
Οι Τσιγγάνοι και ο ξεχωριστός τρόπος ζωής τους ασκούσαν πάντα μια ξεχωριστή γοητεία σε όλους τους ανθρώπους. Ενας συνδυασμός παραμυθιού και πραγματικότητας, που μπορεί να οδηγήσει οπουδήποτε, μαζί με τη δυνατότητα επιστροφής, αν αυτό δεν μας ικανοποιεί, είναι κάτι που δεν αρνιέται εύκολα αυτός που αναζητά νέες εμπειρίες.
Από πολύ παλιά οι Τσιγγάνοι φρόντισαν να καλλιεργήσουν την άποψη ότι είχαν τη δυνατότητα να προβλέπουν το μέλλον. Από την άλλη πλευρά, λίγοι ήταν αυτοί που δεν θα ήθελαν να ξέρουν τι μέλλει γενέσθαι. Ετσι η όλη κατάσταση «έδεσε» και πολλές από τις «ιδιότητες» των Τσιγγάνων της ελληνικής επικράτειας, αλλά και άλλων χωρών στον υπόλοιπο πλανήτη, πέρασαν στην καθημερινή μας ζωή και όπως ήταν επόμενο, έγιναν στη συνέχεια και τραγούδια.
Αλήθεια, πόσοι από εμάς δεν ζήλεψαν, έστω για λίγο, τη δυνατότητα της συνεχούς εξερεύνησης – ανανέωσης νέων τόπων που πρεσβεύει ο νομαδικός τρόπος ζωής των Τσιγγάνων;
Καμία άλλη φυλή στον πλανήτη μας δεν έχει τραγουδηθεί τόσο πολύ, από διαφορετικούς λαούς, όσο οι Τσιγγάνοι. Σε όλες τις γλώσσες του κόσμου υπάρχουν τραγούδια που ξεχωρίζουν, όχι μόνο στο χώρο της παραδοσιακής μουσικής, αλλά και σε αρκετά από τα νέα τραγούδια.
Ειδικά στην Ελλάδα παλαιότερα, ένα μεγάλο μέρος του λαϊκού μας τραγουδιού είχε αναφορές στους Τσιγγάνους, τον τρόπο ζωής τους και τη φυσική ομορφιά που έχουν ως άνθρωποι.
Η λέξη τσαντίρι χρησιμοποιείται πια περισσότερο για να περιγράψει την ακαταστασία κάποιου κατοικήσιμου χώρου, αλλά αυτή η πρόχειρη κατοικία των Τσιγγάνων είχε παρουσία σε πολλά τραγούδια.
Γαρύφαλλο στ’ αυτί, η επιτυχία του Μάνου Χατζιδάκι σε στίχους του Αλέκου Σακελλάριου από την ταινία του 1955 Λατέρνα, φτώχεια και φιλότιμο, με σαφή περιγραφή της εμφάνισης μιας Τσιγγάνας: Γαρύφαλλο στ’ αυτί και στα μαλλιά μαντίλι.
Είναι το στόμα σου δροσιά, είναι φωτιά τα χείλη. Γαρύφαλλο στ’ αυτί, στο στόμα το τσιγάρο, πού είναι το τσαντίρι σου, για να ‘ρθω να σε πάρω.
Φέρε μια βόλτα τσίφτισσα, Τσιγγάνα τουρκογύφτισσα. Τσιγγάνα τουρκογύφτισσα, φέρε μια βόλτα τσίφτισσα.