ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Σύμφωνα με τον ιταλικό Τύπο, έγγραφο το οποίο πρόκειται να αποκαλυφθεί απόψε από εκπομπή του δημόσιου ιταλικού τηλεοπτικού καναλιού Rai Tre, αποδεικνύει ότι μετά την εκτέλεση του Μπενίτο Μουσολίνι, τρεις αντάρτες παρτιζάνοι παρέδωσαν τα μυστικά αρχεία του στις βρετανικές μυστικές υπηρεσίες.
Πρόκειται για τριάντα επτά φακέλους απόρρητων ντοκουμέντων με αλληλογραφία του φασίστα δικτάτορα, που ο ίδιος θεωρούσε καθοριστικής σημασίας. Το συγκεκριμένο έγγραφο που συντάχθηκε στις 18 Μαΐου του 1945, από συνταγματάρχη των βρετανικών μυστικών υπηρεσιών, φυλάσσεται στο Εθνικό Αρχείο του Λονδίνου και έχει, πλέον, αποχαρακτηρισθεί.

Στις 28 Απριλίου του 1945 ο Μουσολίνι και η ερωμένη του, Κλαρέτα Πετάτσι, εκτελέσθηκαν από τους παρτιζάνους στο Τζουλίνο ντι Μετζέγκρα, έξω από το Κόμο. Λίγες εβδομάδες αργότερα, όπως γράφει σήμερα η εφημερίδα La Stampa, o υπεύθυνος των βρετανικών μυστικών υπηρεσιών στην Ρώμη έλαβε ένα τηλεφώνημα από την πρεσβεία του, με το οποίο πληροφορήθηκε ότι τρεις αρχηγοί των ανταρτών, που είχαν καθοριστικό ρόλο στην σύλληψη του ιδρυτή του φασισμού, είχαν στα χέρια τους τεράστιου βάρους έγγραφα, τα οποία είχαν εξασφαλίσει κατά την φάση της σύλληψης του Μπενίτο Μουσολίνι.

Σύμφωνα με την εφημερίδα, οι προϋποθέσεις που έθεσαν οι τρεις αντάρτες, φέρονται να ήταν οι εξής: τα συγκεκριμένα έγγραφα να μην χρησιμοποιηθούν σε βάρος της Ιταλίας, όπως και να μπορέσουν να τα παραδώσουν σε έναν Βρετανό, ανώτερο αξιωματικό. Σε ό,τι αφορά, δε, το μέλλον δυο εκ των τριών ανταρτών, ένας ζήτησε να μπορέσει να κληθεί στην Μεγάλη Βρετανία και να προσληφθεί από επιχείρηση κατασκευής αεροσκαφών ή από την βρετανική πολεμική αεροπορία, και ο δεύτερος -ο οποίος ήταν γιατρός- να λάβει βρετανική υπηκοότητα.

Η επέτειος της 29ης Μαΐου 1453, ημέρα κατά την οποία «εάλω η Πόλις», προσεγγίζεται παραδοσιακά από το αστικό εκπαιδευτικό σύστημα και τους εθνικιστικούς κύκλους με όρους θρησκευτικού θρήνου, μεταφυσικής μοιρολατρίας ή μιας προαιώνιας σύγκρουσης πολιτισμών. Ωστόσο, η πτώση της Κωνσταντινούπολης δεν ήταν το αποτέλεσμα κάποιας θείας δίκης ή μιας τυχαίας στρατιωτικής παράλειψης, όπως ο μύθος της Κερκόπορτας. Ήταν η νομοτελειακή κατάρρευση ενός ιστορικά ξεπερασμένου, παρακμιακού κοινωνικοοικονομικού σχηματισμού μπροστά σε μια αναδυόμενη δύναμη.

Σαν σήμερα, στις 25 Μαΐου 1936, το λιμάνι της Νέας Υόρκης τέθηκε στο επίκεντρο μιας από τις πιο εμβληματικές και διδακτικές μάχες του αμερικανικού προλεταριάτου. Η μεγάλη απεργία των ναυτικών που ξέσπασε εκείνη τη μέρα δεν ήταν απλώς μια σύγκρουση με τους εφοπλιστές για τα μεροκάματα· ήταν μια ανοιχτή εξέγερση της εργατικής βάσης ενάντια στην πουλημένη συνδικαλιστική γραφειοκρατία, προσφέροντας μέχρι σήμερα πολύτιμα διδάγματα.

