ΕΚΠΟΜΠΕΣ

Screen Shot 2013-04-18 at 3.48.50 PMΕγκλωβισμένοι ανάμεσα στον Μπερλουσκόνι και τη Μαφία, οι μετανάστες στην Ιταλία βρίσκονται υπό διωγμό. Μαύροι, τσιγγάνοι, Ρουμάνοι και Σλάβοι βρίσκονται στο στόχαστρο. «Αγανακτισμένοι πολίτες» πυροβολούν Αφρικανούς, τσιγγάνικοι καταυλισμοί καίγονται από τον οργισμένο όχλο, εκτελεστές της Καμόρα θερίζουν αδιακρίτως μαύρους, και πολιτοφύλακες περιπολούν στους δρόμους των πόλεων σύμφωνα με το νέο αντιμεταναστευτικό νόμο.
«Στην ιστορία της Ιταλίας υπήρξε μια άλλη στιγμή, όταν σκέφτηκαν να εμπιστευτούν την ασφάλεια σε άτομα που γυρνούσαν στους δρόμους με το ίδιο χρώμα πουκάμισο», λέει η αποδυναμωμένη αριστερά κάνοντας σαφέστατους υπαινιγμούς για τους Μελανοχίτωνες του Μουσολίνι. Την ίδια ώρα ο υπουργός Άμυνας της κυβέρνησης Μπερλουσκόνι, εξαίρει την ανδρεία των στρατιωτών του φασιστικού καθεστώτος, ενώ δήμαρχος της Αιώνιας Πόλης εκλέγεται ο Τζιάννι Αλλεμάνο, που στα νιάτα του ανήκε σε νεοφασιστικό κόμμα.
Προς τα πού βαδίζει η Ιταλία;
Και συμπληρώνουμε εμείς κι η Ελλάδα;

3Οι δύο εκπομπές από το «Κουτί της Πανδώρας» που ρίχνουν φως στην υπόθεση των γερμανικών οφειλών.

Η Γερμανία σήμερα δεν έχει τίποτα που να θυμίζει τον Β Παγκόσμιο πόλεμο. Οι Γερμανοί πολύ πιο γρήγορα από ό,τι σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες έγιναν φίλοι μας. Η φιλία όμως αυτή δεν συνοδεύτηκε με τις αποζημιώσεις από τις καταστροφές που προξένησαν στην Ελλάδα. Το ιστορικό και όχι μόνο δημοσιογραφικό ερώτημα είναι, αν για αυτό φταίει η Γερμανία ή η Ελλάδα.

Οι Γερμανοί αποδέχονται ότι πήραν το κατοχικό δάνειο. Περιέργως η ελληνική διπλωματία, δεν διεκδίκησε ούτε αυτό το αναγνωρισμένο από τους Γερμανούς, χρέος.

Η Γερμανία αρνείται να μιλήσει για τις αποζημιώσεις και το δάνειο. Στο πρόσφατο μάλιστα μνημόνιο απαίτησε να υπάρξει όρος ότι δεν πρόκειται να συμψηφιστεί το δάνειο που παίρνει η Ελλάδα με άλλες οφειλές.

Μπορεί σήμερα το ελληνικό κράτος να έχει αποτελέσματα στην διεκδίκηση του δανείου ή των αποζημιώσεων;

Ποια είναι η σχέση του «χασάπη της Θεσσαλονίκης» Μαξ Μέρτεν στην υπόθεση των αποζημιώσεων; Ποια η αλήθεια για τον Κωνσταντίνο Καραμανλή;

