσιογράφων και η τήρηση των κανόνων δείχνει πώς πρέπει να ασκείται το επάγγελμα, πώς γίνονται οι αποκαλύψεις, κάτι που ουδεμία σχέση έχει με αυτό που έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε τα τελευταία χρόνια, ιδίως στην τηλεόραση. Μαθήματα ήθους και αξιοπρέπειας από δύο δημοσιογράφους αλλά και από έναν σκηνοθέτη, αποκάλυψη του μεγάλου πολιτικού σκανδάλου που συντάραξε τις ΗΠΑ και μια μεγάλη ταινία που μακάρι να μας δοθεί η ευκαιρία να την ξαναδούμε.
Για την ιστορία, δίνουμε τα στοιχεία της ταινίας:
«Όλοι οι άνθρωποι του Προέδρου» («All the President’s men»)
Σκηνοθεσία: Άλαν Πάκουλα
Σενάριο: Γουίλιαμ Γκόλντμαν, βασισμένο στο ομώνυμο βιβλίο των Καρλ Μπερνστάιν και Μπομπ Γούντγουορντ
Έτος παραγωγής: 1976
Προβολή στην Ελλάδα: 14 Μαρτίου 1974
Διάρκεια: 138 λεπτά
Πρωταγωνιστούν: Ντάστιν Χόφμαν, Ρόμπερτ Ρέντφορντ, Τζέισον Ρόμπαρτς, Μάρτιν Μπάλσαμ, Τζακ Γούρντεν, Τζέιν Αλεξάντερ, Χολ Χόλμπρουκ.
πηγή: epohi.gr
Richard Nixon – Watergate
