Πριν από 65 χρόνια η Βρετανία πραγματοποίησε πραξικόπημα στο Ιράν
Η Βρετανία κυριάρχησε στα μεγάλα πετρελαϊκά αποθέματα του Ιράν από τις αρχές του 20ου αιώνα. Η ιστορία της βιομηχανίας πετρελαίου του Ιράν ξεκίνησε το 1901, όταν ο βρετανός κερδοσκόπος William D’Arcy έλαβε παραχώρηση από το Ιράν (με αντάλλαγμα μόλις £20,000 (£2 εκατομμύρια σήμερα), για να διερευνήσει και να αναπτύξει τους πετρελαϊκούς πόρους του νότιου Ιράν, σε μια έκταση 1.200.000 τετ.χλμ.
Η ανακάλυψη του πετρελαίου το 1908 οδήγησε στη δημιουργία το 1909 της βασισμένης στο Λονδίνο αγγλο-Περσικής πετρελαϊκής εταιρείας (APOC). Με την αγορά της πλειοψηφίας των μετοχών της εταιρείας το 1914, η βρετανική κυβέρνηση κέρδισε τον άμεσο και πλήρη έλεγχο της ιρανικής πετρελαϊκής βιομηχανίας, την οποία δεν θα παραιτηθεί για 37 χρόνια. Έτσι, οι Ιρανοί αποκλείστηκαν από το να επωφεληθούν από τους δικούς τους φυσικούς πόρους, ενώ οι πλειοψηφία του κόσμου παραιτήθηκε απ’τη διεκδίκιση τους, ζώντας σε πλήρη ανέχεια και φτώχεια.
Ο Ουίνστον Τσόρτσιλ περιέγραψε τα αποθέματα πετρελαίου του Ιράν ως «ένα δώρο από την παραμυθοχώρα πέρα από τα πιο τρελά όνειρά μας».
Όταν ο Mohammad Mossadegh εξελέγη δημοκρατικά ως πρωθυπουργός του Ιράν το 1951, με το σχέδιο εθνικοποίησης του απείλησε τη χρόνια λεηλασία της Βρετανίας στη χώρα του. Ο Clement Attlee (Πρωθυπουργός της Βρετανίας 1945 – 1951) απέστειλε πολεμικά πλοία στο Ιράν σε απάντηση στο πρόγραμμα του Mossadegh. Ένας οικονομικός αποκλεισμός είχε ήδη τεθεί στη χώρα, ωθώντας μια ήδη φτωχή χώρα λόγω βρετανικών λεηλασιών, σε περισσότερη εξαθλίωση. Τον Αύγουστο του 1953, η Βρετανία προχώρησε σε ένα πραξικόπημα το οποίο ανέτρεψε τον Mossadegh και τη δημοκρατία του Ιράν.
Το BBC χρησιμοποίησε ακόμη και κωδικοποιημένα μηνύματα για να ειδοποιήσει τον Σάχη ότι ο Mossadegh είχε εξαλειφθεί. Όλα αυτά έγιναν έτσι ώστε η Βρετανία να μπορέσει να επιστρέψει στην ανεμπόδιστη νομή του πλούτου του Ιράν. Δεν ήταν η πρώτη φορά που οι Βρετανοί πραγματοποίησαν πραξικόπημα στο Ιράν για να λεηλατήσουν τους φυσικού πόρους του. Το 1921 με πραξικόπημα είχαν εγκαταστήσει τον Σάχη Reza. Τον πρώτο Σάχη της δυναστείας Pahlavi, μια δυναστεία που έμελλε να είναι καθεστώς μέχρι την επανάσταση του 1979…
Με πληροφορίες από το @ Crimes of Britain