1262_hroniko-diktatoriasΕπτά «πέτρινα» χρόνια μέσα από την κάμερα του Παντελή Βούλγαρη.
«Το Χρονικό της Δικτατορίας 1967- 1974», ένα ανέκδοτο ντοκιμαντέρ του Έλληνα σκηνοθέτη.
Το 37λεπτο ανέκδοτο ντοκιμαντέρ του Παντελή Βούλγαρη «Το Χρονικό της Δικτατορίας 1967- 1974». ταινία, η οποία περιέχει πολύτιμο αρχειακό υλικό· από την κηδεία των Γεωργίου Παπανδρέου και Γιώργου Σεφέρη ως τις δίκες του Αλέκου Παναγούλη και άλλων αγωνιστών.
« Σε αυτό το φιλμ υπάρχει ό,τι καταφέραμε εμείς που μείναμε στον τόπο » είπε ο σκηνοθέτης, ο οποίος θυμήθηκε ότι την ώρα του πραξικοπήματος του 1967 ο ίδιος συμμετείχε στα γυρίσματα της ταινίας «Κιέριον» του Δήμου Θέου. « Συμμετείχαν όλοι» είπε συγκινημένος. « O Αγγελόπουλος, η Μαρκετάκη, ο Φέρρης, ο Βαλτινός. Ήταν μια ταινία όμως που άρχισε να φθίνει,γιατί άλλους τους συνελάμβαναν και άλλοι φεύγανε».
Σιγά σιγά άρχισε να καταγράφει ό,τι μπορούσε με μια κάμερα Super 8. Φυλακές του Μπογιατίου, κάποια στρατοδικεία… Αργότερα το υλικό έφθασε στο Παρίσι, όπου ο Κώστας Γαβράς το είδε μαζί με τον Κρις Μαρκέρ. Αμέσως βοήθησαν τον Βούλγαρη, στέλνοντάς του μια μηχανή 16 mm και φιλμ. Έτσι συνεχίστηκε η κινηματογράφηση. Η κηδεία του Πέτρουλα, οι φυλακές της Ακροναυπλίας, η πορεία της Ειρήνης. « Στη Δικτατορία, από ένστικτο, φανταζόμασταν ότι κάτι θα συμβεί στην κηδεία του Γεωργίου Παπανδρέου », ανέφερε ο σκηνοθέτης, « αλλά κανείς δεν μπορούσε να διανοηθεί ότι θα μαζεύονταν 500.000 άνθρωποι. Ήταν ένας τρόπος για να φανεί ότι η Ελλάδα δεν είναι μια χώρα που δεν αντιδρά ». Όλα αυτά όμως γίνονταν κρυφά. Έπρεπε να έχεις ειδική άδεια για να κυκλοφορείς με κάμερα στους δρόμους της Αθήνας. « Ήταν μια εποχή συντροφικότητας, το ξεκίνημα του Νέου Ελληνικού Κινηματογράφου, μια εποχή που τη θυμάμαι σε ένα κλίμα φοβίας και ανασφάλειας,αλλά ταυτόχρονα και βαθιάς ανθρωπιάς. Άρα, είναι ένα χρήσιμο υλικό.Για να ξαναθυμηθούμε εμείς και για να μάθουν οι νέοι ».

1Ντοκιμαντέρ σχετικά με τα θύματα του φασισμού στην Ισπανία μετά τη δικτατορία του Φράνκο μέχρι τις μέρες μας.

Αποτελείται αποκλειστικά από συνεντεύξεις στα θύματα της ισπανικής ακροδεξιάς από το θάνατο του Φράνκο, στα τέλη του 1975, μέχρι σήμερα. Μιλάνε συγγενείς και φίλοι δολοφονημένων από το φασισμό, θύματα φασιστικών επιθέσεων και κάποιοι δημοσιογράφοι, ιστορικοί και μέλη κοινωνικών οργανώσεων. Όπως δηλώνουν οι ίδιοι οι παραγωγοί, «ξεκινώντας από ένα προσωπικό δράμα, φτάνουμε σε μία κοινωνική πραγματικότητα που δεν είναι προϊόν της τύχης, όπως είναι πολλές φορές μία αρρώστια ή ένα αυτοκινητιστικό δυστύχημα, αλλά έχει άμεση σχέση με το κοινωνικό και οικονομικό σύστημα στο οποίο ζούμε και με την ύπαρξη ρατσιστικών και φασιστικών ομάδων». Δεν πρόκειται επομένως για ένα ντοκιμαντέρ που θέλει να εμβαθύνει στην τραγωδία ή στον πόνο, γιατί με αφορμή αυτές τις τραγωδίες οι συγγενείς και φίλοι των θυμάτων έχουν κάνει πολύ ενδιαφέρουσες σκέψεις για να καταλάβουν την κοινωνία στην οποία ζούμε. Με τις διαφορές τους (μιλάμε για μία περίοδο πάνω των 35 ετών, με καταστάσεις αναγκαστικά διαφορετικές), έχουν πολλά να πουν και να συνεισφέρουν: για το ρόλο της αστυνομίας, για τη δικαιοσύνη, για τα ΜΜΕ, για τους πολιτικούς…

Δείτε παλιότερη εκπομπή από το Κουτί της Πανδώρας με ένα εκτενές αφιέρωμα στη Χρυσή Αυγή όταν κανείς δεν φανταζόταν ότι μερικά χρόνια αργότερα η οργάνωση του Νίκου Μιχαλολιάκου θα έμπαινε στη Βουλή με 21 βουλευτές.