του Γιώργου Αλλαμανή

Πωλείται: Κρεολή μαύρη γυναίκα, 25 ετών. Γέννησε πριν από 10 μήνες, έχει γάλα χωρίς παιδί. Μαγειρεύει, φτιάχνει γλυκά, σιδερώνει και ράβει». Η αγγελία δημοσιεύθηκε το 1859 στη βραζιλιάνικη εφημερίδα Diario de Pernambuco.

Από τον 16ο αιώνα ώς τα τέλη του 19ου πέντε εκατομμύρια Αφρικανοί απήχθησαν και μεταφέρθηκαν βίαια στη Βραζιλία. Εγιναν σκλάβοι. Οχι όλοι, όσοι επέζησαν από τις άθλιες συνθήκες της θαλάσσιας μεταφοράς. Τα τελευταία 24ωρα οι δουλέμποροι τους τάιζαν λίγο καλύτερα για να ψευτο-δυναμώσουν και να τους πουλήσουν πιο ακριβά.

Προ ημερών η Βραζιλία τίμησε την 138η επέτειο από την επίσημη κατάργηση της δουλείας, τον Μάιο του 1888. Ηταν η τελευταία λατινοαμερικανική χώρα που απελευθέρωσε τους σκλάβους. Η απόφαση εξόργισε τους γαιοκτήμονες γιατί έχασαν περιουσιακά στοιχεία με σάρκα και οστά.

Η Ιστορία δεν είναι νομοτελειακός μηχανισμός με χρονικά στεγανά. Τα φαντάσματα των σκλάβων πλανιούνται και σήμερα στην αχανή χώρα των 210 εκατομμυρίων κατοίκων. Εδώ και έναν χρόνο η εισαγγελία του Ρίο ντε Τζανέιρο ξεκίνησε μεγάλη έρευνα για να ρίξει φως σε μια άγνωστη πλευρά του θλιβερού φαινομένου: τις καταθέσεις σκλάβων στη δημόσια τράπεζα Caixa Econômica Federal.

Ήταν Μάης του 1968. Ενώ οι δρόμοι του Παρισιού φλέγονταν από τα οδοφράγματα των φοιτητών και η Γαλλία παρέλυε από τη μεγαλύτερη γενική απεργία στην ιστορία της —με δέκα εκατομμύρια εργάτες να καταλαμβάνουν τα εργοστάσια—, στην Κυανή Ακτή η διεθνής αστική ελίτ ετοιμαζόταν για το καθιερωμένο της ετήσιο ντεφιλέ. Το 21ο Φεστιβάλ των Καννών είχε ξεκινήσει στις 10 Μαΐου, σαν να μην συμβαίνει τίποτα. Όμως, η επαναστατική θύελλα που ξεκίνησε από τη νεολαία δεν άργησε να σαρώσει και το προπύργιο του αστικού κινηματογραφικού κατεστημένου, οδηγώντας στην ιστορική ακύρωση του φεστιβάλ «σαν σήμερα», στις 18 Μάη του 1968.

Το πολυτελές κρουαζιερόπλοιο, οι ανεπιθύμητοι «ξένοι» και οι θεωρίες συνωμοσίας πίσω από την καταστροφή του. Περισσότεροι από 800 άμαχοι σκοτώθηκαν στις αρχές Ιουλίου του 1940, όταν ένα γερμανικό υποβρύχιο των ναζί τορπίλισε στα ανοικτά της Ιρλανδίας το Arandora Star, ένα πρώην πολυτελές κρουαζιερόπλοιο που είχε επιταχθεί για πολεμική χρήση.

