Προφυλακιστέος ο Mr Βιολάντα

Προφυλακιστέος ο Mr Βιολάντα

των Δανάης Κισκήρα – Μπαρτσώκα και Μιχαήλ Άγγελου Κωνσταντόπουλου
Αλυσίδα παραλείψεων οδήγησε πέντε εργαζόμενες στον μαζικό θάνατο ● Σοβαρές, εγκληματικές και διαδοχικές παραβιάσεις στοιχειωδών κανόνων βιομηχανικής ασφάλειας και τεχνικές αστοχίες έδειξε το πόρισμα της Πυροσβεστικής.

Τον δρόμο για τη φυλακή πήρε ο ιδιοκτήτης του εργοστασίου «Βιολάντα», ο οποίος απολογούνταν ενώπιον του ανακριτή επί τέσσερις ώρες και σαράντα πέντε λεπτά για την έκρηξη που στοίχισε τη ζωή πέντε εργατριών την 26η Ιανουαρίου.

Η σύλληψή του πραγματοποιήθηκε το περασμένο Σάββατο, μετά την απόφαση της Εισαγγελίας να αναβαθμίσει το κατηγορητήριο. Η κατηγορία του εμπρησμού και της έκρηξης μετατράπηκε από πλημμέλημα εξ αμελείας σε κακούργημα με ενδεχόμενο δόλο.

Ο κατηγορούμενος, στον οποίο έδειξαν βίντεο και φωτογραφίες, φέρεται να δήλωσε συγκλονισμένος από την έκρηξη και να ισχυρίστηκε ότι δεν γνώριζε πως υπήρχε κίνδυνος, ενώ προς επίρρωση αυτού του ισχυρισμού του είπε ότι στον χώρο αυτόν έπαιζαν τα ίδια του τα παιδιά. Ο ιδιοκτήτης, σύμφωνα με πληροφορίες, υπέδειξε ανθρώπους που υπέγραφαν, συνεργάτες του που είχαν την ευθύνη για πολλά πράγματα και φέρεται να είπε ότι έφτασε πολύ αργά στα αυτιά του το θέμα της οσμής.

Εντύπωση αλλά και πολλές αντιδράσεις προκάλεσαν μερικές δεκάδες ανθρώπων που την Τρίτη είχαν συγκεντρωθεί σε ένδειξη συμπαράστασης στο πρόσωπο του κατηγορουμένου έξω από το δικαστικό μέγαρο, ενώ το Εργατικό Κέντρο Τρικάλων σε ανακοίνωσή του κατήγγειλε πως η συγκέντρωση αυτή κάθε άλλο παρά αυθόρμητη ήταν, αλλά «έγινε μετά από οργανωμένη παρέμβαση της εργοδοσίας μέσω ενός στενού πυρήνα στελεχών της επιχείρησης και συγγενών του εργοδότη».

Το πόρισμα

Σοβαρές, εγκληματικές και διαδοχικές παραβιάσεις στοιχειωδών κανόνων βιομηχανικής ασφάλειας, τεχνικές αστοχίες που δεν αποκαταστάθηκαν και επανειλημμένες προειδοποιήσεις εργαζομένων που αγνοήθηκαν συνθέτουν, σύμφωνα με το πόρισμα της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, το σκηνικό που οδήγησε στη φονική έκρηξη στο εργοστάσιο της «Βιολάντα».

Η τεχνική έκθεση δεν περιγράφει απλώς ένα ατύχημα, όπως θέλει να το παρουσιάσει η εργοδοσία του εργοστασίου, αλλά μια αλυσίδα παραλείψεων που οδήγησε πέντε εργαζόμενες στον μαζικό θάνατο και αποτελεί υπόθεση βαρύνουσας εργοδοτικής ευθύνης. Το πόρισμα των πραγματογνωμόνων περιγράφει μια εγκατάσταση όπου κρίσιμα συστήματα προστασίας είτε υπολειτουργούσαν είτε δεν λειτουργούσαν καθόλου, ενώ η διαρροή αερίου φαίνεται ότι εξελισσόταν επί μακρόν χωρίς ουσιαστική παρέμβαση.