1Ο όρος γενοκτονία, καθιερώθηκε επίσημα μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, για να περιγράψει εγκλήματα που αποβλέπουν στη συστηματική και επιδιωκόμενη εξόντωση ολόκληρης φυλής ή τμήματος αυτής σε ορισμένο γεωγραφικό τόπο. Κάτι τέτοιο επιτυγχάνεται είτε με διαδοχικούς ομαδικούς φόνους, είτε μέσω άλλων μεθόδων που συμβάλουν στην μαζική εξόντωση ατόμων που ανήκουν σε συγκεκριμένη φυλή. Μια από τις πιο χαρακτηριστικές γενοκτονίες που συναντά κανείς στην ανθρώπινη ιστορία είναι το Ολοκαύτωμα των Εβραίων από τους Γερμανούς Ναζί, το Holodomor της Ουκρανίας, τις θηριωδίες των αποικιοκρατικών καθεστώτων στην Ασία και την Αφρική.

Η μεγαλύτερη όμως γενοκτονία που συνέβη ποτέ στην πλανήτη, αλλά και ταυτόχρονα η λιγότερο συζητημένη, είναι αυτή των Ιθαγενών Ινδιάνων της Αμερικανικής Ηπείρου. Συνολικά από τα πρώτα χρόνια της «ανακάλυψης» της Αμερικής, μέχρι και το τέλος του 19ου αιώνα, πάνω από 80.000.000 Ιθαγενείς εξοντώθηκαν. Συγκεκριμένα, ο αριθμός των Ιθαγενών στην Βόρεια Αμερική το 1919 έφτανε τους 400.000, μόλις… 18 με 19 εκατομμύρια λιγότεροι σε σύγκριση με το 1492, όπως αναφέρει το Ethical Canons and Scientific Inquiry (Genocide of Native Americans). Ο David Stannard στο βιβλίο του, American Holocaust, (1992, σ. 74-75, s.151), κάνει λόγο για 100 εκατομμύρια ανθρώπους που εξοντώθηκαν συνολικά, μεταξύ αυτών γύρω στα 18 εκατομμύρια σε περιοχές του Βόρειου Μεξικού, ενώ οι θάνατοι που συνδέονται με το εμπόριο δουλείας Ιθαγενών υπολογίζονται στα 28 εκατομμύρια. Όπως όλα δείχνουν, οι ιθαγενείς πλήρωσαν πολύ ακριβά τα προνόμια που είχαν να κατοικούν σε πλούσια εδάφη.

1Το ντοκιμαντέρ αυτό αποτελεί μια συνοδευτική προσπάθεια του βιβλίου «Οι Άνθρωποι που Κύκλωσαν το Άλφα», το οποίο έχει στόχο την αποκατάσταση της ιστορικής μνήμης της αναρχικής αντίστασης στη φρανκική δικτατορία. Το χρονικό διάστημα που καλύφθηκε εδώ πέρα -απ’ το 1939 ως το 1963- δεν εξιστορήθηκε πλήρως, αλλά περιορίστηκε στο υλικό που συγκεντρώθηκε κατά τις επαφές μας, στην προσπάθεια μας να συλλέξουμε στοιχεία για το βιβλίο.

Οι Eduard Pons Prades, Salvador Gurruchari και  Octavio Alberola μας καταθέτουν τις μαρτυρίες τους για την κοινωνική και πολιτική συγκυρία της εποχής. Μέσα από αυτή τη κατάθεση γίνεται μια προσπάθεια να δωθούν απαντήσεις σε σχέση με τη πιο θολή ιστορική περίοδο της Ισπανίας: αυτής της δικτατορίας του Φράνκο.

Την ιστορική αναδρομή αυτή συνθέτουν επίσης πρόσωπα όπως οι Josep Terrades, Juan Gutiérrez και Clotilde Cervera. Οι τελευταίοι μας μεταφέρουν την προφορική ιστορική παράδοση των περιοχών που ζουν.