του Χρήστου Πετράκου

Οι περισσότεροι άνθρωποι πιστεύουν ότι χωρίς τη νίκη των συμμάχων ο ναζισμός θα κυριαρχούσε σε όλο τον πλανήτη.
Είναι αλήθεια ότι η στρατιωτική ήττα του “Άξονα” έφερε και την ανατροπή των καθεστώτων του Χίτλερ, του Μουσολίνι και …της στρατιωτικής χούντας που κυβερνούσε στην Ιαπωνία. Όμως, το να περάσει κανείς από αυτό το αποτέλεσμα στο συμπέρασμα ότι ο πόλεμος των Συμμάχων ήταν αντιφασιστικός είναι σαν να ισχυρίζεται ότι, όταν ένας εμπρηστής προσπαθεί να σβήσει τη φωτιά που άναψε ο ίδιος, για να γλιτώσει από τις φλόγες, πρέπει να παρασημοφορείται.

«Αντί να είναι κατηγορούμενοι οι φονείς, είναι τα θύματά των».
7 Μάη 1934, οι λιμενεργάτες της Καλαμάτας αποφασίζουν να κατέβουν σε απεργία την επόμενη ημέρα. Αλληλέγγυοι τάχθηκαν όλοι σχεδόν οι επαγγελματίες της Παραλίας και αποφάσισαν σε ένδειξη συμπαράστασης να κλείσουν τα καταστήματά τους. Η μεγάλη εργατική εξέγερση ξεκινούσε…
(Η εικόνα από την παρουσίαση που έγραψα και δημοσιεύτηκε στο αφιέρωμα των «Ιστορικών» της «Ελευθεροτυπίας» – Τόμος 10, τεύχος 99, 6/9/2001)
Στις 8 Μάη ξεκινάει η απεργία των λιμενεργατών, κατεβαίνουν και οι μυλεργάτες, καταστήματα κλειστά. Κυβέρνηση και αλευροβιομήχανοι είναι αποφασισμένοι να λειτουργήσουν με κάθε θυσία τα σιλό που στέλνουν στην ανεργία τους εργάτες σε μια εποχή που κορυφώνεται η οικονομική κρίση. Ζώνες στρατού και χωροφυλακής απαγορεύουν τη διέλευση στο ύψος του Τελωνείου όπου έχει εγκατασταθεί διμοιρία στρατού με οπλοπολυβόλο. Το απόγευμα εμφανίζεται το ατμόπλοιο «Λίμνη» που μεταφέρει σιτάρι για τους μύλους. Οι λιμενεράτες, οι οικογένειές τους και οι απεργοί στην προκυμαία φωνάζουν στον καπετάνιο να μην προσεγγίσει. Σημειώνονται μικροσυμπλοκές.

«Κάποιος θα πρέπει να γράψει ένα ποίημα για τα βάσανα των απεργών πείνας. Θα ‘θελα να το γράψω εγώ, αλλά πώς να το τελειώσω;» έγραψε στο ημερολόγιό του στις 10 Μαρτίου 1981 ο Sands.

Mετά την άνοδο Χίτλερ στην γερμανική καγκελαρία στις 30 Ιανουαρίου του 1933, οι ακροδεξιές και φασιστικές οργανώσεις που υπήρχαν στη Γαλλία από την προηγούμενη δεκαετία, εμπνεόμενες κυρίως από τον ιταλικό φασισμό, γνωρίζουν σημαντική άνοδο. Τώρα εμφανίζονται και νέες, που έχουν ως πρότυπο το ναζιστικό κόμμα της Γερμανίας. Εκμεταλλεύονται την απόγνωση των λαϊκών στρωμάτων από την οικονομική κρίση και την οργή από τα σκάνδαλα των πολιτικών. Οργανώνουν πολιτοφυλακές, χωρίς όμως καμιά από αυτές να αποκτά μέγεθος και απήχηση συγκρίσιμη με αυτές του ναζιστικού κόμματος της Γερμανίας.

Η ΑΠΟΨΗ ΜΑΣ/ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

Το Σάββατο 27 Ιουνίου στις 5 μ.μ. θα πραγματοποιηθεί η 3η οργανωτική συνέλευση της 19ης Αντιρατσιστικής Γιορτής στο Κυριακάτικο Σχολείο Μεταναστών, Γιατράκου 22 στο...