Μια σημαντική επισήμανση είναι πως, ακόμα και αν υπήρχαν ανιχνευτές διαρροής, δεν θα είχαν αποτέλεσμα γιατί ήταν αποσυνδεδεμένη η ηλεκτροβάνα. «Ακόμη και να υπήρχαν ανιχνευτές διαρροής εντός του κτιρίου που κάηκε, αυτοί δεν θα μπορούσαν να λειτουργήσουν αποτελεσματικά, καθότι η ηλεκτροβάνα ήταν αποσυνδεδεμένη και δεν μπορούσε να επιτελέσει τον κύριο σκοπό της, δηλαδή τη διακοπή παροχής αερίου», αναφέρεται χαρακτηριστικά.

Οι έρευνες εντόπισαν εκτεταμένες φθορές στο υπόγειο δίκτυο προπανίου που συνέδεε δύο υπέργειες δεξαμενές 5.000 και 9.000 λίτρων με το κτίριο 2, το οποίο καταστράφηκε ολοσχερώς. Δοκιμές με άζωτο και χρωματισμένο νερό επιβεβαίωσαν πολλαπλά σημεία διάτρησης, ενώ κατά τις εκσκαφές διαπιστώθηκε έντονη οσμή καυσίμου. Οπως σημειώνεται, «μετά τις ενέργειες διάνοιξης των οπών και την εμφάνιση οσμής υγραερίου σε όλο το μήκος της διαδρομής από τις υπέργειες δεξαμενές μέχρι και το υπόγειο, τεκμηριώνεται πλήρως η διαρροή και η παρουσία υψηλών συγκεντρώσεων αυτού στη διαλαμβανόμενη αυτή διαδρομή με συσσώρευσή του στο υπόγειο του κτιρίου 2, όπου και σημειώθηκε η έκρηξη».

Το πόρισμα δείχνει ότι βασικά μέτρα ασφαλείας δεν λειτουργούσαν. Οπως αναφέρεται, τη στιγμή του συμβάντος οι δεξαμενές δεν είχαν σύστημα καταιονισμού νερού (αυτόματο σύστημα κατάσβεσης). Ωστόσο, σε φωτογραφία του 2024 φαίνεται ότι υπήρχε τέτοιο σύστημα πάνω από αυτές. Μέχρι στιγμής δεν έχει διευκρινιστεί πότε και γιατί αφαιρέθηκε. Παράλληλα, επισημαίνεται ότι ο χώρος όπου συγκεντρώθηκε το αέριο δεν φαίνεται να έχει νόμιμη οικοδομική άδεια, γεγονός που δημιουργεί σοβαρά ερωτήματα για τη νομιμότητα των εγκαταστάσεων.

Ιδιαίτερα σημαντικό είναι και το εύρημα για την ηλεκτροβάνα ασφαλείας. Βρέθηκε σε σημείο του δικτύου σωληνώσεων έξω από το κτίριο 2, αλλά ήταν αποσυνδεδεμένη και τα καλώδιά της κρέμονταν. Η ηλεκτροβάνα έχει ρόλο να διακόπτει αυτόματα την παροχή όταν οι αισθητήρες εντοπίζουν διαρροή. Εφόσον όμως ήταν εκτός λειτουργίας, σε περίπτωση διαρροής δεν θα μπορούσε να διακοπεί η παροχή.

Οι μαρτυρίες των εργαζομένων δείχνουν ότι το πρόβλημα δεν προέκυψε ξαφνικά αφού, όπως αναφέρεται στο πόρισμα: «Από την πλειονότητα των εργαζομένων που απασχολούνταν στο κτίριο 2/πτέρυγα Β, προκύπτει ότι κατά το τελευταίο χρονικό διάστημα πριν από το συμβάν υπήρχε επανειλημμένη και παροδική αντίληψη οσμής, η οποία από τους ίδιους περιγράφεται είτε ως οσμή υγραερίου/γκαζιού είτε ως έντονη δυσάρεστη οσμή, εντοπιζόμενη κυρίως στον χώρο των τουαλετών του κτιρίου 2 και στον χώρο της λάντζας». Παρά τις αναφορές, «η οσμή εξακολουθούσε να γίνεται αντιληπτή, χωρίς να προκύπτει ότι αποκαταστάθηκε οριστικά ή ότι ελήφθησαν μέτρα που να εξάλειψαν το φαινόμενο», πράγμα που αποδεικνύει για ακόμα μία φορά την αδιαφορία της εργοδοσίας στα όσα παράπονα καταγράφονταν από τους εργαζόμενους.

Πηγή: efsyn.gr

63