Η αφήγηση ξεκινά από τον ποταμό Έβρο, εκεί όπου δόθηκε η πιο καθοριστική μάχη του Ισπανικού εμφυλίου. Θα ακολουθήσει τη διαδρομή μέχρι το στρατόπεδο συγκέντρωσης του Vernet d´ Ariege στη Νότια Γαλλία, εκεί όπου οδηγήθηκαν κάποιοι από τους 500.000 πρόσφυγες, ηττημένους των φασιστών. Η αφήγηση συνεχίζεται με το τελευταίο ταξίδι του Quico Sabaté στο Mas Clarà αλλά και την ενέδρα που έστησε η Guardia Civil
στον Facerias στην περιοχή Nou Barris στη Βαρκελώνη. Ακολουθεί η επανένωση των δύο τάσεων της CNT και η δημιουργία της Defensa Interior καθώς και η δολοφονία από το φρανκικό καθεστώς των Granados και Delgado.

krax 12Πολλές φορές η ιστορία επαναλαμβάνεται είτε σαν κωμωδία είτε σαν τραγωδία. Είναι το κραχ του ’29 ίδιο με το σημερινό; Σίγουρα έχει ομοιότητες, αλλά και διαφορές. Μία από τις διαφορές σε σχέση με το σήμερα, χωρίς να θέλουμε να γίνουμε κυνικοί, είναι ότι το ΄29 οι χρηματιστές και οι κεφαλαιοκράτες έπεφταν από τα μπαλκόνια, ενώ σήμερα πέφτουν οι εργαζόμενοι! Το ερώτημα όμως παραμένει και ίσως να απαντηθεί, εν μέρει, βλέποντας το ντοκιμαντέρ. Δείτε επίσης την προσπάθεια του καπιταλισμού σε παγκόσμιο επίπεδο να ξεπεράσει την κρίση μέσω των στρατιωτικών εξοπλισμών.

Η «Μεγάλη Ύφεση», όπως χαρακτηρίστηκε στις ΗΠΑ, σύμφωνα με τους αναλυτές προκλήθηκε μετά από το χρηματιστηριακό κραχ, που ξεκίνησε στις 24 Οκτωβρίου του 1929, την λεγόμενη Μαύρη Πέμπτη. Το τέρμα της κρίσης στις ΗΠΑ ταυτίστηκε με το έναυσμα της πολεμικής οικονομίας του 2ου παγκοσμίου πολέμου, γύρω στο 1939.

ΝΑΖΙ 2Η αρχική γοητεία του ναζισμού στηρίχτηκε στα πολλά δήθεν οφέλη που διαφαίνονταν για της λαϊκές εργαζόμενες τάξης από την πολιτική τους, συμπεριλαμβανομένης της πλήρους απασχόλησης, των πρωτοβουλιών για της αγροτικές καλλιέργειες και των τεραστίων έργων υποδομής.

Ενώ οι μαζικές διαδηλώσεις και φιέστες επιχειρούσαν να φέρουν μαζί το λαό και το κόμμα, μέσα από έναν εξαναγκαστικό συμβιβασμό των τάξεων.

Στο επίκεντρο του εθνικού σοσιαλισμού βρισκόταν – βρίσκεται η ρατσιστική – φυλετική θεώρηση. Με ένα μοναδικό φίλτρο εθνικισμού, μιλιταρισμού και φυλετίκης θεωρίας, ο Χίτλερ και οι ναζί δίδαξαν το γερμανικό λαό να πιστεύει ότι ήταν η Άρχουσα κυρίαρχη Φυλή.

Ο αντισημιτισμός απέκτησε σύντομα νόμιμη- νομική βάση. Ο διωγμός των μη αρίων εντάθηκε και το 1941-42 τα SS άρχισαν τη συστηματική εξόντωση των Εβραίων, των τσιγγάνων, των νοητικά και σωματικά ανάπηρων και των ομοφυλόφιλων της Γερμανίας. Εννοείται και όλων των πολιτικών αντιπάλων τους και ιδιαιτέρα των κομουνιστών.

Μετά κατακτώντας την υπόλοιπη Ευρώπη επιχείρησαν να δώσουν τη λεγόμενη «τελική λύση » με την εξόντωση περίπου έξι εκατομμύριων Εβραίων